Supreme Court excludes judge due to conflict of interest arising from post-2017 KRS appointment.
Poland (PL)
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court granted the defense's request to exclude Judge Paweł Kołodziejski from the case. The defense argued that his appointment to the Supreme Court's Criminal Chamber after January 17, 2018, violated the independence and impartiality standards required by Article 6 of the ECHR. The court agreed, citing established precedent that such a background creates a high probability of external perception of bias, necessitating the judge's removal to ensure a fair trial.
Legislator headnote
AI generatedArt. 41 § 1 k.p.k.; Art. 6 ust. 1 EKPC; A judge must be excluded if their appointment to a specific judicial body after a specific date creates a high probability of external perception of bias, thereby violating the standard of an independent and impartial tribunal.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
V KK 217/24 POSTANOWIENIE Dnia 28 października 2024 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Tomczyk w sprawie R. S. skazanego z art. 207 § 1a k.k. w zw. z art. 37 a k.k. w zw. z art. 34 § 1 i § 1a pkt 1 k.k. w zw. z art. 35 § 1 k.k. w zw. z art. 4 § 1 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu 28 października 2024 r. wniosku obrońcy skazanego o wyłączenie Sędziego Sądu Najwyższego Pawła Kołodziejskiego od rozpoznania sprawy V KK 217/24 (KRI 485), na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 i 4 k.p.k. postanowił wyłączyć Sędziego Sądu Najwyższego Pawła Kołodziejskiego od udziału w sprawie o sygn. akt V KK 217/24 (KRI 485).
W dniu 6 sierpnia 2024 r. do Sądu Najwyższego wpłynął wniosek o wyłączenie Sędziego Sądu Najwyższego Pawła Kołodziejskiego od rozpoznania sprawy KRI 485, tj. wniosku o wyłączenie Sędzi Sądu Najwyższego Anny Dziergawki od rozpoznania sprawy o sygn. V KK 217/24.W piśmie tym obrońca R. S. , uzasadniając wniosek złożony w trybie art. 41 § 1 k.p.k. wskazał na fakt, że Sędzia Sądu Najwyższego Paweł Kołodziejski „został powołany na stanowisko SSN w Izbie Karnej na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa nr […] tj. przez KRS, której skład został ustalony w oparciu o ustawę o KRS po zmianach ustawy dokonanych z końcem 2017 roku, co w kontekście ujawnionych już informacji co do motywów zmiany tej ustawy oraz utrwalonego orzecznictwa TSUE, orzecznictwa ETPCz oraz orzeczeń Sądu Najwyższego, w tym obowiązującej cały czas uchwały połączonych trzech Izb Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 rok (BSA 1-4110-1/20), skutkować będzie nie tylko zaistnieniem bezwzględnej przyczyny odwoławczej przewidzianej w art. 439 § 1 pkt 2 kpk, lecz nadto skutkować będzie naruszeniem dyspozycji art. 6 konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności.”Sąd Najwyższy zważył, co następuje.W myśl art. 41 k.p.k. sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie.
Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 13 października 2021 r., sygn. akt II KO 30/21 podniósł, że wyłączenie sędziego zgodnie z art. 41 § 1 k.p.k. powinno nastąpić nie tylko w sytuacji, gdy istnieje okoliczność tego rodzaju, iż mogłaby wywołać wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie, ale również wówczas, gdy orzekanie przez sędziego w sprawie mogłoby realnie prowadzić do znacznie poważniejszego uchybienia, tj. naruszenia standardu z art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i uznania, że skład orzekający z udziałem sędziego nie stanowi niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego ustawą.
Taka właśnie sytuacja zaistniała w rozpoznawanej sprawie.Niewątpliwie bowiem okoliczności związane z uzyskaniem statusu sędziego Sądu Najwyższego przez Pawła Kołodziejskiego, w następstwie brania udziału w postępowaniu przed Krajową Radą Sądownictwa po 17 stycznia 2018 r. prowadziłyby, gdyby sędzia ten zasiadał w składzie rozstrzygającym sprawę, do naruszenia standardu z art. 6 ust. 1 EKPC, standardu konstytucyjnego (art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej), w konsekwencji do uznania, że sąd z jego udziałem będzie sądem nienależycie obsadzonym w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.
Stanowisko to wynika z analizy dotychczasowego orzecznictwa Europejskiego Trybunału Praw Człowieka (por. orzeczenia ETPC w sprawach: Reczkowicz przeciwko Polsce, skarga 43447/19, Dolińska - Ficek i Ozimek przeciwko Polsce, skarga 49868/19 oraz Advance Pharma sp. z o.o. przeciwko Polsce, skarga 1469/20) i Sądu Najwyższego (por. uchwała połączonych trzech Izb Sądu Najwyższego z 23 stycznia 2020 r. BSA I-4110-1/2020, OSNK 2020, z. 2, poz. 7; uchwała Sądu Najwyższego z 2 czerwca 2022 r., I KZP 2/22; postanowienia Sądu Najwyższego z: 16 września 2021 r., I KZ 29/21; 13 października 2021 r., II KO 30/21; 28 września 2022 r., IV KK 333/22; 27 lutego 2023 r., II KB 10/22).
Z uwagi na to, że szerokie uzasadnienie w tym przedmiocie zawarto w pisemnych motywach przywołanych orzeczeń, ponowne przytaczanie tej argumentacji nie jest konieczne w sytuacji, w której Sąd Najwyższy rozpoznający wniosek w całości argumenty te aprobuje.W zaistniałej sytuacji konieczne było wyłączenie Sędziego SN Pawła Kołodziejskiego od rozpoznania sprawy V KK 217/24 (KRI 485), ponieważ nie ulega wątpliwości, że niezależnie od subiektywnego nastawienia sędziego, zachodzi wysokie prawdopodobieństwo, iż w odbiorze zewnętrznym będzie on uznany za sędziego niedającego gwarancji bezstronnego rozpoznania wniesionej skargi.[J.J.][ał]