Supreme Court dismisses prosecutor's appeal, upholding judge's immunity from criminal liability for resisting unlawful police arrest.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court upheld the appellate court's decision denying permission to prosecute a judge for criminal offenses. The judge was accused of insulting and physically resisting police officers during an arrest, but the court found the officers' actions unlawful because the judge possessed judicial immunity. Consequently, the court ruled that resistance to an illegal arrest does not constitute the crime of obstruction.
Legislator headnote
AI generatedArt. 224 § 2 k.k.; Art. 226 § 1 k.k.; Art. 11 § 2 k.k.; Art. 80 ust. 1 ust. o ustroju sądów powszechnych; Art. 7 k.p.k.: Judicial immunity prevents criminal prosecution for resistance against police officers who unlawfully detain a judge, as such resistance lacks the requisite unlawfulness of the initial act.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
UCHWAŁA Z DNIA 24 PAŹDZIERNIKA 2003 R.
SNO 66/03
Przewodniczący: sędzia SN Stanisław Kosmal.
Sędziowie SN: Marian Buliński (sprawozdawca), Marian Kocon.
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny w Warszawie na posiedzeniu z
udziałem Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego sędziego Sądu Okręgowego
oraz protokolanta w sprawie sędziego Sądu Rejonowego, w związku z
zażaleniem Prokuratora Okręgowego na uchwałę Sądu Apelacyjnego z dnia 6
czerwca 2003 r. sygn. akt (...) w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na
pociągnięcie sędziego Sądu Rejonowego do odpowiedzialności karnej sądowej,
po wysłuchaniu Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego i obwinionego uchwalił:
1) u t r z y m a ć w m o c y zaskarżoną u c h w a ł ę;
2) kosztami postępowania odwoławczego obciążyć Skarb Państwa.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny (sygn. akt /.../) uchwałą z dnia 3
września 2002 r. zezwolił na pociągnięcie sędziego Sądu Rejonowego do
odpowiedzialności karnej sądowej za czyny określone w art. 224 § 2 k.k. w zw.
z art. 226 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. Orzeczenie to zaskarżył zażaleniem
sędzia Sądu Rejonowego.
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny w Warszawie uchwałą z dnia 13
grudnia 2002 r., sygn. akt SNO 46/02 uchylił zaskarżoną uchwałę i przekazał
sprawę Sądowi Apelacyjnemu – Sądowi Dyscyplinarnemu do ponownego
rozpoznania. Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny uchwałą z dnia 6 czerwca
2003 r., sygn. akt (...) odmówił wydania zezwolenia na pociągnięcie sędziego
Sądu Rejonowego do odpowiedzialności karnej sądowej za to, że: „dnia 11
października 2001 r. w A. znieważył funkcjonariuszy Komendy Miejskiej
Policji w A. podczas i w związku z pełnieniem przez nich obowiązków
służbowych w ten sposób, że podczas interwencji do której zostali wezwani
funkcjonariusze Komendy Miejskiej w A. sierżant Marcin W. i starszy sierżant
Wojciech S. – użył w stosunku do nich słów wulgarnych, a następnie działając
w celu zmuszenia ich do zaniechania prawnej czynności służbowej, jaką było
zatrzymanie go i doprowadzenie do jednostki Policji, stosował wobec nich
przemoc polegającą na wyrywaniu się i szarpaniu, uderzaniu głową i nogami w
szybę oddzielającą w radiowozie przedział dla zatrzymanych od przedziału dla
funkcjonariuszy Policji oraz groźbę spowodowania postępowania karnego za
rzekome pobicie go przez interweniujących, tj. za przestępstwo z art. 224 § 2
k.k. w zw. z art. 226 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.”.
