Police officer's financial housing aid denied after purchasing apartment previously assigned by administrative decision.

Wyrok z dnia 24 kwietnia 1997 r.

III RN 18/97

Policjantowi, który nabył własność lokalu mieszkalnego wcześniej przydzielonego mu na podstawie decyzji administracyjnej, nie przysługuje pomoc

finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego (art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 6

kwietnia 1990 r. o Policji, Dz.U. Nr 30, poz. 179 ze zm.).

Przewodniczący SSN: Jerzy Kwaśniewski (sprawozdawca), Sędziowie SN: Adam

Józefowicz, Andrzej Wasilewski.

Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 1997 r. sprawy ze skargi

Piotra B. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w L. z dnia 31 października

1995 r. [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej na budownictwo

mieszkaniowe, na skutek rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości [...] od wyroku

Naczelnego Sądu Administracyjnego-Ośrodka Zamiejscowego w Lublinie z dnia 24

września 1996 r. [...]

u c h y l i ł zaskarżony wyrok i oddalił skargę.

Uzasadnienie

Naczelny Sąd Administracyjny-Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie orzekał dwukrotnie w sprawach dotyczących odmowy przyznania Piotrowi B. pomocy finansowej z

funduszu mieszkaniowego w związku z nabyciem lokalu mieszkalnego przy ul. W. w Ś.

W wyroku z dnia 16 czerwca 1995 r. [...] Naczelny Sąd Administracyjny skargę

Piotra B. oddalił po ustaleniu, że uzyskał on prawo najmu przedmiotowego lokalu

mieszkalnego na podstawie decyzji właściwego organu do spraw lokalowych. Jest to

zdaniem Sądu okoliczność, pozbawiająca prawa do pomocy finansowej, którą - zgodnie

z art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. Nr 30, poz. 179 ze zm.)

przyznaje się "Policjantowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji

administracyjnej o przydziale". W świetle takiej ustawowej regulacji bez znaczenia

prawnego jest to, że to staraniem Piotra B. powstało mieszkanie przy ul. W., po

zaadoptowaniu na ten cel pomieszczeń strychowych budynku wielorodzinnego.

Natomiast wyrokiem z dnia 24 września 1996 r. Naczelny Sąd Administracyjny

uchylił zaskarżoną przez Piotra B. kolejną decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji

w L. odmawiającą przyznania pomocy finansowej z tytułu uzyskania lokalu mieszkalnego. W zakresie oceny prawnej wyrażonej w poprzednim wyroku NSA stwierdził, że

nie jest ona odpowiednia do rozstrzygnięcia tej sprawy, w której ocenie podlega inny

stan faktyczny. W szczególności Piotr B. w drodze właściwie sporządzonej w formie

aktu notarialnego umowy z dnia 21 lipca 1995 r. nabył własność przedmiotowego lokalu

mieszkalnego. W tej sytuacji - zdaniem NSA - nie ma już obecnie wobec Piotra B.

zastosowania warunek pomocy finansowej wynikający ze zdania pierwszego art. 94 ust.

1 ustawy o Policji. Podstawą otrzymania przez niego lokalu mieszkalnego nie jest już

decyzja administracyjna o przydziale, ale uzyskanie tego lokalu w drodze kupna.

Ostatnio powołany wyrok z dnia 24 września 1996 r. został zaskarżony rewizją

nadzwyczajną wniesioną przez Ministra Sprawiedliwości. Jej podstawę stanowi zarzut

rażącego naruszenia art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie

Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368), art. 94 ust. 1 ustawy o Policji oraz § 3 ust. 3

zarządzenia Nr 41 Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 19 marca 1993 r. w sprawie

określenia wysokości pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe dla

funkcjonariuszy Policji, Urzędu Ochrony Państwa, Straży Granicznej i Państwowej

Straży Pożarnej oraz zasad jej przyznawania i zwracania (Dz. Urz. MSW Nr 3, poz. 40).

