Supreme Court quashes lower court verdict for omitting mandatory criminal penalty payment to victim funds under drug law.

V KK 59/24 WYROKW IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 marca 2024 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jarosław Matras (przewodniczący)‎SSN Małgorzata Gierszon‎SSN Jacek Błaszczyk (sprawozdawca)Protokolant Katarzyna Wełpa w sprawie K. S. skazanego z art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w dniu 12 marca 2024 r. kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść skazanego od wyroku Sądu Rejonowego w Radziejowie z dnia 31 marca 2023 r., sygn. akt II K 44/23, uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej nieorzeczenia o obligatoryjnym środku karnym i przekazuje sprawę w tym zakresie Sądowi Rejonowemu w Radziejowie do ponownego rozpoznania.[J.J.]

UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 31 marca 2023 r., sygn. akt II K 44/23, Sąd Rejonowy w Radziejowie uznał oskarżonego K. S. za winnego popełnienia występku z art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, polegającego na tym, że w dniu […] 2023 r. w miejscowości J., powiecie r., województwie [...], posiadał wbrew przepisom ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, środki odurzające w postaci ziela konopi innych niż włókniste w ilości 1.89 grama brutto i za ten czyn, na podstawie art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, przy zastosowaniu art. 37a § 1 k.k., wymierzył oskarżonemu karę grzywny w rozmiarze 120 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 20 zł.

Sąd na podstawie art. 63 § 1 k.k. zaliczył oskarżonemu na poczet orzeczonej kary grzywny okres rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie od dnia […] 2023 r. godz. 18:30 do dnia […] 2023 r. godz. 21:15 w ilości jednego dnia, przyjmując jeden dzień rzeczywistego pozbawienia wolności za równoważny dwóm stawkom dziennym grzywny. W oparciu o przepis art. 70 ust. 4 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, orzekł wobec oskarżonego K.S. na rzecz Stowarzyszenia M., ul. […] nawiązkę na cele zapobiegania i zwalczania narkomanii w wysokości 1.000 zł., zaś na mocy art. 70 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii - przepadek na rzecz Skarbu Państwa zabezpieczonych dowodów rzeczowych w postaci zawiniątka foliowego z zawartością suszu roślinnego o wadze 1.84 grama brutto, opisanego w wykazie dowodów rzeczowych nr […]pod poz. 1, przechowywanego w SSPiŚO WK KWP B.

Równocześnie Sąd zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa opłatę w kwocie 240 zł i obciążył go wydatkami w wysokości 110 zł.Powyższy wyrok nie został zaskarżony przez żadną ze stron postępowania i uprawomocnił się w dniu 8 kwietnia 2023 r. Kasację od tego wyroku, na niekorzyść skazanego, wniósł Prokurator Generalny zarzucając rażące i mające istotny wpływ na treść orzeczenia naruszenie przepisu prawa karnego materialnego, a mianowicie art. 70 ust. 4a ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz.U.2023.1939 t.j.) polegające na zaniechaniu orzeczenia wobec oskarżonego K.

S., jako sprawcy występku z art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, środka karnego w postaci świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w wysokości co najmniej 1.000 zł - podczas, gdy stosownie do brzmienia wymienionego przepisu art. 70 ust. 4a ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii orzeczenie ww. środka w wysokości od 1.000 do 60.000 zł jest obligatoryjne w sytuacji skazania sprawcy za przestępstwo określone w przepisach art. 53 ust. 1, 1a lub 2, art. 55 ust. 1, 2 lub 3, art. 56 ust. 1, 2 lub 3, art. 58 ust. 1 lub 2, art. 59 ust. 1,2 lub 3, art. 61, art. 62 ust. 1 lub 2, art. 62b ust. 2 art. 63 ust. 1. 2 lub 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii.W oparciu o tak sformułowany zarzut skarżący wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Rejonowemu w Radziejowie do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja okazała się zasadna i to w stopniu oczywistym uzasadniającym jej uwzględnienie na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. Zgodnie z art. 70 ust. 4a ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii w przypadku skazania sprawcy m.in. za przestępstwo z art. 62 ust. 1 ww. ustawy obligatoryjne jest orzeczenie świadczenia pieniężnego wymienionego w art. 39 pkt 7 k.k. na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w wysokości co najmniej 1.000 zł, do 60.000 zł.

Powyższy przepis ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii dodany został ustawą z dnia 5 sierpnia 2022 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny wykonawczy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2022 r. poz. 1855), która weszła w życie w dniu 1 stycznia 2023 r. W niniejszej sprawie Sąd I instancji nie orzekł tego środka karnego. W sprawie oskarżonemu K.S. zarzucono popełnienie w dniu […] 2023 r. przestępstwa kwalifikowanego z wyżej wymienionego przepisu ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, nie znajduje więc w tym wypadku zastosowania art. 4 § 1 k.k., a naruszenie z art. 70 ust. 4a powołanej ustawy jest oczywiste.

Dopuszczalność zaskarżenia, a w konsekwencji uchylenie wyroku w części obejmującej brak określonego rozstrzygnięcia o środku karnym wynika z treści art. 425 § zd. 2 k.p.k., a przed zmianą stanu prawnego w tym zakresie stanowiła przedmiot rozważań pełnego składu Izby Karnej Sądu Najwyższego i została pozytywnie rozstrzygnięta uchwałą z dnia 28 października 2015 r., I KZP 21/14, (OSNKW z 2016 r., z. 1, poz. 1). W toku ponownego rozpoznania sprawy we wskazanym zakresie, Sąd Rejonowy powinien wydać stosowne orzeczenie na podstawie art. 70 ust. 4 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. [ał][J.J.]