Supreme Court dismisses request to exclude judges due to family ties and lack of impartiality grounds.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court rejected a request by an insured party to exclude all judges from a social insurance dispute due to alleged family connections. The applicant argued that a judge's brother-in-law was a court official and another judge's son was a bailiff, claiming these ties compromised impartiality. The court held that the judges' sworn statements regarding their lack of relevant relationships were sufficient and that the applicant failed to provide rational arguments proving justified doubts about their neutrality.
Legislator headnote
AI generatedArt. 48 ust. 1 pkt 1 k.p.c.; Art. 49 k.p.c.: A judge must be excluded only if they are a party, have a legal relationship with a party affecting their rights, or if circumstances exist that would raise justified doubts about their impartialness, which were not met here.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
Sygn. akt II UO 2/10
POSTANOWIENIE
Dnia 8 października 2010 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Halina Kiryło (przewodniczący, sprawozdawca)
SSN Zbigniew Myszka
SSN Małgorzata Wrębiakowska-Marzec
w sprawie z wniosku C. B.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych
o przeliczenie świadczenia,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń
Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 8 października 2010 r.,
wniosku C. B. o wyłączenie sędziów Sądu Apelacyjnego w […]
oddala wniosek.
UZASADNIENIE
W sprawie toczącej się przed Sądem Okręgowym w G. na skutek odwołania
ubezpieczonej C. B. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 4 marca
2010 r. wniosła o wyłączenie wszystkich sędziów Sądu Okręgowego i Sądu
Apelacyjnego w […] od rozpoznania sprawy. Za podstawę prawną swego żądania
wskazała przepisy art. 48§1 i art. 49 k.p.c. oraz wyrok Trybunału Konstytucyjnego z
dnia 24 czerwca 2008r., P 8/07. W uzasadnieniu wniosku podała, że sędzia Sądu
Apelacyjnego P. C. był uprzednio sędzią Sądu Okręgowego w S., a jeden z jego
synów jest Prezesem Sądu Rejonowego w S. i
równocześnie sędzią Sądu
Okręgowego, zaś drugi syn jest komornikiem w S. Opisane więzi rodzinne
wykluczają bezstronność wszystkich sędziów, gdyż są oni kolegami rodziny C. i
działają na rzecz mafii spółdzielczej S. oraz szkodę wnioskodawczyni.
Sędziowie Sądu Apelacyjnego w […] złożyli indywidualne oświadczenia, iż
nie pozostają z żadną ze stron w takim stosunku prawnym lub osobistym, który
mógłby poddawać w wątpliwość ich bezstronność.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów Sądu Apelacyjnego w […] nie
zasługuje na uwzględnienie
Zgodnie z art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej strona ma prawo
do rozpoznania jej sprawy przez niezależny, bezstronny i niezawisły sąd. W
powołanym przez wnioskodawczynię wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24
czerwca 2008 r., P 8/07 (OTK-A 2008 nr 5, poz. 84) podkreślono znaczenie
bezstronności i niezawisłości sądu w odbiorze społecznym. Umocnieniu tej
bezstronności i
niezawisłości sądów w ocenie społecznej służy
zaś instytucja
wyłączenia sędziego z mocy ustawy (art. 48 k.p.c.) albo na żądanie sędziego lub
na wniosek strony ( art. 49 k.p.c.). Reguły wyłączenia sędziego pozwalają na
budowanie zaufania do wymiaru sprawiedliwości.
W niniejszym przypadku nie zachodzą przesłanki wyłączenia sędziów Sądu
Apelacyjnego z mocy art. 48 § 1 pkt 1 k.p.c., skoro sędziowie ci nie są stronami w
sprawie z odwołania ubezpieczonej od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych,
ani nie pozostają z żadną ze stron w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy
oddziaływałby na ich prawa lub obowiązki.
Z kolei zgodnie z aktualnym brzmieniem art. 49 k.p.c., niezależnie od przyczyn
wymienionych w art. 48, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek
strony, jeżeli istnieją okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną
wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie. Wyłączenie sędziego
na wniosek następuje zatem w przypadku wystąpienia okoliczności (zarówno
wewnętrznych, jak i zewnętrznych), które w sytuacji konkretnego sędziego mogą
budzić uzasadnione wątpliwości co do wydania przez niego
w danej sprawie
orzeczenia opartego na w pełni zobiektyzowanych przesłankach.
Oświadczeniom sędziów Sądu Apelacyjnego w […] o niewystępowaniu tego
rodzaju okoliczności, mogących wywołać wątpliwości co do ich bezstronności w
niniejszej sprawie, wnioskodawczyni nie przeciwstawiła żadnych racjonalnych
argumentów uzasadniających jej obawy w tym zakresie. Nie zachodzi bowiem
zależność między wcześniejszymi sprawami cywilnymi czy egzekucyjnymi z
udziałem wnioskodawczyni a obecnie rozpoznawaną sprawą z ubezpieczeń
społecznych. Odwołująca się nie wskazała nawet, by którykolwiek sędzia tego
Sądu rozpoznawał uprzednio jej sprawy, a tym bardzie by dopuścił się konkretnych
nadużyć w sposobie prowadzenia postępowania. Samo zaś niezadowolenie z
rozstrzygnięcia wcześniejszych sporów nie uzasadnia jeszcze zarzutu stronniczości
wszystkich sędziów i wyłączenia ich z mocy art. 49 k.p.c.
Mając powyższe na uwadze, z mocy art. 52 k.p.c. orzeczono jak w sentencji.