Supreme Court excludes judge from retrial due to conflict of interest from nomination by same council.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court granted the defense's request to exclude Judge Mark Motuk from the retrial proceedings. The defense argued that Motuk, who was nominated to the bench by the same Council of Judiciary that handled the nomination process, could not remain impartial. The court ruled that this situation created a clear conflict of interest under Article 439 of the Code of Criminal Procedure, as the judge would indirectly comment on his own status. Consequently, the judge was excluded to ensure the fairness of the proceedings.
Legislator headnote
AI generatedArt. 41 § 1 k.p.k.; Art. 42 § 1 k.p.k.; Art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.: A judge nominated to the Supreme Court by the Council of Judiciary must be excluded from a retrial if that same Council handled the nomination, as this creates an unavoidable conflict of interest under the principle of impartiality.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
III KO 117/23 POSTANOWIENIE Dnia 12 grudnia 2023 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jerzy Grubba w sprawie skazanego J. L. o wznowienie postępowania po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 12 grudnia 2023r. wniosku obrońców skazanego J. L. o wyłączenie od udziału w sprawie SSN Marka Motuka na podstawie art. 41§1 k.p.k. i art. 42§1 k.p.k. postanowił: wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego Marka Motuka od udziału w sprawie J. L. o wznowienie postępowania kasacyjnego prowadzonej pod sygn. akt III KO 117/23.
UZASADNIENIE
Pismem z dnia 29 września 2023r. obrońcy skazanego J.L. wnieśli o rozważenie wszczęcia postępowania o wznowienie postępowania kasacyjnego w sprawie III KK 81/23, zakończonego postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 22 czerwca 2023r. Następnie, kolejnym pismem z dnia 26 października 2023r. obrońcy złożyli wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego Marka Motuka wymogów bezstronności.Wniosek ten odrzucony został zarządzeniem z dnia 1 grudnia 2023r., sygn. akt III KB 24/23, ale jednocześnie, z uwagi na treść jego uzasadnienia, uznano, że jest to wniosek o wyłączenie SSN Marka Motuka od udziału w sprawie zawisłej przed Sądem Najwyższym pod sygn. akt III KO 117/23, złożony w trybie art. 41§1 k.p.k.
W tym zakresie nadano temu wnioskowi odrębny bieg.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:We wniosku o rozważenie możliwości wznowienia z urzędu postępowania kasacyjnego, zakończonego postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 22 czerwca 2023r., sygn. akt III KK 81/23, podniesiono zarzut zaistnienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej, określonej w art. 439§1 pkt 2 k.p.k., poprzez wydanie orzeczenia przez Sąd, w którego składzie orzekającym zasiadała osoba powołana na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, której skład został ukształtowany na mocy ustawy z dnia 8 grudnia 2017r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.
U. z 2018r., poz. 3).W sytuacji, gdy Marek Motuk został powołany na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego na wniosek tak samo ukształtowanej Krajowej Rady Sądownictwa, jest oczywiste, że biorąc udział w rozpoznaniu przedmiotowej sprawy i decydując w przedmiocie zasadności zarzutu podniesionego we wniosku wznowieniowym, pośrednio wypowiadałby się na temat własnego statusu jako sędziego Sądu Najwyższego. Z tej przyczyny, jeszcze przed wydaniem orzeczenia, strony postępowania mogłyby pozostawać w uzasadnionym przekonaniu, że zarzuty podnoszące zaistnienie uchybienia określonego w art. 439§1 pkt 2 k.p.k. nie zostaną rozpoznane bezstronnie.
Nawiązać należy tu do uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022r., sygn. akt I KZP 2/22, której teza 6, na gruncie analogicznej sytuacji, daje wyraz zasadzie nemo iudex in causa sua.Co zaś istotniejsze, należy również mieć w polu widzenia i to, że zgodnie z pkt 1 uchwały składu połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020r., sygn. akt BSA I-4110-1/20 „nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439§1 pkt 2 k.p.k. zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 3)”.Uchwała ta w swej treści stanowi zasadę wiążącą wszystkie składy Sądu Najwyższego (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 września 2021r., sygn. akt I KZ 29/21, OSNK 2021, z. 10, poz. 41).Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.[SOP] [ał]