Cassation appeal dismissed; claim for ownership of partial property excluded by specific statutory action.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court dismissed the cassation appeal against a lower court's decision to reject the plaintiff's claim. The plaintiff sought to establish ownership rights over a portion of land registered in the land register, arguing that the specific action under Article 189 of the Civil Procedure Code was necessary. The court held that because the plaintiff could fully protect her rights through a separate action under the Land and Mortgage Register Act, the specific action was inadmissible in this instance. Consequently, the appeal was rejected, and the costs of legal representation were awarded to the plaintiff.
Legislator headnote
AI generatedArt. 189 k.p.c.; Art. 10 u.k.w.h.; If a party can achieve full protection of their rights through another legal action, a claim under the specific action for establishment of ownership is inadmissible.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
Sygn. akt III CSK 27/11
POSTANOWIENIE
Dnia 11 kwietnia 2011 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Antoni Górski
w sprawie z powództwa Ewy K.
przeciwko Skarbowi Państwa - Lasom Państwowym Nadleśnictwo L.
o ustalenie,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 11 kwietnia 2011 r.,
na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej
od wyroku Sądu Apelacyjnego
z dnia 10 września 2010 r.,
odmawia przyjęcia skargi do rozpoznania;
zasądza od strony pozwanej na rzecz powódki 3.600
(trzy tysiące
sześćset)
zł
w postępowaniu kasacyjnym.
kosztów
zastępstwa
prawnego
Uzasadnienie
Skarżący uzasadniał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej dwiema
przyczynami.
Pierwsza sprowadza się do potrzeby wyjaśnienia wzajemnych zależności
pomiędzy art. 189 k.p.c., a art. 10 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach
wieczystych i hipotece (Dz. U. z 2001 r., nr 124, poz. 1361, ze zm.), dalej: u.k.w.h".
Podejmując ten problem należy przede wszystkim podkreślić, że nie powinno się go
rozstrzygać w sposób abstrakcyjny, lecz w okolicznościach konkretnej sprawy (tak
słusznie Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 9 września 2004 r., II CK 497/03,
niepubl.). Drugim założeniem ogólnym jest to, że powództwo z art. 189 k.p.c. nie
przysługuje, jeżeli zainteresowany może w innej drodze osiągnąć w pełni ochronę
swoich praw (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 września 2004 r., II CK
497/03, niepubl.). Kierując się tymi założeniami Sąd Apelacyjny trafnie przyjął,
że ponieważ powódka dochodzi prawa własności tylko do części nieruchomości
wpisanej do księgi wieczystej, nie mogłaby realizować tego roszczenia w drodze
powództwa z art. 10 u.k.w.h. Powództwo na tej podstawie wykluczałoby pozew
z art. 189 k.p.c., gdyby pretensje powódki dotyczyły całego przedmiotu własności
nieruchomości wpisanej w księdze wieczystej. Taka zaś sytuacja w sprawie nie
zachodzi, a zatem podnoszone przez skarżącego wątpliwości co do możliwości
występowania przez powódkę z roszczeniem z art. 189 k.p.c. nie spełniają
in concreto warunku z art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. przyjęcia skargi do rozpoznania
w postaci potrzeby wykładni obu powołanych przepisów.
Jeśli chodzi o drugą z powołanych przyczyn przyjęcia skargi, to praktycznie
sprowadza się ona do zakwestionowania stanowiska prawnego zajętego przez Sąd
Najwyższy w wyroku z dnia 8 maja 1998 r., I CKN 664/97, (OSNC 1999 r., nr 1,
poz. 7), zgodnie z którym pojęcie lasów i gruntów leśnych „podzielonych faktycznie"
przed dniem 1 września 1939 r. na parcele nie większe niż 25 ha oznacza –
w rozumieniu art. 1 ust. 3 lit. B dekretu z dnia 12 grudnia 1944 r. o przejęciu
niektórych lasów na własność Skarbu Państwa (Dz. U. Nr 15, poz. 82, ze zm.) –
to samo, co stwierdzenie faktu ich podziału na takie areały. Sąd Najwyższy
w składzie rozpoznającym kwestię przyjęcia skargi w niniejszej sprawie do
rozpoznania podziela jednak pogląd wyrażony w przywołanym wyroku, co sprawia,
że i ta przyczyna przyjęcia skargi nie zachodzi.
W tym stanie rzeczy należało odmówić przyjęcia skargi do rozpoznania
(art. 3989 § 2 k.p.c.) z zasądzeniem od pozwanego na rzecz powódki zwrotu
kosztów zastępstwa prawnego w postępowaniu kasacyjnym (art. 98 § 1 k.p.c.).
jz