Supreme Court acquits defendant for religious literature distribution, ruling it not a crime under 1952 decree.
Poland (PL)
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court of Poland overturned a 1960 conviction for distributing religious literature without a license. The defendant argued the act violated material law, claiming such distribution was not socially dangerous. The court held that the 1952 decree could not criminalize this activity because the 1952 Constitution guaranteed freedom of conscience and belief, making censorship of religious texts unconstitutional.
Legislator headnote
AI generatedArt. 6a of the 1946 Decree on the Main Press Control Office; Art. 535 § 3 KPK; Art. 537 § 2 KPK: Distribution of religious literature without a license does not constitute a crime under the 1952 Decree as it violates the constitutional guarantee of freedom of conscience and belief.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
Wyrok z dnia 10 maja 2001 r.
V KKN 412/99
Sędzia SN Jerzy Bratoszewski (przewodniczący)
Sędzia SN Halina Gordon - Krakowska
Sędzia SN Tomasz Grzegorczyk (spr.)
Sąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2001 r. sprawy S. S.
skazanego z art. 23 KK z 1932 r. w zw. z art. 6a dekretu z 1946 r. o
utworzeniu Głównego Urzędu Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk w
brzmieniu dekretu z 1952 r. o częściowej zmianie dekretu z 1946 r.
(Dz.U. z 1952 r. Nr 19, poz. 114) z powodu kasacji, wniesionej przez
Prokuratora Generalnego na korzyść skazanego od wyroku Sądu
Powiatowego w M. z dnia 8 sierpnia 1960 r., sygn. akt (...), uchyla
zaskarżony wyrok i uniewinnia S. S. od popełnienia zarzucanego mu
czynu, a kosztami postępowania w sprawie obciąża Skarb Państwa.
Uzasadnienie
Jak wynika z odtworzonych, postanowieniem Sądu Rejonowego w M. z
29 marca 1999 r. (sygn. akt (...)), akt b. Sądu Powiatowego w M. w
sprawie sygn. akt (...), sąd ten wyrokiem z 8 sierpnia 1960 r. skazał S. S.
na karę 4 miesięcy aresztu i grzywnę 2000 złotych za przestępstwo
zakwalifikowane z art. 23 KK z 1932 r. i art. 6a dekretu z 1946 r. o
utworzeniu Głównego Urzędu Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk w
brzmieniu nadanym przez dekret z 1952 r. o częściowej zmianie dekretu
z 1946 r. Skazanie to nastąpiło za wprowadzanie bez debitu wskazanego
wyżej Urzędu literatury religijnej (...). Z odtworzonych akt wynika, iż
orzeczona kara została wykonana w całości. Wyroku sądu I instancji nie
zaskarżono. W kasacji wywiedzionej na korzyść skazanego od tegoż
wyroku, jako orzeczenia kończącego postępowanie sądowe, Prokurator
Generalny zarzucił obrazę prawa materialnego, a to art. 6a dekretu z
1946 r., przez przyjęcie, że kolportowanie bezdebitowo wydawnictw o
tematyce religijnej miało charakter społecznie niebezpieczny i stanowiło
przestępstwo.
Rozpatrując tę kwestię Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Niejednokrotnie już wskazywano w judykaturze, że wydawnictwa o treści
religijnej nie wymagały debitu i nie podlegały kontroli w oparciu o
przepisy dekretu z 1946 r., jako że Konstytucja PRL z 1952 r. poręczała
obywatelom swobodę sumienia i wyznania i wobec tej gwarancji
niedopuszczalne było cenzurowanie wydawnictw przeznaczonych dla
celów wykonywania praktyk religijnych (np. wyrok SN z 22 lipca 1994 r.,
sygn. akt II KRN 130/94 czy z 12 stycznia 1995 r., sygn. akt II KRN
232/94). Tym samym rozpowszechnianie tego typu literatury nie mogło
wypełniać znamion przestępstwa z art. 6a ww. dekretu w brzmieniu
nadanym mu przez dekret z 1952 r. Bezspornie zatem doszło w
niniejszym przypadku do rażącej obrazy prawa materialnego, jako że
skazano obywatela za czyn, który w ogóle nie stanowił przestępstwa.
Wysuwając ten zarzut kasacja jest oczywiście zasadna, stąd też Sąd
Najwyższy, stosownie do art. 535 § 3 KPK, uwzględnił ją w całości na
posiedzeniu i uchylając zaskarżony wyrok uniewinnił skazanego, zgodnie
z art. 537 § 2 KPK.