Supreme Court excludes judge from cassation retrial due to identical unconstitutional appointment procedure compromising impartiality.
Poland (PL)
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court granted a judge's request to recuse himself from a cassation retrial case. The defense signaled that the presiding judge, Ryszard Witkowski, was appointed via an unconstitutional procedure, rendering the prior ruling void. The court agreed that the requesting judge, Antoni Bojańczyk, faced the same appointment flaws, creating a conflict of interest under the principle of impartiality.
Legislator headnote
AI generatedArt. 40 § 1 pkt 1 k.p.k.; A judge must be excluded from a retrial if their own appointment to the bench was subject to the same unconstitutional procedural defects as the judge who previously ruled on the case, thereby violating the principle of impartiality.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
III KO 87/25 POSTANOWIENIE Dnia 23 kwietnia 2026 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Pietruszyński w sprawie skazanych M. J. i K. S. w związku z sygnalizacją obrońcy w przedmiocie konieczności wznowienia z urzędu postępowania kasacyjnego - ( art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.), po rozpoznaniu na posiedzeniu w Izbie Karnej w dniu 23 kwietnia 2026 r. wniosku sędziego sprawozdawcy o wyłączenie od udziału w sprawie innego wyznaczonego członka składu Sądu Najwyższego, na podstawie art. 40 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł: wyłączyć od udziału w rozpoznaniu sprawy III KO 87/25 - SSN Antoniego Bojańczyka.
UZASADNIENIE
Sędzia sprawozdawca w sprawie III KO 87/25 wystąpił z wnioskiem o wyłączenie od rozpoznania tej sprawy SSN Antoniego Bojańczyka -wyznaczonego zarządzeniem Prezesa Izby Karnej do składu sądu mającego procedować w przedmiocie sygnalizacji.We wniosku wskazano, że sygnalizacja dotyczy postępowania kasacyjnego zakończonego orzeczeniem wydanym przez SSN Ryszarda Witkowskiego, który ze względu na wadliwy konstytucyjnie sposób powołania na urząd sędziego Sądu Najwyższego, nie mógł sformować składu sądu niezależnego, zgodnego z ustawą.
W takiej sytuacji orzekanie w sprawie wznowienia przez skład sądu z udziałem sędziego, który został powołany na urząd sędziego w identycznej procedurze jak sędzia orzekający w postepowaniu kasacyjnym, byłoby złamaniem zasady nemo iudex in sua causa, określonej w art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k.Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Wniosek jest ze wszech miar zasadny.Istotnie, orzekanie w przedmiocie sygnalizacji przez SSN Antoniego Bojańczyk, z uwagi na okoliczności przytoczone we wniosku dotyczące wadliwej procedury powołania go na urząd sędziego Sądu Najwyższego identycznej z procedurą powołania na taki urząd sędziego Ryszarda Witkowskiego, tworzy bez żadnych wątpliwości stan określony w art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k.
Zasadnie twierdzi się, że sędzia objęty wnioskiem o wyłączenie, oceniając zasadność sygnalizacji będzie jednocześnie musiał ocenić dokładnie te same okoliczności ( istotne w zakresie niezawisłości i niezależności w aspekcie instytucjonalnym) związane z tokiem powołania na urząd sędziowski z udziałem KRS, które dotyczą jego samego. Z tych powodów, wobec braku stanowiska sędziego wskazanego we wniosku o wyłączenie go od rozpoznania tej sprawy, należało – na podstawie art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k. wyłączyć go od udziału w sprawie na mocy postanowienia Sądu Najwyższego. [J.J.][a.ł]