Supreme Court dismisses cassation appeal as no legal issue exists since the lower court did not rule on the disputed civil code article.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court dismissed the cassation appeal filed by a spouse regarding the division of marital property. The appellant argued that Article 5 of the Civil Code should apply to limit expenses after the marriage ended, but the Court found the issue was not raised in the lower court proceedings. Consequently, the Supreme Court ruled that the lower court's decision was final because the specific legal question was never adjudicated.
Legislator headnote
AI generatedArt. 3989 § 1 k.p.c.; Art. 3984 § 2 k.p.c.: A cassation appeal is admissible only if a significant legal issue exists or if the lower court failed to address a legal question raised in the appeal, which was not the case here as the disputed provision was not invoked before the appellate court.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
Sygn. akt IV CSK 602/14 POSTANOWIENIE Dnia 14 kwietnia 2015 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Mirosława Wysocka w sprawie z wniosku Z. G.przy uczestnictwie J. F. G.o podział majątku wspólnego,na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 14 kwietnia 2015 r.,na skutek skargi kasacyjnej uczestnika postępowania od postanowienia Sądu Okręgowego w R.z dnia 19 czerwca 2013 r., sygn. akt IV Ca […], I. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; II. przyznaje adw. E.K. ze Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w R. kwotę 5400 (pięć tysięcy czterysta) zł, powiększoną o należny podatek od towarów i usług, z tytułu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej uczestnikowi w postępowaniu kasacyjnym.
UZASADNIENIE
Uzasadniając wniosek o przyjęcie do rozpoznania skargi kasacyjnej od postanowienia Sądu Okręgowego w R. z dnia 19 czerwca 2013 r., wydanego w sprawie o podział majątku wspólnego, uczestnik postępowania J. G. wskazał, że „w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, a mianowicie czy dopuszczalne jest stosowanie art. 5 k.c. w sprawach o podział majątku wspólnego po ustaniu małżeńskiej wspólności ustawowej, w szczególności czy przepis ten może stanowić podstawę oddalenia wniosku o podział majątku wspólnego oraz czy może stanowić podstawę wyłączenia bądź ograniczenia obowiązku zwrotu wydatków i nakładów poczynionych z majątku wspólnego na jego majątek osobisty, o których mowa w art. 45 § 1 k.r.o.” Okolicznością przemawiającą za przyjęciem skargi do rozpoznania miała być również „potrzeba wykładni art. 149 § 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, albowiem przepis ten budzi poważne wątpliwości, które dotychczas nie zostały wyjaśnione w judykaturze Sądu Najwyższego”.
Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.). Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może zostać osiągnięty jedynie przez powołanie i właściwe uzasadnienie istnienia wymienionych przesłanek, a rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi do rozpoznania następuje na podstawie oceny, czy okoliczności powołane przez skarżącego odpowiadają przyczynom kasacyjnym wymienionym w art. 3989 § 1 k.p.c.Skarżący nieskutecznie powołał się na przesłanki przyjęcia skargi do rozpoznania przewidziane w art. 3989 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c.Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem Sądu Najwyższego, okolicznością uzasadniającą przyjęcie skargi do rozpoznania może być tylko taka, którą Sąd ten mógłby wziąć pod uwagę rozpoznając ten szczególny środek zaskarżenia (por. np. postanowienie z dnia 5 kwietnia 2002 r., II CZ 22/02, OSNC 2003, nr 7-8, poz. 104).
Żadna ze wskazanych w skardze okoliczności nie spełnia tego warunku. Skarżący, stawiając pytania o możliwość zastosowania art. 5 k.c. w określonych przypadkach, pomija, że poruszone kwestie nie były podniesione w jego apelacji ani nie były przedmiotem orzeczenia Sądu Okręgowego. Uczestnik uzasadniając w apelacji zarzut naruszenia tego przepisu nie powoływał się na możliwość obniżenia dopłat lub rezygnacji z rozliczenia poczynionych nakładów na jego podstawie. Sąd odwoławczy nie twierdził, by art. 5 k.c. nie mógł znaleźć zastosowania do takich sytuacji, natomiast uznał, iż skarżący nie wykazał podstaw do obniżenia należnych dopłat bądź rezygnacji z dokonania rozliczeń.
W tej sytuacji rozstrzyganie o stosowaniu art. 5 k.c. w zakresie ujętym w sformułowanych w skardze pytaniach nie miałoby podstaw. Powołanie się na potrzebę wykładni przepisu dotyczącego kosztów postępowania nie może uzasadniać przyjęcia skargi do rozpoznania. Rozstrzygnięcie o kosztach, jako mające charakter akcesoryjny, nie podlega samodzielnemu zaskarżeniu skargą kasacyjną, poddając się kontroli Sądu Najwyższego dopiero wówczas, gdy skarga zostanie uwzględniona (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 lipca 2012 r., II CZ 46/12, niepubl.).
Z tego względu problemy prawne, które pojawiają się w związku z orzekaniem o kosztach, nie mogą stanowić przedmiotu rozpoznania kasacyjnego, a w konsekwencji przemawiać za rozpoznaniem skargi (por. wymienione postanowienie z dnia 5 kwietnia 2002 r.). Nie stwierdziwszy przyczyn uzasadniających przyjęcie skargi do rozpoznania, Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c.O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej uczestnikowi z urzędu w postępowaniu kasacyjnym orzeczono na podstawie § 19 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. l.n