Supreme Court dismisses defense request to recuse judge as no trial proceedings exist yet.
Poland (PL)
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court dismissed the defense's request to recuse Judge Witkowski, ruling the motion inadmissible at this procedural stage. The defendant merely signaled a potential appeal ground under Article 439 § 1 of the Code of Criminal Procedure without filing a formal retrial request. Since no trial proceedings have been initiated by a party's demand, the court determined the recusal request was premature and legally untenable.
Legislator headnote
AI generatedArt. 41 § 1 k.p.k.; Art. 439 § 1 k.p.k.; Art. 542 § 3 k.p.k.: A request to recuse a judge is inadmissible if no proceedings have been initiated by a party's demand, as the concept of 'case' requires an active process commenced upon request.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
IV KO 102/24 POSTANOWIENIE Dnia 13 listopada 2024 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Bednarek w przedmiocie wniosku obrońcy skazanego R.K. o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego Ryszarda Witkowskiego od udziału w sprawie o sygn. akt IV KO 102/24 na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. a contrario postanowił: wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego Ryszarda Witkowskiego jako niedopuszczalny - pozostawić bez rozpoznania
UZASADNIENIE
Wniosek obrońcy skazanego R.K. należało pozostawić bez rozpoznania wobec jego ustawowej niedopuszczalności. Zgodnie z treścią art. 41 § 1 k.p.k. wyłączenie sędziego następuje „w sprawie". W świetle dotychczasowego orzecznictwa Sądu Najwyższego jak słusznie zauważył Sąd Najwyższy w postanowieniu z 17 kwietnia 2024 r., sygn. III KO 85/23, powołując się w nim na wskazane tam orzecznictwo, pojęcie „sprawy", o której mowa w art. 41 § 1 k.p.k., rozumiane jest szeroko i odnosi się zarówno do sprawy głównej, rozumianej jako orzekanie w głównym przedmiocie procesu, jak również postępowań incydentalnych, w tym takich, które mają miejsce w ramach sprawy głównej.
Istotne jednak jest, aby sprawa taka była wniesiona do właściwego sądu, a zatem aby wszczęto – na skutek stosownego żądania uprawnionego podmiotu – określone postępowanie zmierzające do jej rozpoznania. Biorąc pod uwagę powyższe rozważania w sprawie zarejestrowanej pod sygnaturą IV KO 102/24 nie ma złożonego wniosku o wznowienie postępowania. Skazany jedynie w oparciu o przepis art. 9 § 2 k.p.k. zasygnalizował istnienie ewentualnej bezwzględnej przyczyny odwoławczej. Istotą postępowania na obecnym jego etapie jest wyłącznie weryfikacja sygnalizacji zaistnienia uchybienia wynikającego z treści art. 439 § 1 k.p.k., przy czym nawet, gdyby przyjąć, że owa sygnalizacja doprowadzić miałaby w efekcie do wszczęcia postępowania w przedmiocie wznowienia postępowania to nie zmienia to faktu, że wznowienie postępowania zgodnie z treścią art. 542 § 3 k.p.k. może nastąpić jedynie z urzędu.
Nie mamy do czynienia na obecnym etapie postępowania ze sprawą, która się toczy na skutek żądania uprawnionego podmiotu. Konsekwencją tego, w przypadku niestwierdzenia uchybienia określonego w art. 439 § 1 k.p.k., jest to, że sąd jedynie poinformuje stronę o tym fakcie i pouczy, że stronie nie przysługuje środek zaskarżenia (por. uzasadnienie uchwały skałdu 7 sędziów z 24 maja 2005 r., sygn. I KZP 5/05). Stąd, skoro przedmiotem rozpoznania nie jest wniosek o wznowienie postępowania, a sąd z urzędu nie wszczął postępowania w oparciu o przepis art. 542 § 3 k.p.k., to wniosek o wyłączenie sędziego od rozpoznania pisma stanowiącego w istocie jedynie sygnalizację strony o zaistnieniu uchybienia określonego w art. 439 § 1 k.p.k.
– jako co najmniej przedwczesny – należy uznać za niedopuszczalny.Mając powyższe okoliczności na uwadze Sąd Najwyższy orzekł jak w części dyspozytywnej niniejszego postanowienia.WB.[ał]