Supreme Court dismissed appeal for state compensation, ruling judicial error must be obvious and qualified.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court refused to accept the appeal against a final judgment regarding joint property division. The appellant argued the lower court violated the Civil Code, but the Court found no clear legal error. The decision emphasized that judicial liability requires an obvious and qualified breach of law, which was absent here due to the judge's freedom of assessment.
Legislator headnote
AI generatedArt. 4241 § 1 k.p.c.; Art. 4249 k.p.c.; Judicial liability for state compensation requires an obvious and qualified legal error, not merely a subjective disagreement with the judge's interpretation or factual assessment.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
Sygn. akt V CNP 43/16 POSTANOWIENIE Dnia 13 grudnia 2016 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marian Kocon w sprawie ze skargi E. G. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 11 marca 2016 r., sygn. akt IV Ca (…),w sprawie z wniosku P. G. przy uczestnictwie E. G. o podział majątku wspólnego,na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 13 grudnia 2016 r., odmawia przyjęcia skargi do rozpoznania.
UZASADNIENIE
W związku ze skargą o stwierdzenie niezgodności prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 11 marca 2016 r. z prawem wniesioną przez uczestniczkę w sprawie z wniosku P. G. przy uczestnictwie E. G. o podział majątku wspólnego zważyć należy, co następuje: W orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia to ustalenie jego bezprawności, które nie może nastąpić bez sięgnięcia do istoty władzy sądowniczej, tj. orzekania w warunkach niezawisłości, w sposób bezstronny, zależny nie tylko od obowiązujących ustaw, ale także od „głosu sumienia” sędziego oraz jego swobody w ocenie prawa i faktów stanowiących podłoże sporu.
Swoboda ocena sędziego wynika nie tylko z władzy sędziowskiej, ale także z prawa pozytywnego, często posługującego się pojęciami niedookreślonymi i klauzulami generalnymi albo dekretującego wolność decyzji sędziego. Treść orzeczenia zależy również od rezultatów wykładni, które mogą być różne, w zależności od jej przedmiotu, metod oraz podmiotu, który jej dokonuje. Z istoty wykładni wynika więc wiele możliwych interpretacji, a sam fakt wykładni z natury rzeczy nacechowany jest subiektywizmem. Już z tych powodów uzasadnione jest, aby w odniesieniu do działalności jurysdykcyjnej sądu sformułować autonomiczne pojęcie bezprawności.
Jeśli więc na gruncie odpowiedzialności cywilnej bezprawność oznacza generalnie naruszenie normy właściwego zachowania się, wynikającego z ustawy lub z umowy międzynarodowej, to w odniesieniu do odpowiedzialności za wydanie orzeczenia sądowego musi być skorygowana specyfiką władzy sądowniczej oraz jej ustrojem. Niezgodność z prawem rodząca odpowiedzialność odszkodowawczą Skarbu Państwa musi zatem mieć charakter kwalifikowany, elementarny i oczywisty, których to cech nie nosi zaskarżony rozpatrywaną skargą wyrok. W świetle przedstawionego stanowiska bezprawność judykacyjną, o której mowa w przywołanym art. 4241 § 1 k.p.c., należy więc definiować w sposób autonomiczny, węższy od tradycyjnie rozumianej bezprawności w dziedzinie odpowiedzialności cywilnej, z uwzględnieniem specyfiki sądowego stosowania prawa, istoty władzy sądowniczej i niezawisłości sędziowskiej i nie może być ona traktowana jako podstawa do dochodzenia roszczeń odszkodowawczych od Państwa w odniesieniu do każdego wadliwego wyroku (por. np. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 17 maja 2006 r., sygn.
I CNP 14/06, niepubl.; z dnia 28 marca 2007 r., sygn. II CNP 124/06, niepubl.; z dnia 14 kwietnia 2008 r., sygn. BP 62/07, niepubl.; z dnia 25 marca 2009 r., sygn. V CNP 93/08, niepubl.; z dnia 3 czerwca 2009 r., sygn. IV CNP 116/08, niepubl.; z dnia 20 stycznia 2011 r., sygn. I BP 4/10, niepubl.).Skarżąca oparła skargę na zarzucie niezgodności zaskarżonego wyroku z art. 65 § 1 k.c. w zw. z art. 378 k.p.c. W dużej mierze przedstawiane przez skarżącą zarzuty są polemiką z oceną stanu faktycznego nie stanowią natomiast oczywistego naruszenia prawa.
Nie doszło do kwalifikowanego naruszenia wskazanych regulacji, wiązało się to ze swobodną orzekania i brakiem zawarcia wniosku o rozliczenie nakładów z majątku osobistego na majątek wspólny. W konsekwencji Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania (art. 4249 k.p.c.), gdyż przedstawiona argumentacja nie przekonuje, że zaskarżony wyrok zapadł z naruszeniem prawa w rozumieniu art. 4241 k.p.c. jw