Supreme Court allows retrial for invalid dismissal of objection due to unconstitutional procedural rule.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court ordered a retrial and annulled previous rulings regarding the dismissal of a defendant's objection to a payment order. The defendant argued that the lower courts incorrectly rejected the objection because it was filed without a copy for the plaintiff, relying on a specific procedural article. The Court found this article unconstitutional as it violated the right to defense by failing to warn the represented party to correct formal defects before dismissal.
Legislator headnote
AI generatedArt. 4798a § 5 k.p.c.; Art. 4011 k.p.c.; The provision dismissing objections to payment orders filed by represented parties without prior notice to correct formal defects is unconstitutional and invalid.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
Sygn. akt V CO 48/09
POSTANOWIENIE
Dnia 14 października 2009 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Lech Walentynowicz (przewodniczący)
SSN Krzysztof Strzelczyk (sprawozdawca)
SSN Katarzyna Tyczka-Rote
w sprawie z powództwa „W.” Spółki z o.o. w W.
przeciwko „. Spółce z o.o. w K.
o zapłatę,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 14 października 2009 r.
skargi „M.” Spółki z o.o. w K. o wznowienie postępowania
zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Najwyższego
z dnia 8 maja 2008 r.,
1. wznawia postępowanie,
2. uchyla postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 maja
2008 r., sygn. akt V CZ 27/08,
3. uchyla
postanowienie
stycznia 2008 r.
Sądu
Apelacyjnego
z dnia
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy w W. w sprawie z powództwa W. Sp. z o.o. przeciwko „M.”
Sp. z o.o. nakazem zapłaty z dnia 25 września 2007 r. wydanym w postępowaniu
upominawczym orzekł zgodnie z żądaniem pozwu. Od powyższego nakazu zapłaty
pozwana, reprezentowana przez radcę prawnego wniosła sprzeciw, doręczając
jeden odpis tego sprzeciwu bezpośrednio stronie przeciwnej – pełnomocnikowi
powódki, przesyłając jednocześnie do Sądu Okręgowego dowód nadania tego
sprzeciwu listem poleconym do pełnomocnika powódki. W sprzeciwie pozwana
zaskarżyła powyższy nakaz w całości i wniosła o oddalenie powództwa, a nadto o
przekazanie sprawy do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w K.
Sąd Okręgowy w W. postanowieniem z dnia 24 października 2007 r.
stwierdził swoją niewłaściwość i sprawę przekazał do rozpoznania Sądowi
Okręgowemu w K. Na powyższe postanowienie zażalenie wniosła powódka
wnosząc o jego uchylenie i odrzucenie sprzeciwu, zarzucając Sądowi Okręgowemu
w W. obrazę przepisu art. 4798a § 5 k.p.c.
Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 31 stycznia 2008 r. uchylił
zaskarżone postanowienie i odrzucił sprzeciw od nakazu zapłaty. W uzasadnieniu
wskazał, że bezpośrednie doręczenie odpisu sprzeciwu stronie powodowej
pozbawione było doniosłości prawnej, zaś sprzeciw wniesiony bez odpisu dla
strony przeciwnej podlega odrzuceniu stosownie do treści art. 4798a § 5 k.p.c. w zw.
z art. 4799 § 2 k.p.c.
Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 8 maja 2008 r. oddalił zażalenie
pozwanej na powyższe postanowienie w części dotyczącej odrzucenia sprzeciwu
od nakazu zapłaty, a w pozostałym zakresie zażalenie odrzucił. W uzasadnieniu
podzielił argumentację Sądu Apelacyjnego wskazując, że sprzeciw wniesiony bez
odpowiedniego
odpisu
dla
strony
przeciwnej
podlega
odrzuceniu
jako
niedopuszczalny (art. 4798a § 5 k.p.c. w zw. z art. 4799 § 2 k.p.c.).
Pozwana spółka wniosła do Sądu Apelacyjnego […] skargę o wznowienie
postępowania wnosząc o:
1)
wznowienie
postępowania
zakończonego
nakazem
zapłaty
wydanym
w postępowaniu upominawczym z dnia 25 września 2007 r., wydanym przez
Sąd Okręgowy w W.;
2)
uchylenie przez Sąd Apelacyjny w całości postanowienia Sądu Najwyższego z
dnia 8 maja 2008 r., V CZ 27/08;
3)
uchylenie przez Sąd Apelacyjny w W. w całości postanowienia tegoż Sądu z
dnia 31 stycznia 2008 r.;
4)
rozpoznanie sprawy wskutek złożenia przez pozwaną sprzeciwu od nakazu
zapłaty z dnia 25 września 2007 r., wydanego przez Sąd Okręgowy w W.
Skarżąca skargę o wznowienie oparła na podstawie wskazanej w art. 4011
k.p.c.
Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 13 sierpnia 2009 r. przekazał sprawę
Sądowi Najwyższemu jako właściwemu do jej rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 15 kwietnia 2009 r., SK 28/08
opublikowanym w Dzienniku Ustaw z dnia 5 maja 2009 r., Nr 67, poz. 571 orzekł,
że art. 4798a § 5 zdanie drugie ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks
postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296, ze zm.), dodany ustawą z dnia
16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz
niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 235, poz. 1699), w zakresie, w jakim
w postępowaniu w sprawach gospodarczych przewiduje, że sąd odrzuca
zawierające braki formalne zarzuty od nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym
oraz sprzeciw od nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym, wniesione przez
przedsiębiorcę reprezentowanego przez adwokata lub radcę prawnego, bez
uprzedniego wezwania do ich uzupełnienia, jest niezgodny z art. 45 ust. 1
w związku z art. 31 ust. 3, z art. 45 ust. 1 w związku z art. 32 ust. 1 oraz z art. 78
Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Niewątpliwie uznany za niekonstytucyjny przepis art. 4798a § 5 zd. 2 k.p.c.
stanowił podstawę prawną w rozumieniu art. 4011 k.p.c. wydania zaskarżonych
orzeczeń, a zatem skargę o wznowienie postępowania należało uznać za w pełni
uzasadnioną.
Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy na podstawie art. 412 § 4 k.p.c.
orzekł jak na wstępie
md