Supreme Court quashes appeal court ruling on costs due to lack of legal reasoning and statutory basis.
Poland (PL)
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court quashed the appeal court's decision regarding litigation costs because the lower court failed to provide a legal basis or reasoning for its ruling. The appellant argued that the appeal court ignored Article 100 of the Code of Civil Procedure, claiming the state should bear reduced costs given the limited success of the claim. The court held that the appeal court's justification was insufficient under Article 328 and 361 of the Code of Civil Procedure, necessitating a remand for a proper decision.
Legislator headnote
AI generatedArt. 328 § 2 k.p.c. w zw. z art. 361 k.p.c.; Art. 100 k.p.c.; Art. 398 § 15 k.p.c. w zw. z art. 394 § 3 k.p.c.: A court ruling on costs must contain a specific legal basis and reasoning; a mere citation of the general duty to rule on costs is insufficient, and the Supreme Court cannot substitute the lower court's reasoning.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Sygn. akt V CZ 7/10
POSTANOWIENIE
Dnia 25 lutego 2010 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Mirosław Bączyk (przewodniczący)
SSN Kazimierz Zawada
SSN Dariusz Dończyk (sprawozdawca)
w sprawie z powództwa M. K.
przeciwko Skarbowi Państwa - Sądowi Rejonowemu w W.
o zapłatę,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 25 lutego 2010 r.,
zażalenia Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa na orzeczenie o kosztach, zawarte w
wyroku Sądu Apelacyjnego
z dnia 27 listopada 2009 r., sygn. akt I ACa (…),
uchyla rozstrzygnięcie o kosztach zawarte w punkcie 2 (drugim) wyroku Sądu
Apelacyjnego z dnia 27 listopada 2009 r., sygn. akt I ACa (…) i w tym zakresie
przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 27 listopada 2009 r. Sąd Apelacyjny na skutek apelacji powoda
M. K. zmienił wyrok Sądu Okręgowego w Ś. w ten sposób, że zasądził od strony
pozwanej Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w W. na rzecz powoda tytułem
zadośćuczynienia pieniężnego kwotę 20.000 zł z ustawowymi odsetkami, a dalej idące
powództwo z tego tytułu oddalił i odstąpił o obciążenia powoda kosztów procesu (pkt 1
wyroku) oraz odstąpił od obciążenia powoda kosztami postępowania apelacyjnego (pkt
2 wyroku). Na postanowienie w przedmiocie kosztów postępowania apelacyjnego
pozwany wniósł zażalenie, wnosząc o jego zmianę poprzez zasądzenie na rzecz Skarbu
Państwa - Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kosztów zastępstwa procesowego w
wysokości 5.150 zł. W zażaleniu zarzucono nieuwzględnienie treści art. 100 zd.
pierwsze k.p.c., jak również wskazano na brak sprecyzowania podstawy prawnej
przyjętego rozstrzygnięcia. Zdaniem pozwanego, mając na względzie, że Sąd
Apelacyjny uwzględnił powództwo jedynie w 4%, to Skarbowi Państwa powinien
przysługiwać zwrot kosztów zastępstwa procesowego stosunkowo zmniejszony o nie
więcej niż 4% kwoty 5.400 zł.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Powód M. K. wnosił o zasądzenie od Skarbu Państwa kwoty 6.441.359 zł, w tym
3.661.000 zł tytułem odszkodowania za bezprawne aresztowanie, 1.780.359 zł tytułem
odszkodowania
za
utracony
w
toku
postępowania
egzekucyjnego
udział
w
nieruchomości, 500.000 zł tytułem zadośćuczynienia za bezprawne tymczasowe
aresztowanie, kwotę 500.00 zł tytułem odszkodowania i zadośćuczynienia za
naruszenie prawa powoda do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. W
związku z przekazaniem części roszczeń do oddzielnego rozpoznania, przedmiotem
orzekania Sądu Okręgowego w Ś. była jedynie zasadność żądania zawartego w pkt 5
pozwu, tj. zasądzenia kwoty 500.000 zł tytułem odszkodowania i zadośćuczynienia za
doznane cierpienia i upokorzenia wywołane naruszeniem prawa powoda do rozpoznania
sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.
Wyrokiem z dnia 3 czerwca 2009 r. Sąd Okręgowy w Ś. oddalił powództwo i
zasądził od powoda na rzecz pozwanego Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w W.
kwotę 7.200 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sąd Apelacyjny
wyrokiem z dnia 27 listopada 2009 r. zmienił wyrok w ten sposób, że zasądził tytułem
zadośćuczynienia od pozwanego na rzecz powoda kwotę 20.000 zł. Dalej idące
powództwo z tego tytułu od Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w W. zostało oddalone
jako wygórowane, zaś Sąd odstąpił od obciążenia powoda kosztami procesu (pkt 1
sentencji). Sąd odstąpił także „od obciążenia powoda kosztami postępowania
apelacyjnego" (pkt 2 sentencji). W uzasadnieniu ograniczono się do stwierdzenia, że
„orzeczenie Sądu Apelacyjnego uzasadniają przepisy art. 386 § 1 i art. 108 § 1 k.p.c.”.
Uzasadnienie wyroku, w którym zawarte jest zaskarżone postanowienie, nie
zawiera wskazania podstawy prawnej oraz motywów, którymi kierował się Sąd
Apelacyjny, rozstrzygając o kosztach postępowania apelacyjnego. Niewystarczające jest
odwołanie się przez Sąd Apelacyjny wyłącznie do art. 108 § 1 k.p.c., zgodnie z którym
„sąd rozstrzyga o kosztach w każdym orzeczeniu kończącym sprawę w instancji”.
Przepis ten określa jedynie obowiązek zamieszczenia przez sąd orzeczenia o kosztach
w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie, nie określa jednak zasad mających
zastosowanie przy rozstrzyganiu przez sąd o kosztach procesu. Zasady te uregulowane
są w przepisach zawartych w art. 98 - 107 k.p.c.
Brak wskazania podstawy prawnej, jak również motywów, którymi kierował się
Sąd
Apelacyjny
orzekając
o
kosztach
postępowania
apelacyjnego
oznacza,
że uzasadnienie, w części dotyczącej zaskarżonego postanowienia nie odpowiada
wymogom przewidzianym w art. 328 § 2 k.p.c. w zw. z art. 361 k.p.c. Nie jest rolą Sądu
Najwyższego poszukiwanie przyjętej przez Sąd Apelacyjny podstawy prawnej oraz
motywów rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów procesu, co jest niezbędne do oceny
zasadności podniesionego w zażaleniu zarzutu naruszenia art. 100 zd. pierwsze k.p.c.
przez jego nieuwzględnienie.
Z tych przyczyn orzeczono, jak w postanowieniu na podstawie art. 398 15 § 1 k.p.c.
w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.