Zażalenie na tą uchwałę wniósł Prokurator Okręgowy, zarzucając
zaskarżonemu orzeczeniu „błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na
błędnej ocenie zeznań świadków: Marcina W., Wojciecha S. i Piotra P. poprzez
przyjęcie, iż zeznania te są wzajemnie sprzeczne i niewiarygodne, a w
konsekwencji stwierdzenie, iż brak jest uzasadnionego podejrzenia, że sędzia
Sądu Rejonowego popełnił przestępstwo, podczas gdy prawidłowa ocena
materiału dowodowego prowadzi do przeciwnego wniosku”. W oparciu o to
skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej uchwały i przekazanie sprawy Sądowi
Apelacyjnemu – Sądowi Dyscyplinarnemu, do ponownego rozpoznania. Na
posiedzeniu przed Sądem Najwyższym – Sądem Dyscyplinarnym zarówno
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego, jak i obwiniony zgodnie wnieśli o
nieuwzględnienie zażalenia Prokuratora Okręgowego i utrzymanie zaskarżonej
uchwały w mocy.
W tej sytuacji Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje:
Zażalenie Prokuratora Okręgowego nie jest zasadne.
Wbrew twierdzeniom autora zażalenia (zawartym w uzasadnieniu zażalenia
– k. 7 i 8) Sąd pierwszej instancji nie przekroczył swych uprawnień, dokonując
oceny
zebranego
dowodowego
materiału
zgromadzonego
dowodowego.
w
każdej
Dopiero
sprawie,
ocena
daje
materiału
podstawę
do
rozstrzygnięcia czy w tej konkretnej sprawie zachodzi uzasadnione podejrzenie
popełnienia przez wskazaną osobę zarzucanego czynu.
W przedmiotowej sprawie Sąd orzekający miał z jednej strony zeznania
świadków policjantów i Piotra P., z drugiej strony obwinionego sędziego, jego
matki, konkubiny i pozostałych świadków – mieszkańców kamienicy przed
którą odbyło się zatrzymanie sędziego przez Policję. Sąd ten obszernie (k. 1-16
uzasadnienia uchwały) i przekonywująco uzasadnił dlaczego nie dał wiary
zeznaniom policjantów i Piotra P., uznając je za zmienne i niekonsekwentne. To
przekonanie Sądu orzekającego pozostaje pod ochroną art. 7 k.p.k. Sąd
odwoławczy w pełni podzielając to stanowisko Sądu pierwszej instancji, a w
konsekwencji i to, że zgromadzony materiał dowodowy nie uzasadnia
podejrzenia popełnienia przez obwinionego zarzucanego mu czynu, utrzymał w
mocy zaskarżoną uchwałę.
Godzi się jednak dodać i to, że gdyby nawet dać wiarę zeznaniom tych
świadków, którym Sąd pierwszej instancji nie dał wiary, to i tak nie sposób
przypisać obwinionemu wyczerpanie znamion przestępstwa z art. 224 § 2 k.k.
Skarżący przechodzi do porządku nad tym, iż czynność policjantów polegająca
na zatrzymaniu sędziego była czynnością prawną, podlegającą ochronie art. 224
§ 2 k.k. Bezspornie ze zgromadzonych dowodów wynika, że od matki
obwinionego i konkubiny uzyskali oni informację, że zatrzymywany to sędzia
Sądu Rejonowego, a przy radiowozie potwierdził to przybyły sędzia Sądu
Okręgowego (ojciec obwinionego). W tej sytuacji od momentu, gdy policjanci
powzięli pierwszą wiadomość, że zatrzymany to osoba mogąca korzystać z
immunitetu sędziowskiego, ich czynność polegająca na zatrzymywaniu takiej
osoby była czynnością bezprawną. Opór przeciwko takiej bezprawnej
czynności, gdyby nawet wystąpił nie byłby oporem wyczerpującym znamiona
art. 224 § 1 k.k. Artykuł 80 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o
ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.) jednoznacznie
określa w jakich warunkach może nastąpić zatrzymanie sędziego. Żaden z tych
warunków w przedmiotowej sprawie nie wystąpił, zresztą skarżący na to nie
wskazuje, a zatem zatrzymanie sędziego przez policjantów było bezprawne.
Brak wiarygodnych dowodów na to, że bezprawnie zatrzymywany znieważył
zatrzymujących go policjantów i groził im w sposób opisany w zarzucie
prowadzi do uzasadnionego przekonania, że zebrany materiał dowodowy nie
prowadzi do uprawdopodobnienia popełnienia przez obwinionego zarzucanego
mu czynu.
Z tych też powodów Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżoną uchwałę.