Supreme Court dismisses retrial request for missing defendant in ordinary trial where proper notice was given.
Poland (PL)
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court of Poland dismissed the defendant's request for a retrial initiated by the court ex officio. The defendant argued that the trial held in his absence constituted a procedural error under Article 439 § 1(11) of the Code of Criminal Procedure. The court determined that the defendant was personally notified of the trial date and that the lower court correctly applied the statutory exception allowing trials in absentia when the accused fails to appear. Consequently, the absence was not considered a fatal procedural flaw warranting a retrial.
Legislator headnote
AI generatedArt. 439 § 1 pkt 11 k.p.k.; Art. 377 § 3 k.p.k.: The absence of the accused in an ordinary trial does not constitute an absolute ground for retrial if the accused was personally notified and the court lawfully applied the exception permitting proceedings in their absence.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
Sygn. akt V KO 17/18 POSTANOWIENIE Dnia 6 marca 2018 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Ryński (przewodniczący)SSN Andrzej StępkaSSN Andrzej Tomczyk (sprawozdawca) w sprawie M.J. skazanego z art. 148 § 1 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 6 marca 2018 r. kwestii wznowienia z urzędu postępowania zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego we W. z dnia 21 kwietnia 2011 r., sygn. akt II AKa […]/11, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w J. z dnia 10 stycznia 2011 r., sygn. akt III K […]/10, p o s t a n o w i ł stwierdzić, że brak jest podstaw do wznowienia z urzędu postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego we W. z dnia 21 kwietnia 2011 r., sygn. akt II AKa […]/11.
UZASADNIENIEWyrokiem Sądu Okręgowego w J. z dnia 10 stycznia 2011 r., sygn. akt III K […]/10, oskarżony M.J. został uznany za winnego popełnienia przestępstwa z 148 § 1 k.k. i za to skazany na karę 25 lat pozbawienia wolności. Po rozpoznaniu apelacji wniesionej przez oskarżonego, Sąd Apelacyjny we W. wyrokiem z dnia 21 kwietnia 2011 r. (II AKa […]/11) zaskarżony wyrok utrzymał w mocy.W dniu 1 lutego 2018 r. do Sądu Najwyższego wpłynęło pismo skazanego M.J. sygnalizujące zaistnienie w postępowaniu sądowym (sygn. akt III K […]/10) Sądu Okręgowego w J. zakończonym prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego we W. z dnia 21 kwietnia 2011 r. sygn. akt II AKa […]/11, bezwzględnej przyczyny odwoławczej określonej w art. 439 § 1 pkt 11 k.p.k.
Zdaniem M.J. stwierdzenie tego uchybienia, a ponadto zweryfikowanie na podstawie art. 440 k.p.k. przedstawionej w uzasadnieniu wyroku oceny dowodów, powinno prowadzić do wznowienia z urzędu zakończonego postępowania.Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Zasygnalizowana przez skazanego bezwzględna przyczyna odwoławcza z art. 439 § 1 pkt 11 k.p.k. zachodzi, gdy sprawę rozpoznano podczas nieobecności oskarżonego, którego obecność na rozprawie była obowiązkowa. Nie ulega wątpliwości, że sprawa skazanego toczyła się w trybie postępowania zwyczajnego (k. 308).
Równie bezsporne jest także to, że informację o rozprawie, wyznaczonej na dzień 10 stycznia 2011 r., skazany uzyskał osobiście w dniu 29 listopada 2010 r. (k. 374 v.). Równocześnie niekwestionowane są dalsze fakty to jest to, iż skazany nie stawił się na rozprawę wyznaczoną na dzień 10 stycznia 2011 r., a Sąd Okręgowy w J. w tym dniu postanowił prowadzić rozprawę pod nieobecność M.J., w trybie art. 377 § 3 k.p.k. (k. 397 v.).Oceniając te okoliczności, z punktu widzenia obowiązujących wówczas przepisów procesowych, stwierdzić należy, że rozpoznawanie przez Sąd Okręgowy sprawy w trybie zwyczajnym powodowało, że obecność oskarżonego na rozprawie była - co do zasady - obligatoryjna (art. 374 § 1 k.p.k.).
Jedynie wystąpienie, przewidzianych ustawą, wyjątków uprawniających odstępstwo od tej zasady (wskazanych w art. 376 k.p.k., czy art. 377 k.p.k.) pozwalało rozpoznać sprawę pod nieobecność oskarżonego.Sąd Okręgowy w J. uznał, że jeden z tych wyjątków (ten określony faktycznie w art. 377 § 3 k.p.k.) zaistniał i w konsekwencji przeprowadził rozprawę pod nieobecność M.J..Zasadność tej decyzji była oczywista.Prowadzenie rozprawy bez udziału oskarżonego, w oparciu o przepis art. 377 § 3 k.p.k., w razie jego niestawiennictwa jest możliwe tylko wówczas, gdy oskarżony został osobiście zawiadomiony o terminie rozprawy.
Sąd Najwyższy niejednokrotnie już podkreślał, że zastosowanie art. 377 § 3 k.p.k., jako normy zezwalającej na prowadzenie rozprawy w trybie zwykłym bez udziału oskarżonego, jest możliwe tylko przy spełnieniu warunków zawartych w tym przepisie (por. wyroki Sądu Najwyższego z: 16 grudnia 2005 r., V KK 418/05; OSNWSK 2005/1/2520, 5 listopada 2010 r., III KK 286/10, Lex nr 653513; 20 lipca 2011 r., V KK 218/11, Lex nr 897784; 3 lutego 2012 r., V KK 438/11, OSNKW 2012, z. 5, poz. 51).Sąd Okręgowy w J. te standardy zachował.Skazany był „osobiście” powiadomiony o terminie rozprawy z 10 stycznia 2011 r., a Sąd zdecydował się prowadzić rozprawę, w oparciu o przepis art. 377 § 3 k.p.k., czym niewątpliwie tego przepisu nie naruszył, ani też - w rezultacie - i przepisu art. 374 § 1 k.p.k.Zaistniałej sytuacji nie można kwalifikować jako bezwzględnej przyczyny odwoławczej, wskazanej w art. 439 § 1 pkt 11 k.p.k.Sygnalizacja złożona w trybie art. 9 § 2 k.p.k. o ewentualności wystąpienia takiego uchybienia okazała się więc bezzasadna i nie wymagała odrębnej procesowej reakcji.Na marginesie trzeba zauważyć, że argumentacja wniosku koncentrująca się na kwestionowaniu oceny dowodów przedstawionej w uzasadnieniu wyroku, nie może stanowić przedmiotu rozważań na płaszczyźnie art. 542 § 3 k.p.k.Z przytoczonych powodów Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. a.ł.