Supreme Court allows transfer of appeal case to another court because the appellant is a judge of the original court.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court granted the Regional Court in Częstochowa's request to transfer the criminal appeal case to the Regional Court in Myszków. The appellant, X.Y., is a judge of the original court, creating a conflict of interest that could undermine public trust in judicial impartiality. The court ruled that this specific situation meets the statutory requirements for transferring proceedings to ensure the appearance of objectivity.
Legislator headnote
AI generatedArt. 37 § 1 k.p.k.; When the appellant in a criminal appeal is a judge of the court hearing the case, the Supreme Court may transfer the proceedings to another court to safeguard the public perception of judicial impartiality.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
IV KO 18/25 POSTANOWIENIE Dnia 5 marca 2025 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Stanisław Stankiewicz w sprawie z zażalenia X.Y. i X.1 Y.1 na postanowienie z dnia 28 listopada 2024 r. o umorzeniu dochodzenia w sprawie o czyn z art. 277 k.k., sygn. akt [...]po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 5 marca 2025 r., wniosku Sądu Rejonowego w Częstochowie z dnia 23 stycznia 2025 r., sygn. akt XI Kp 34/25, o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł: uwzględnić wniosek i przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Myszkowie.
UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w Częstochowie, na podstawie art. 37 § 1 k.p.k., wystąpił do Sądu Najwyższego z inicjatywą przekazania sprawy z zażalenia X.Y. i X.1 Y.1 na postanowienie z dnia 28 listopada 2024 r. o umorzeniu dochodzenia w sprawie o czyn z art. 277 k.k., sygn. akt [...] (sygn. akt XI Kp 34/25), innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości.W uzasadnieniu wniosku wskazano, że przedmiotem umorzonego postępowania było przesunięcie znaku granicznego nieruchomości należącej do X.Y. i X.1 Y.1 Podkreślono również, iż X.Y. jest sędzią Sądu Rejonowego w Częstochowie (orzeka w IV Wydziale Karnym), zaś powyższa okoliczność przemawia za tym, że sąd właściwy „nie powinien wypowiadać się w niniejszej sprawie ani co do możliwości wniesienia zażalenia, jak i jego merytorycznej zasadności”.
Rzecz bowiem w tym, iż „odbiór społeczny orzeczenia wydanego przez innego sędziego Sądu Rejonowego w Częstochowie w tej sprawie, byłby zapewne negatywny, oparty na przekonaniu o stronniczości organów wymiaru sprawiedliwości”. Zatem „w celu zapobieżenia tego rodzaju potencjalnym opiniom, szkodzącym wizerunkowi wymiaru sprawiedliwości”, zasadne jest wystąpienie do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Wniosek zasługuje na uwzględnienie.
W sytuacji przedstawionej przez Sąd Rejonowy w Częstochowie rozpoznanie przedmiotowej sprawy przez Sąd miejscowo właściwy rzeczywiście mogłoby, przede wszystkim w odbiorze społecznym, wywołać przekonanie o nieobiektywnym działaniu tego organu. W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że zastosowanie art. 37 k.p.k. uzasadniają tylko takie konkretne sytuacje, które mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać w aspekcie zewnętrznym przekonanie – chociażby mylne – o braku warunków do rozpoznania w danym sądzie sprawy w sposób obiektywny (por. postanowienia SN: z 13 lipca 1995 r., III KO 34/05, OSNKW 1995, z. 9-10, poz. 68; z 17 maja 2006 r., II KO 27/06; z 26 czerwca 2007 r., II KO 36/07).
Wśród okoliczności uzasadniających skorzystanie z instytucji z art. 37 k.p.k. wskazuje się również i te wypadki, gdy sędzia sądu właściwego jest uczestnikiem postępowania, np. pokrzywdzonym, a rozstrzygnięciu podlega kwestia zasadności umorzenia postępowania karnego czy odmowy wszczęcia postępowania karnego (zob. m.in. postanowienia SN: 12 lutego 2009 r., IV KO 7/09; z 20 stycznia 2022 r., IV KO 171/21; z 14 marca 2023 r., V KO 15/23; 14 listopada 2024 r., II KO 159/24).W świetle powyższych uwarunkowań należy zgodzić się z argumentacją przedstawioną w uzasadnieniu wniosku Sądu właściwego miejscowo i rzeczowo do rozpoznania wniesionego środka odwoławczego, że dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem przedmiotowej sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu.
Taki szczególny układ procesowy jaki ma miejsce w niniejszej sprawie, a więc sytuacja, gdy skarżącym jest sędzią sądu miejscowo właściwego do rozpoznania zażalenia, mógłby rzeczywiście w opinii społecznej rodzić uzasadnione wątpliwości o braku warunków do jej bezstronnego rozpoznania. Tym samym, pozostawienie tej sprawy do rozpoznania w Sądzie właściwym, nie sprzyjałoby realizacji istotnego, ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości celu, jakim jest również potrzeba ukształtowania w opinii publicznej przekonania o obiektywizmie i bezstronności sądu rozpoznającego przedmiotową sprawę.Mając zatem na uwadze dobro wymiaru sprawiedliwości uznać należy, że zaistniała określona w art. 37 § 1 k.p.k. wyjątkowa przesłanka do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu.
Nic nie stoi obecnie na przeszkodzie, aby sądem tym był Sąd Rejonowy w Myszkowie.Z tych też względów Sąd Najwyższy, orzekł jak w sentencji.[WB][r.g.]