Supreme Court excludes judge from case due to conflict of interest arising from nomination procedure. Judge nominated by same body as accused. Case dismissed.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court granted a request to exclude Judge Igor Zgoliński from presiding over case V KO 56/22. The defense argued that the judge's nomination by the Judicial Council, which had structural issues, created a conflict of interest. The court ruled that the judge's participation would violate the principle of impartiality and the prohibition of a judge being a party to their own case.
Legislator headnote
AI generatedArt. 41 § 1 k.p.k.; Art. 6 ust. 1 KPP: A judge must be excluded if their appointment procedure by the same body that appointed the accused creates a reasonable doubt about their impartiality, violating the principle of an independent and impartial tribunal.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
Sygn. akt V KO 56/22 POSTANOWIENIE Dnia 31 sierpnia 2022 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Błaszczyk w sprawie N. S.po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 31 sierpnia 2022 r. wniosku o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego Igora Zgolińskiego od orzekania w sprawie sygn. akt V KO 56/22 p o s t a n o w i ł: wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego Igora Zgolińskiego od udziału w sprawie Sądu Najwyższego o sygn. akt V KO 56/22.
UZASADNIENIE
Do Sądu Najwyższego wpłynęła kasacja obrońcy skazanego N. S., w której podniesiony został m.in. zarzut związany z nieprawidłową obsadą sądu II instancji z uwagi na udział w wydaniu orzeczenia sędziego nominowanego na to stanowisko przez Prezydenta RP na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, której skład został ukształtowany na mocy ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz.3). Po przydzieleniu spraw do referatu sędziego Sadu Najwyższego Pawła Kołodziejskiego, sędzia ten w dniu 1 czerwca 2022 r. złożył wniosek o wyłączenie go od rozpoznania sprawy w trybie art. 42 §1 k.p.k. w zw. z art. 41 §1 k.p.k.
Zarządzeniem z dnia 6 czerwca 2022 r. wniosek ten został przydzielony w podziale spraw sędziemu Antoniemu Bojańczykowi (sprawa sygn. akt V KO 56/22), który w dniu 9 czerwca 2022 r. (data prezentaty) również złożył wniosek o wyłączenie od udziału w w/w sprawie argumentując, że u jego podstaw „ległe rozterki, które stały się udziałem SSN Pawła Kołodziejskiego. Wiążą się one z możliwością powstania wątpliwości co do bezstronności orzekania w układzie procesowym, w którym sędzia Sądu Najwyższego rozpoznający kasację znajduje się w położeniu ustrojowym zbliżonym do tego, w którym jest sędzia sądu powszechnego, którego dotyczą zastrzeżenia wyartykułowane w podstawie argumentacyjnej wskazanego powyżej zarzutu kasacyjnego (V KK 660/21)”.
Postanowieniem z dnia 7 lipca 2022 r., sygn. akt V KO 60/22, Sąd Najwyższy wyłączył sędziego Sądu Najwyższego Antoniego Bojańczyka od orzekania w sprawie V KO 56/22. Zarządzeniem z dnia 14 lipca 2022 r. sprawa V KO 56/22 została przydzielona do referatu sędziego Sądu Najwyższego Igora Zgolińskiego. Sędzia Igor Zgoliński w dniu 18 lipca 2022 r. złożył wniosek o wyłączenie go od rozpoznania sprawy w trybie art. 41 § 1 k.p.k. odwołując się do tożsamej argumentacji, która dotyczyła wskazanych powyżej sędziów.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Trafnie w orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że orzekanie przez sędziego, także w przedmiocie wniosku o wyłączenie od rozpoznania danej sprawy, złożonego przez innego sędziego, gdy sędzia orzekający znajduje się w zbliżonej, a tym bardziej identycznej sytuacji wynikającej z trybu i sposobu powołania na urząd sędziego, co sędzia wnioskujący o wyłączenie niewątpliwie wytwarza sytuację, w której może powstać, przynajmniej w odbiorze zewnętrznym, przekonanie o braku warunków do rozpoznania wniosku o wyłączenie w sposób obiektywny.
Zgodnie z art. 41 § 1 k.p.k. sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Kwestią wyłączenia sędziego w opisanej wyżej sytuacji, tj. w układzie, gdy o zarzucie nienależytej obsady sądu spowodowanej wadliwością postępowania nominacyjnego prowadzonego przed Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną stosownie do przepisów ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.
U. z 2018 r., poz.
3) orzekać miałby sędzia Sądu Najwyższego powołany na urząd w procedurze nominacyjnej ukształtowanej tą samą ustawą, Sąd Najwyższy zajmował się m.in. w sprawach II KO 12/22 – postanowienie z dnia 17 marca 2022 r. i IV KO 32/22 – postanowienie z dnia 28 kwietnia 2022 r. Nie dostrzegając potrzeby powtarzania trafnych wywodów zawartych w tych orzeczeniach wskazać należy, że udział wyznaczonego sędziego w rozpoznaniu kasacji, czy też wniosku o wyłączenie sędziego, w zaistniałym i opisanym układzie procesowym, stanowiłby w istocie naruszenie zakazu nemo iudex in causa sua, a ponadto mógłby realnie prowadzić do naruszenia standardu z art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności i uznania, że taki skład orzekający w ogóle nie stanowi niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego ustawą, co mogłoby skutkować m.in. odpowiedzialnością odszkodowawczą Państwa (zob. także: uchwałę składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022 r., I KZP 2/22).W powyższym stanie rzeczy, podzielając wątpliwości podnoszone przez wyznaczonego sędziego, należało wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego Igora Zgolińskiego od udziału w sprawie V KO 56/22.
Kierując się powyższym Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.[as]