Supreme Court allows defense appeal, quashing appellate court's premature acquittal order due to incomplete evidence.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court allowed the defense's appeal against the appellate court's decision to quash the first-instance acquittal and remand the case. The defense argued this violated procedural rules by remanding the case for supplementary evidence collection rather than a direct judgment. The court ruled that the appellate court erred by concluding the case prematurely without first completing the necessary evidence gathering and factual assessment.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 437 § 2 k.p.k.; Art. 454 § 1 k.p.k.: The appellate court may independently conduct evidence collection and must not remand the case for retrial if the first-instance acquittal can be overturned only after completing necessary factual findings and evidence evaluation.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt V KS 5/17 WYROKW IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 września 2017 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jarosław Matras (przewodniczący)SSN Michał Laskowski (sprawozdawca)SSN Barbara SkoczkowskaProtokolant Katarzyna Wełpa w sprawie E. G.po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniuw dniu 20 września 2017 r.,skargi obrońcy oskarżonegona wyroku Sądu Okręgowego w G.z dnia 3 marca 2017 r., sygn. akt IV Ka (…)uchylającego wyrok Sądu Rejonowego w S.z dnia 15 grudnia 2016 r., sygn. akt II K (…), 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi Okręgowemu w G. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym, 2. zwraca oskarżonemu uiszczoną opłatę od skargi w kwocie 450 (czterysta pięćdziesiąt) złotych.
UZASADNIENIEE. G. został oskarżony o to, że w dniu 14 lipca 2016 r. w K. przy ul. F. kierował samochodem ciężarowym marki Volvo o nr rej. (…), znajdując się w stanie nietrzeźwości, gdzie badanie Alco Quant wykazało 0,48 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu, to jest o czyn z art. 178a § 1 k.k. Wyrokiem z dnia 15 grudnia 2016 r., sygn. akt II K (…), Sąd Rejonowy w S. uniewinnił oskarżonego od popełnienia zarzucanego mu czynu.Od tego wyroku apelację na niekorzyść oskarżonego wniósł prokurator. Po jej rozpoznaniu Sąd Okręgowy w G. wyrokiem z dnia 3 marca 2017 r., sygn. akt IV Ka (…), uchylił w całości wyrok Sądu Rejonowego w S. i sprawę przekazał temu Sądowi do ponownego rozpoznania.Skargę na wyrok sądu odwoławczego wniósł obrońca E. G. zarzucając w niej obrazę przepisów postępowania, tj. art. 437 § 2 k.p.k., poprzez uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania w sytuacji, gdy postępowanie to ma w istocie dotyczyć uzupełnienia postępowania dowodowego, co wobec unormowań art. 167 k.p.k. i art. 452 § 2 k.p.k. nie jest po stronie sądu odwoławczego uprawnione.
Stawiając powyższy zarzut, obrońca wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w G. do ponownego rozpoznania.W pisemnej odpowiedzi na skargę prokurator wniósł o jej oddalenie.Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Jako podstawę uchylenia wyroku Sądu Rejonowego, Sąd odwoławczy wskazał treść art. 454 § 1 k.p.k. w zw. z art. 437 § 2 k.p.k. Rzeczywiście zgodnie z art. 454 § 1 k.p.k. sąd odwoławczy nie może skazać oskarżonego, który został uniewinniony w pierwszej instancji i przepis ten wskazany został w art. 437 § 2 k.p.k. jako jedna z podstaw uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.
Zauważyć jednak trzeba, że w obowiązującym modelu postępowania odwoławczego sąd odwoławczy może i powinien samodzielnie przeprowadzać dowody. Z uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w G. wynika, że konieczne jest ponowne, uzupełniające przesłuchanie dwojga świadków oraz ewentualne przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego dotyczącej urządzenia Alco Quant. Jednak brak kompleksowej oceny dowodów i niezbędnych ustaleń faktycznych nie może być w świetle art. 437 § 2 k.p.k. wystarczającym powodem wydania rozstrzygnięcia kasatoryjnego.
Taki brak może być bowiem usunięty poprzez stosowne działanie Sądu odwoławczego, bez konieczności przeprowadzania przewodu sądowego w całości. W niniejszej sprawie obowiązkiem Sądu Okręgowego było uzupełnienie materiału dowodowego, a następnie dokonanie jego oceny i ustalenie stanu faktycznego, a na jego podstawie podjęcie stosownego rozstrzygnięcia. Co ważne, dopiero po stwierdzeniu, że tak uzupełniony i oceniony materiał dowodowy prowadzi do ustalenia sprawstwa oskarżonego, mogłaby się pojawić inna przeszkoda do wydania wyroku skazującego, mianowicie treść art. 454 § 1 k.p.k., co zmuszałoby do wydania rozstrzygnięcia kasatoryjnego.
Warto jednak zauważyć, że błędem byłoby antycypowanie pojawiania się przeszkody w postaci reguły ne peius w sytuacji, gdy materiał dowodowy wymaga uzupełnienia i ponownej, kompleksowej oceny – trzeba zauważyć, że po uzupełnieniu materiału dowodowego, jego ocenie i ustaleniu stanu faktycznego, zapaść mogły inne niż skazujące rozstrzygnięcia reformatoryjne. Konkludując, w ocenie Sądu Najwyższego w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie Sądu Okręgowego o uchyleniu wyroku Sądu Rejonowego i przekazaniu do ponownego rozpoznania było przedwczesne.
W takim stanie rzeczy konieczne stało się uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. W jego toku Sąd Okręgowy dokona niezbędnego – jego zdaniem – uzupełnienia materiału dowodowego, jego oceny i ustali fakty niezbędne dla rozstrzygnięcia sprawy, a następnie podejmie stosowną decyzję procesową w zgodzie z art. 437 k.p.k. W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji. r.g.