Supreme Court quashes lower court's 3-year ban on driving imposed during conditional suspension of criminal proceedings. The ban must be limited to 2 years per Criminal Code. The Supreme Court quashed the lower court's decision regarding the three-year ban on driving, which was imposed during a conditional suspension of criminal proceedings. The court held that the Criminal Code strictly limits such bans to a maximum of two years in this specific context. Consequently, the case is remanded to the lower court for a new decision within the correct legal timeframe.

V KK 31/25 WYROKW IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 marca 2025 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Bednarek (przewodniczący, sprawozdawca)‎SSN Antoni Bojańczyk‎SSN Adam Roch w sprawie N. W. oskarżonego z art. 178 a § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w dniu 19 marca 2025 r., kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego – na korzyść oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Mogilnie z 12 czerwca 2023 r., sygn. akt II K 95/23 uchyla zaskarżony wyrok w części dot. rozstrzygnięcia o środku karnym z pkt. 2 i sprawę w tym zakresie przekazuje Sądowi Rejonowemu w Mogilnie do ponownego rozpoznania. [J.J.] Antoni Bojańczyk Małgorzata Bednarek Adam Roch UZASADNIENIESąd Rejonowy w Mogilnie wyrokiem nakazowym z 12 kwietnia 2023 r. sygn. akt II K 95/23 uznał oskarżonego N. W. winnym popełnienia występku z art. 178 a § 1 k.k. i za to na podstawie art. 178 a § 1 k.k. skazał go na karę grzywny ‎w wysokości 100 stawek dziennych i określił wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 30 złotych.

Na podstawie art. 42 § 2 k.k. orzekł wobec oskarżonego zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 3 lat oraz na podstawie art. 43 a § 2 k.k. orzekł od oskarżonego świadczenie pieniężne w wysokości 5.000 zł na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym i Pomocy Postpenitencjarnej.Sprzeciw od wyroku nakazowego wniósł obrońca oskarżonego.Wyrokiem z 12 czerwca 2023 r., w sprawie o sygn. akt II K 95/23, Sąd Rejonowy w Mogilnie, na podstawie art. 66 § 1 k.k. i art. 67 § 1 k.k., warunkowo umorzył postępowanie karne wobec N. W. o czyn z art. 178 a § 1 k.k. na okres 2 lat próby.

Na podstawie art. 67 § 3 k.k. w zw. z art. 39 pkt 3 k.k. orzekł wobec oskarżonego zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 3 lat, a na podstawie art. 67 § 3 k.k. w zw. z art. 72 § 1 pkt 5 k.k. nałożył na oskarżonego w okresie próby obowiązek powstrzymania się od nadużywania alkoholu. Na podstawie art. 67 § 3 k.k. w zw. z art. 39 pkt 7 k.k. orzekł również wobec oskarżonego środek kamy w postaci świadczenia pieniężnego w wysokości 5.000 zł na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej.Prokurator Rejonowy w Mogilnie wniósł o sporządzenie na piśmie oraz nadesłanie odpisu uzasadnienia powyższego wyroku, po czym pismem z 13 lipca 2023 r. poinformował sąd o odstąpieniu od wywiedzenia apelacji.Powyższy wyrok Sądu Rejonowego w Mogilnie zatem uprawomocnił się ‎z dniem 14 lipca 2023 r.

Kasację od ww. wyroku w części dotyczącej orzeczenia o środku karnym ‎w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, na korzyść oskarżonego - złożył Prokurator Generalny - zarzucając wyrokowi:rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa materialnego, a mianowicie art. 67 § 3 in fine k.k., poprzez orzeczenie wobec oskarżonego N. W. - w odniesieniu, do którego na podstawie art. 66 § 1 k.k. i art. 67 § 1 k.k. sąd warunkowo umorzył, na okres próby wynoszący dwa lata, postępowanie karne w sprawie o czyn z art. 178 a § 1 k.k. - na okres trzech lat środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, podczas gdy zgodnie z powołanym przepisem, w sytuacji warunkowego umorzenia postępowania, orzeczenie zakazu prowadzenia pojazdów możliwe jest wyłącznie w granicach od roku do 2 lat.

Skarżący wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Rejonowemu w Mogilnie do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Kasacja jest oczywiście zasadna – co umożliwiało rozpoznanie jej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.Na podstawie art. 67 § 3 k.k., umarzając warunkowo postępowanie karne sąd nakłada na sprawcę obowiązek naprawienia szkody w całości albo w części, a w miarę możliwości również obowiązek zadośćuczynienia za doznaną krzywdę, albo zamiast tych obowiązków orzeka nawiązkę; sąd może nałożyć na sprawcę obowiązki wymienione w art. 72 § 1 pkt 1-3, 5-6 b, 7 a lub 7 b k.k., a ponadto orzec świadczenie pieniężne wymienione w art. 39 pkt 7 k.k. lub zakaz prowadzenia pojazdów, wymieniony w art. 39 pkt 3 k.k., od roku do lat 2.Rację ma zatem Prokurator Generalny argumentując, że Sąd Rejonowy ‎w Mogilnie warunkowo umarzając postępowanie karne, mógł na podstawie art. 67 ‎§ 3 k.k. w zw. z art. 39 pkt 3 k.k. orzec wobec oskarżonego zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres do 2 lat.

Sąd Rejonowy w Mogilnie, orzekając ten zakaz w wymiarze 3 lat rażąco więc naruszył przepis art. 67 § 3 k.k. Przepis ten bowiem jest niewątpliwie przepisem ‎o charakterze lex specialis w stosunku do art. 42 § 2 k.k.Z tego względu konieczne było uchylenie zaskarżonego wyroku w części dotyczącej rozstrzygnięcia z pkt. 2 i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Rejonowemu w Mogilnie do ponownego rozpoznania. Ponownie rozpoznający sprawę sąd I instancji będzie zobowiązany do wzięcia pod uwagę ww. wskazań w sposób, który pozwoli na uniknięcie naruszenia prawa materialnego.Mając powyższe okoliczności na uwadze Sąd Najwyższy orzekł jak w części dyspozytywnej wyroku. [J.J.][a.ł] Antoni Bojańczyk Małgorzata Bednarek Adam Roch