Legislator Case Law & Legislation
IV KO 17/25 AI generated

Supreme Court excludes judge from case due to conflict of interest from nominating body's role.

Case Number IV KO 17/25
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Outcome Allowed / Granted

Legislator summary

AI generated

The Supreme Court granted the defendant's request to exclude Judge Adam Rocha from the case. The defendant argued that Rocha's nomination by the politicized KRS created a conflict of interest, violating the principle that a judge cannot be a judge in their own cause. The court agreed, noting that evaluating the defendant's appeal while having participated in his nomination would inevitably compromise judicial objectivity.

Legislator headnote

AI generated

Art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k.; Art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.: A judge must be excluded from a case if their prior participation in the nomination process of the nominating body creates a conflict of interest, violating the principle that a judge cannot be a judge in their own cause.

Keywords

AI generated
conflict of interest nemo iudex in causa sua judicial impartiality nomination process KRS nomination exclusion of judge procedural fairness

Cited Legislation

AI generated
art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k.
o wyłączenie sędziego od udziału w sprawie, na podstawie art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k. postanowił: wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego Adama Rocha od udziału w sprawie o sygn.
art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.
zaistnieniem uchybienia określonego w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., co nakazuje wznowienie postępowania z urzędu.
art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k
o wyłączenie sędziego od udziału w sprawie, na podstawie art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k.
art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k
zwrócił się do Sądu Najwyższego o „wznowienie postępowania z urzędu, uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia odpowiedniemu Sądowi na podstawie art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.

Cited Case Law

AI generated
BSA I-4-4110-1/20
Skazany nawiązał do uchwały składu połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r., BSA I-4-4110-1/20 oraz przywołał orzeczenia tego Sądu, mocą których wyłączano sędziego Adama Rocha od rozpoznania innych spraw.
AI generated

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

IV KO 17/25 POSTANOWIENIE Dnia 18 marca 2025 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Puszkarski po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 18 marca 2025 r. wniosku skazanego M. G. o wyłączenie sędziego od udziału w sprawie, na podstawie art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k. postanowił: wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego Adama Rocha od udziału w sprawie o sygn. akt IV KO 17/25.

UZASADNIENIE

Pismem datowanym 27 stycznia 2025 r., określonym jako „Wystąpienie (w trybie 9 § 2 k.p.k.) skazany M. G. zwrócił się do Sądu Najwyższego o „wznowienie postępowania z urzędu, uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia odpowiedniemu Sądowi na podstawie art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. z powodu bezwzględnej przesłanki odwoławczej związanej z wadliwie ukształtowanym składem Sądu Apelacyjnego w Katowicach (…)”, który 6 grudnia 2022 r. wydał wyrok w jego sprawie o sygn. akt II AKa 406/22. Wadliwości tej skazany upatruje w tym, że cyt.

„2 z 3 sędziów nie spełniało zasad niezawisłości i bezstronności”, z tego powodu, że sędzia X.Y. „został nominowany przez upolitycznioną KRS”, natomiast sędzia Sądu Okręgowego X.Y.1 została delegowana do Sądu Apelacyjnego decyzją Ministra Sprawiedliwości, który ma „pełną swobodę i kontrolę w delegowaniu sędziów a co za tym idzie istnieje podejrzenie, że delegowani sędziowie działają pod naciskiem i na polecenie Ministra Sprawiedliwości”. Skazany uważa, że taka obsada Sądu odwoławczego powodowała, że został pozbawiony prawa do sprawiedliwego procesu, nadto zwrócił uwagę, że cyt.

„moją kasację rozpatrywała Anna Dziergawka jest to neo sędzia co do której nie ma żadnej wątpliwości, że nie spełnia ona zasady bezstronności i niezawisłości”. W związku z tym postulował, na wypadek niepodzielenia poglądu o zaistnieniu w jego sprawie bezwzględnej przyczyny uchylenia orzeczenia na etapie postępowania odwoławczego, „przekazanie kasacji do ponownego rozpatrzenia na podstawie art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.”, co należy interpretować jako zgłoszenie alternatywnej sygnalizacji o wznowienie z urzędu postępowania kasacyjnego.

W Sądzie Najwyższym sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt IV KO 17/25 i zarządzeniem Prezesa Izby Karnej przydzielona sędziemu SN Adamowi Rochowi. Zawiadomiony o tym M. G. złożył wniosek o wyłączenie tego sędziego od udziału w sprawie, bowiem „był wybrany na wniosek upolitycznionej KRS (…), sędzia wybrany w tym trybie nie spełnia zasady niezawisłości i bezstronności”. Skazany nawiązał do uchwały składu połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r., BSA I-4-4110-1/20 oraz przywołał orzeczenia tego Sądu, mocą których wyłączano sędziego Adama Rocha od rozpoznania innych spraw.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Jest faktem, że Pan Adam Roch do pełnienia urzędu na stanowisku sędziego Sądu Najwyższego został powołany na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw. Skazany M. G. uważa, że udział tego organu w postępowaniu prowadzącym do nominacji sędziego, który orzekał w jego sprawie, skutkuje nienależytą obsadą sądu, tj. zaistnieniem uchybienia określonego w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., co nakazuje wznowienie postępowania z urzędu.

W tym stanie rzeczy jest oczywiste, że oceniając zasadność wystąpienia skazanego, sędzia Adam Roch nie byłby w stanie zachować obiektywizmu, bowiem oceniałby to wystąpienie przez pryzmat własnego statusu zawodowego, który podałby w wątpliwość, gdyby podzielił argumentację skazanego. Tym samym doszłoby do naruszenia zasady nemo iudex in causa sua, czemu zapobiegnie wyłączenie sędziego od udziału w sprawie. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak na wstępie. [J.J.][a.ł] ‎