Supreme Court dismisses appeal for military pension due to insufficient legal reasoning in cassation petition.

Sygn. akt III UK 80/05

POSTANOWIENIE

Dnia 3 czerwca 2005 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Andrzej Wasilewski

w sprawie z wniosku B. P.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych - Oddziałowi w [...]

o rentę wojskową,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 3 czerwca 2005 r.,

na skutek kasacji wnioskodawcy

od wyroku Sądu Apelacyjnego w [...]

z dnia 29 grudnia 2004 r., sygn. akt III AUa …/04,

postanowił :

1. przywrócić termin do wniesienia kasacji;

2. odmówić przyjęcia kasacji do rozpoznania.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny w [...] wyrokiem z dnia 29 grudnia 2004 r. (III AUa …/04)

oddalił apelację wnioskodawcy – B. P. od wyroku Sądu Okręgowego – Sądu Pracy i

Ubezpieczeń Społecznych w [...] z dnia 15 kwietnia 2004 r. (IV U …/03)

oddalającego jego odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych –

Oddział w [...] z dnia 8 października 2003 r. odmawiającej wnioskodawcy dalszej

wypłaty renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy w związku ze służbą

wojskową.

W kasacji od powyższego wyroku Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 29

grudnia 2004 r. pełnomocnik wnioskodawcy zarzuciła naruszenie art. 381 k.p.c.

„przez pominięcie zgłaszanego w postępowaniu apelacyjnym dowodu z opinii

innego biegłego lekarza ortopedy lub zespołu biegłych lekarzy specjalistów

ortopedów ora braku ustosunkowania się Sądu do tego zgłaszanego przez

odwołującego się wniosku dowodowego”, podnosząc ponadto w uzasadnieniu

kasacji, iż wnioskodawca przedstawiał „szereg merytorycznych zarzutów co do

opinii biegłego sądowego lekarza ortopedy” oraz że „uznawał za bezzasadne

powołanie przez Sąd specjalisty biegłego neurologa, gdyż zdaniem jego nie ubiegał

się on o rentę z uwagi na schorzenia neurologiczne”, natomiast „Sąd Apelacyjny nie

ustosunkował się do merytorycznych zarzutów odwołującego się względem opinii

ortopedy, używając jedynie ogólnikowego stwierdzenia, iż zarzuty apelacyjne

odwołującego

się

co

do

nietrafności

opinii

biegłych

uznać

należy

za

nieprzekonywujące i nacechowane subiektywnymi przekonaniami apelującego,

przez co rażąco zostały naruszone przepisy postępowania.” Jako okoliczność

uzasadniająca przyjęcie kasacji do rozpoznania pełnomocnik wnioskodawcy

wskazała na „fakt, iż zaskarżony wyrok oczywiście narusza prawo. W sposób

rażący zostały naruszone zasady postępowania. Sąd nie dopuścił dowodu z opinii

biegłego lekarza lub zespołu lekarzy specjalistów ortopedów w sytuacji, gdy

odwołujący się pobierał rentę wojskową przez 9 lat. Sąd winien był zbadać

wszystkie okoliczności i dopuścić wszelkie możliwe zawnioskowane dowody, a nie

opierać się na opiniach specjalisty ortopedy i neurologa dopuszczając w

postępowaniu jedynie dowód z opinii uzupełniających tych samych biegłych

lekarzy.” W konsekwencji, w kasacji sformułowany został wniosek o: „1. Uchylenie

zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi

Apelacyjnemu w [...], 2. zasądzenie na rzecz Kancelarii Adwokackiej adwokata Z.

O. kosztów za sporządzenie i wniesienie kasacji wg norm taryfowych, albowiem

oświadczam, iż koszta te nie zostały uiszczone w całości ani w części, 3.

wyznaczenie dla odwołującego się pełnomocnika z urzędu z pośród adwokatów

mających siedzibę w W. celem reprezentowania odwołującego się przed Sądem

Najwyższym.”

Równocześnie, w kasacji sformułowany został wniosek o przywrócenie

terminu do wniesienia kasacji, który umotywowany został tym, że „odwołujący

otrzymał wyrok z uzasadnieniem dnia 03.02.2005 r., zaś pełnomocnik z urzędu

otrzymała ustanowienie mające znaczenie pełnomocnictwa procesowego dla

odwołującego się B. P. dnia 01.04.2005 r.”

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

1. W

rozpoznawanej

sprawie,

wyznaczona

z

urzędu

pełnomocnik

wnioskodawcy, zaskarżając wyrok Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 29 grudnia

2004 r., sformułowała równocześnie wniosek o przywróceniu do wniesienia kasacji,

wskazując na to, że uchybienie terminowi do wniesienia kasacji nastąpiło bez winy

strony oraz jej pełnomocnika, albowiem „odwołujący otrzymał wyrok wraz z

uzasadnieniem dnia 03.02.2005 r., zaś pełnomocnik z urzędu otrzymała

ustanowienie mające znaczenie pełnomocnictwa procesowego dla odwołującego

się B. P. dnia 01.04.2005 r.”

