Supreme Court dismisses disciplinary penalty against lawyer due to violation of ne bis in idem principle.

WYROK Z DNIA 18 LISTOPADA 2004 R.

SDI 38/04

Przewodniczący: sędzia SN Jacek Sobczak.

Sędziowie

SN:

Piotr

Hofmański

(sprawozdawca),

Przemysław

Kalinowski.

Sąd Najwyższy – Izba Karna z udziałem Zastępcy Rzecznika

Dyscyplinarnego oraz protokolanta w sprawie adwokata obwinionego z § 30

Zbioru Zasad Etyki Adwokackiej i Godności Zawodu po rozpoznaniu

na

rozprawie w dniu 18 listopada 2004 r. kasacji, wniesionej przez obrońcę

obwinionego od orzeczenia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego NRA z dnia 20

grudnia 2003 r., sygn. akt (...) zmieniającego orzeczenie Sądu Dyscyplinarnego

Izby Adwokackiej z dnia 22 stycznia 2003 r., sygn. akt (...)

uchylił

zaskarżone

orzeczenie

i przekazał sprawę Wyższemu

Sądowi Dyscyplinarnemu Naczelnej Rady Adwokackiej do ponownego

rozpoznania w postępowaniu odwoławczym.

Uzasadnienie

Kasacja jest zasadna w stopniu oczywistym. Zaskarżone kasacją orzeczenie

Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia 20

grudnia 2003 r. dotknięte jest rażącym naruszeniem prawa, które miało wpływ

na jego treść. Jak zasadnie wywodzi autor kasacji, w postępowaniu

dyscyplinarnym w stosunku do adwokatów i aplikantów adwokackich, w

sprawach nieuregulowanych w ustawie z dnia 26 maja 1982 r. – Prawo o

adwokaturze (jedn. tekst: Dz. U. z 2002 r., Nr 123, poz. 1058 ze z.) stosuje się

odpowiednio przepisy kodeksu postępowania karnego, o czym przesądza treść §

1 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 23 lipca 1998 r. w

sprawie postępowania dyscyplinarnego w stosunku do adwokatów i aplikantów

adwokackich. W ustawie – Prawo o adwokaturze nie uregulowano reguł ne

peius, w związku z czym nie może nasuwać wątpliwości, że w postępowaniu

dyscyplinarnym w stosunku do adwokatów i aplikantów adwokackich znajduje

odpowiednie zastosowanie art. 454 § 1 k.p.k., zgodnie z którym sąd

odwoławczy nie może skazać oskarżonego, który został uniewinniony w

pierwszej instancji lub co do którego w pierwszej instancji umorzono lub

warunkowo umorzono postępowanie.

W sprawie niniejszej, orzekający w pierwszej instancji Sąd Dyscyplinarny

Izby Adwokackiej umorzył postępowanie dyscyplinarne wobec adwokata na

podstawie art. 95d ustawy – Prawo o adwokaturze. Po rozpoznaniu odwołań

wniesionych od tego orzeczenia (na korzyść i na niekorzyść obwinionego

adwokata)

Wyższy

Sąd

Dyscyplinarny

Naczelnej

Rady

Adwokackiej

zaskarżone orzeczenie zmienił w ten sposób, że za czyn opisany w akcie

oskarżenia wymierzył obwinionemu karę upomnienia. W świetle art. 454 § 1

k.p.k. zabieg ten musi być oceniony jako rażące naruszenie prawa. Ponieważ zaś

owo naruszenie prawa miało bezpośredni wpływ na treść orzeczenia Wyższego

Sądu Dyscyplinarnego, orzeczenie to podlegało uchyleniu na podstawie art. 537

§ 1 k.p.k. w zw. z art. 91e ustawy – Prawo o adwokaturze, a sprawa przekazaniu

do ponownego rozpoznania sądowi orzekającemu w sprawie jako sąd

odwoławczy.

Orzekając ponownie, Wyższy Sąd Dyscyplinarny powinien pamiętać o

tym, że wniesienie odwołania na niekorzyść obwinionego wyłącza wprawdzie

działania zakazu reformationis in peius uregulowanego w art. 95i ustawy –

Prawo o adwokaturze, niemniej nie powoduje zniesienia zakazów wynikających

z reguł ne peius.

Biorąc powyższe pod uwagę Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie.