Legislator Case Law & Legislation
II ZO 7/25 AI generated

Supreme Court dismisses judge's recusal request due to potential conflict of interest in related case.

Case Number II ZO 7/25
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Outcome Dismissed

Legislator summary

AI generated

The Supreme Court dismissed SSN Tomasz Demendecki's request to recuse himself from a case involving SSN Maria Szczepaniec. Demendecki argued that his role as the judge in a separate case where Szczepaniec was recused created a conflict of interest. The court ruled that while the judge's subjective perception of bias is relevant, the specific circumstances did not objectively justify his withdrawal from the current proceedings.

Legislator headnote

AI generated

Art. 41 § 1 k.p.k.; Art. 42 § 1 i 4 k.p.k.: A judge's request for recusal based on personal concerns regarding impartiality is granted only if objectively confirmed circumstances exist that could reasonably lead an external observer to doubt the judge's neutrality.

Keywords

AI generated
recusal request judge impartiality conflict of interest subjective perception objective circumstances judicial independence appeal court

Cited Legislation

AI generated
Art. 41 § 1 k.p.k.
akt II ZO 110/24 na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw.
Art. 42 § 1 i 4 k.p.k.
z art. 42 § 1 i 4 k.p.k. p o s t a n o w i ł: wyłączyć SSN Tomasza Demendeckiego od udziału w sprawie o sygn.
art. 41 § 1 k.p.k
akt II ZO 110/24 na podstawie art. 41 § 1 k.p.k.
art. 40 k.p.k
Są to jednak rzecz jasna innego rodzaju okoliczności, niż te wskazane w art. 40 k.p.k., powodujące wyłączenie sędziego z urzędu (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 maja 2021 r., sygn.

Cited Case Law

AI generated
AI generated

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

II ZO 7/25 POSTANOWIENIE Dnia 10 marca 2025 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Motuk w sprawie sędziego Sądu Najwyższego Marii Szczepaniec po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej na posiedzeniu bez udziału stron w dniu 10 marca 2025 r. wniosku SSN Tomasza Demendeckiego o wyłączenie go od udziału w rozpoznaniu sprawy o sygn. akt II ZO 110/24 na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 i 4 k.p.k. p o s t a n o w i ł: wyłączyć SSN Tomasza Demendeckiego od udziału w sprawie o sygn. akt II ZO 110/24 UZASADNIENIEW dniu 10 stycznia 2025 r. (data wpływu) SSN Tomasz Demendecki złożył w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej Sądu Najwyższego wniosek o wyłączenie go od udziału w rozpoznaniu sprawy o sygn. akt II ZO 110/24.

Swoje żądanie SSN Tomasz Demendecki argumentował okolicznością, iż jest referentem w przydzielonej mu sprawie II ZOW 41/22, w której został złożony wniosek o wyłączenie SSN Marii Szczepaniec. W jego ocenie okoliczność ta może stanowić podstawę ewentualnego zarzutu o braku jego bezstronności przy rozpoznawaniu w/w sprawy. Sąd Najwyższy – Izba Odpowiedzialności Zawodowej zważył, co następuje.Wniosek o wyłączenie zasługuje na uwzględnienie.W dotychczasowym orzecznictwie Sąd Najwyższy wyraził stanowisko, zgodnie z którym oświadczenie sędziego o istnieniu okoliczności mogących wpłynąć na jego bezstronność wymaganą przez prawo i uzasadniających obawę co do możliwości obiektywnego orzekania w konkretnej sprawie, obliguje nie tylko do wnikliwego rozważenia przedstawionych przesłanek tej inicjatywy, ale w wypadku potwierdzenia ich rzeczywistego występowania, powinno – co do zasady – prowadzić do uwzględnienia wniosku sędziego o wyłączenie od udziału w rozpoznawaniu sprawy, zwłaszcza gdy w odbiorze zewnętrznym może powstać wątpliwość co do istnienia kierunkowego nastawienia sędziego do stron procesowych lub uczestników postępowania (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 sierpnia 2021 r., sygn. akt IV KO 98/21).

W przypadku gdy wniosek o wyłączenie od orzekania składa sam sędzia istotne znaczenie ma dokonana przez niego, a wyrażona w złożonym wniosku, ocena stanu jego bezstronności w danej sprawie. Jest to konkretna, własna ocena relacji indywidualnej sędziego do sprawy, jego stosunku do przedmiotu rozstrzygnięcia w odniesieniu do zawartej w art. 41 § 1 k.p.k. przesłanki stanu uzasadnionych wątpliwości co do bezstronności sędziego. Sam stopień tego uzasadnienia w przypadku wniosku składanego przez sędziego w sposób oczywisty wynikać musi z jednej strony z obiektywnie potwierdzonych okoliczności sprawy, z drugiej jednak składa się właśnie z własnej, subiektywnej, wewnętrznej sfery przekonania samego sędziego.

Sfera ta wszakże nie może być związana z innymi czynnikami niż przekonanie, że okoliczności sprawy, jej przedmiot czy istota wcześniejszych rozstrzygnięć łączące sędziego z przedmiotem rozstrzygania rodzą zagrożenie dla bezstronności orzekania, albo mogą takie wrażenie wywołać. Ten wyraz relacji sędziego do sprawy, pod warunkiem wystąpienia czynników obiektywnych, może w konkretnym układzie okoliczności prowadzić do potrzeby wyłączenia sędziego. Są to jednak rzecz jasna innego rodzaju okoliczności, niż te wskazane w art. 40 k.p.k., powodujące wyłączenie sędziego z urzędu (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 maja 2021 r., sygn. akt IV KO 63/21).Przenosząc powołane judykaty na grunt niniejszej sprawy, należy stwierdzić, że podniesiona przez sędziego SN Tomasza Demendeckiego okoliczność, iż jest on sprawodawcą w sprawie o sygn.

II ZOW 41/22, w której został złożony wniosek o wyłączenie będącej wraz z nim w składzie orzekającym SSN Marii Szczepaniec, w odbiorze społecznym, jak i postronnego obiektywnego obserwatora, może wywołać wątpliwości co do jego obiektywizmu i bezstronności przy rozpoznawaniu tegoż wniosku, nawet jeśli w znacznej mierze miałyby one mieć charakter pozorny. Godzi się przy tym zauważyć, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 20 lipca 2004 r., sygn. akt. SK 19/02, OTK ZU 2004, nr 7/A, poz. 67, stwierdził, że „Instytucja wyłączenia sędziego w równej mierze służy zapewnieniu realnej bezstronności sądu, jak i umacnianiu autorytetu wymiaru sprawiedliwości przez usuwanie choćby pozorów braku bezstronności”.Kierując się powyższym wskazaniem oraz przytoczonymi wyżej okolicznościami sprawy, Sąd Najwyższy uznał, że zachodzi potrzeba wyłączenia SSN Tomasza Demendeckiego od udziału w rozpoznaniu sprawy o sygn. akt ‎II ZO 110/24.Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji. [M.

T.][a.ł] ‎