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Najwyższy na podstawie art. 168 § 1 w

związku z art. 39821 i art. 391 k.p.c. przywrócił termin do wniesienia kasacji przez

wnioskodawcę.

2. Z kolei, stosownie do dyspozycji art. 3 ustawy z dnia 22 grudnia 2004 r. o

zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy – Prawo o ustroju

sądów powszechnych (Dz. U. z 2005 r. Nr 13, poz. 98), która weszła w życie z

dniem 6 lutego 2005 r. (art. 6 tej ustawy), do złożenia i rozpoznania kasacji od

orzeczenia wydanego przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, a także do

odmowy przyjęcia kasacji do rozpoznania, stosuje się przepisy dotychczasowe.

Kasacja powinna czynić zadość szczególnym wymaganiom formalnym

określonym w art. 3933 k.p.c., w tym – poza przytoczeniem podstaw kasacyjnych i

ich uzasadnienia – powinna ona zawierać także „przedstawienie okoliczności

uzasadniających jej rozpoznanie” (art. 3933 § 1 pkt. 3 k.p.c.), które stanowią

odrębny element formalny kasacji jako pisma procesowego. Oznacza to w

szczególności, że w kasacji należy wykazać (sic!), iż w sprawie, której ona dotyczy,

bądź „występuje istotne zagadnienie prawne” (art. 393 § 1 pkt 1 KPC – a contrario),

bądź „istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne

wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie” (art. 393 § 1 pkt. 2

k.p.c. – a contrario), bądź też „zaskarżone orzeczenie oczywiście narusza prawo”

albo „zachodzi nieważność postępowania” (art. 393 § 2 k.p.c.). Wnoszący kasację

nie może przy tym ograniczyć się do powtórzenia w jej treści jednego lub kilku

ustawowych

sformułowań, do którego lub których pragnie nawiązać, jako do

„okoliczności uzasadniającej rozpoznanie kasacji”, lecz obowiązany jest do

profesjonalnego prawniczego uzasadnienia wskazanej lub wskazanych przezeń

„okoliczności uzasadniających rozpoznanie kasacji” i to w kontekście okoliczności

faktycznych i prawnych tej sprawy, której kasacja ta dotyczy. Nie spełnienie tego

wymagania kasacji stanowi tzw. brak istotny kasacji, bowiem kasacja taka nie czyni

zadość wymaganiu formalnemu określonemu w art. 393 3 § 1 pkt 3 k.p.c., a to w

konsekwencji skutkować musi odmową jej przyjęcia do rozpoznania. Wymaganiu

temu w żadnym razie nie czyni zadość sformułowanie w petitum kasacji lakoniczne

wskazanie przez pełnomocnika skarżącego na „fakt, iż zaskarżony wyrok

oczywiście narusza prawo. W sposób rażący zostały naruszone zasady

postępowania. Sąd nie dopuścił dowodu z opinii biegłego lekarza lub zespołu

lekarzy specjalistów ortopedów w sytuacji, gdy odwołujący się pobierał rentę

wojskową przez 9 lat. Sąd winien był zbadać wszystkie okoliczności i dopuścić

wszelkie możliwe zawnioskowane dowody, a nie opierać się na opiniach specjalisty

ortopedy i neurologa dopuszczając w postępowaniu jedynie dowód z opinii

uzupełniających tych samych biegłych lekarzy.” Albowiem, podniesiony w kasacji

zarzut, że „zaskarżone orzeczenie oczywiście narusza prawo” (art. 393 § 2 k.p.c.)

powinien być oparty na przedstawionym w uzasadnieniu kasacji wywodzie

prawniczym, mającym na celu wykazanie kwalifikowanego charakter zarzucanego

naruszenia

prawa

ze

względu

na

sposób

interpretacji

i

zastosowania

obowiązujących w tym zakresie norm prawnych w odniesieniu do okoliczności

faktycznych rozpoznawanej sprawy.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Najwyższy na podstawie art. 3937 § 1 w

związku z art. 393 k.p.c. orzekł jak w sentencji.

Teza:

Podniesiony w kasacji zarzut, że „zaskarżone orzeczenie oczywiście narusza

prawo”

(art. 393 § 2 k.p.c.) powinien być oparty na przedstawionym w

uzasadnieniu kasacji wywodzie prawniczym, mającym na celu wykazanie

kwalifikowanego charakter zarzucanego naruszenia prawa ze względu na sposób

interpretacji i zastosowania obowiązujących w tym zakresie norm prawnych w

odniesieniu do okoliczności faktycznych rozpoznawanej sprawy.