Według rewidującego pomoc finansowa Piotrowi B. nie przysługuje, bowiem kupiony

przez niego w dniu 21 lipca 1995 r. lokal mieszkalny wcześniej był mu przydzielony

decyzją administracyjną. Wniosek rewizji nadzwyczajnej dotyczył uchylenia

zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu do

ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

W poszczególnych przepisach rozdziału 8 ustawy o Policji określona została

przede wszystkim zasada, że policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu

mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej z

uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów

odrębnych (art. 88 ust. 1) oraz różnorakie gwarancje realizacji tej zasady, dotyczące w

pierwszym rzędzie sposobów uzyskiwania lokali mieszkalnych dla policjantów (art. 90),

przysługiwania równoważników pieniężnych za remont zajmowanego lokalu

mieszkalnego (art. 91), a także równoważnika pieniężnego w przypadku, gdy policjant

nie posiada lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości

pobliskiej (art. 92).

Na tym tle określona w art. 94 pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego przedstawia się przede wszystkim jako środek zapewnienia policjantowi prawa do

lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę. Stosownie do

jednoznacznej treści wstępnego warunku chodzi w tym przypadku o policjanta "który nie

otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale", to

znaczy nie będzie miał zaspokojonego w tej formie prawa do lokalu mieszkalnego w

miejscowości, w której pełni służbę, ale zrealizuje to prawo poprzez "uzyskanie lokalu

mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu

mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość".

Z ustaleń dokonanych w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16

czerwca 1995 r. w sprawie [...] wynikało, że Piotr B. nie spełniał wówczas żadnej z

określonych w art. 94 ustawy o Policji przesłanek pomocy finansowej na uzyskanie

lokalu mieszkalnego przez policjanta, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego. Otrzymał

on bowiem lokal mieszkalny na podstawie przydziału wynikającego z decyzji Burmistrza

Miasta Ś. z dnia 6 lipca 1993 r. i na tej podstawie był jedynie najemcą tego lokalu. W

wyroku z dnia 24 września 1996 r., od którego wniesiona została rozpatrywana rewizja

nadzwyczajna Naczelny Sąd Administracyjny, przyjął że ustalenia w sprawie [...] są

prawidłowe z tym, że uległa zmianie sytuacja faktyczna w związku z późniejszym

wykupieniem przez Piotra B. przedmiotowego lokalu.

Należy podzielić zarzuty rewizji nadzwyczajnej, że wyżej przedstawiony,

uaktualniony w rozpoznawanej sprawie stan faktyczny nie odpowiada przesłankom art.

94 ust. 1 ustawy o Policji. Wszak Piotr B. nabył własność lokalu mieszkalnego będąc

jego najemcą na podstawie decyzji o przydziale. Uzyskując przekształcenie

otrzymanego wcześniej prawa najmu lokalu mieszkalnego w prawo własności był w

sytuacji osoby, która otrzymała lokal mieszkalny na podstawie decyzji administracyjnej

o przydziale. Zasadnie w rewizji nadzwyczajnej zwrócono uwagę na to, że ocena przyjęta w zaskarżonym wyroku jest wyraźnie sprzeczna z brzmieniem art. 94 ust. 1 ustawy.

Jest to rażące naruszenie tego przepisu także w świetle § 3 ust. 3 zarządzenia Nr 41

Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 9 marca 1993 r. będącego - stosownie do

upoważnienia z art. 94 ust. 2 ustawy o Policji - aktem określającym między innymi

zasady przyznawania pomocy finansowej, o której mowa w art. 94 ust. 1 ustawy. Z § 3

ust. 3 tego zarządzenia wynika jasno, że środków pomocy finansowej na budownictwo

mieszkaniowe nie można przyznać osobie uprawnionej do nabycia zajmowanego lokalu

mieszkalnego z jedynym wyjątkiem - który w sprawie nie zachodził - gdyby dalsze

zajmowanie lokalu uwarunkowane zostało udokumentowaną koniecznością jego kupna.

Z przedstawionych przyczyn Sąd Najwyższy wobec zasadności zarzutów i

wniosków rewizji nadzwyczajnej orzekł jak w wyroku stosownie do art. 39315 § 1 KPC w

związku z art. 10 ustawy z dnia 1 marca 1996 r. o zmianie Kodeksu postępowania

cywilnego... (Dz. U. Nr 43, poz. 189).