Legislator Case Law & Legislation
II KO 24/12 AI generated

Supreme Court dismissed request to supplement judgment, ruling it belongs to first-instance court.

Case Number II KO 24/12
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Outcome Dismissed

Legislator summary

AI generated

The Supreme Court dismissed a request to supplement a 1963 judgment regarding the return of seized evidence. The legal representative argued for a ruling under Article 420 § 1 of the Code of Criminal Procedure, but the Court found the matter already resolved by a 1963 ruling. Consequently, the Court determined the request was not for supplementation but for a new decision, transferring it to the first-instance court.

Legislator headnote

AI generated

Art. 420 § 1 k.p.k.; Art. 118 § 1, 2 k.p.k.; The Supreme Court lacks jurisdiction to supplement a final judgment when the underlying procedural issue was already definitively resolved by a lower court's ruling, requiring transfer to the first-instance court.

Keywords

AI generated
supplementation of judgment jurisdiction of Supreme Court first instance court procedural finality return of seized evidence incidental ruling Code of Criminal Procedure

Cited Legislation

AI generated
Art. 420 § 1 k.p.k.
Usytuowanie systemowe art. 420 § 1 k.p.k. oraz racje funkcjonalne
Art. 420 § 2 k.p.k.
uzupełnienia na podstawie art. 420 § 2 k.p.k. przedmiotowego wyroku Sądu
Art. 35 § 1 k.p.k.
przedmiocie dowodów rzeczowych, na podstawie art. 35 § 1 k.p.k.
Art. 118 § 1 k.p.k.
Wobec tego – przy uwzględnieniu treści art. 118 § 1 i 2 k.p.k.
Art. 118 § 2 k.p.k.
Wobec tego – przy uwzględnieniu treści art. 118 § 1 i 2 k.p.k.
Art. 45 ust. 1 Konstytucji
obywatela do sądu właściwego (art. 45 ust. 1 Konstytucji).
Art. 23 § 1 m.k.k.
przestępstwo z art. 23 § 1 m.k.k. na karę roku więzienia, uchylono
Art. 26 k.k.
z art. 26 k.k. na karę roku więzienia, zaliczając na jej poczet okres
Art. 53 u.s.p.
art. 53 u.s.p., § 1 i 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 5
§ 1 and § 3 of the Minister of Justice Regulation of 5 March 2004
Act of 14 July 1983 on the National Archive

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

POSTANOWIENIE Z DNIA 29 MAJA 2012 R.

II KO 24/12

Usytuowanie systemowe art. 420 § 1 k.p.k. oraz racje funkcjonalne

jednoznacznie wskazują, że jest on adresowany, generalnie, do sądu

pierwszej instancji.

Przewodniczący: sędzia SN J. Szewczyk.

Sędziowie: SN E. Wildowicz, SA (del. do SN) D. Kala

(sprawozdawca).

Sąd Najwyższy na posiedzeniu w dniu 29 maja 2012 r., po

rozpoznaniu sprawy z wniosku pełnomocnika I. L. i V. S. o uzupełnienie

wyroku Sądu Najwyższego z 7 marca 1963 r. o rozstrzygnięcie w

przedmiocie dowodów rzeczowych, na podstawie art. 35 § 1 k.p.k.

postanowił s t w i e r d z i ć swą niewłaściwość do rozpoznania powyższego

wniosku i p r z e k a z a ć sprawę w tym zakresie Sądowi Okręgowemu w

W. UZASADNIENIE

Wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 7 marca 1963 r., po rozpoznaniu

rewizji prokuratora i oskarżonego od wyroku Sądu Wojewódzkiego w W. z

dnia 19 marca 1962 r., skazującego Jakuba S. vel Naftalego H. za

przestępstwo z art. 23 § 1 m.k.k. na karę roku więzienia, uchylono

zaskarżony wyrok Sądu Wojewódzkiego i orzeczono odmiennie co do istoty

sprawy, skazując Jakuba S. vel Naftalego H. z mocy art. 23 § 1 m.k.k. w

zw. z art. 26 k.k. na karę roku więzienia, zaliczając na jej poczet okres

tymczasowego aresztowania i uznając tym samym karę za wykonaną.

Powyższym wyrokiem Sądu Najwyższego rozstrzygnięto o kosztach

postępowania karnego. W przedmiotowym wyroku nie zamieszczono

orzeczenia o dowodach rzeczowych zabezpieczonych w toku postępowania

karnego.

Wobec braku tego rozstrzygnięcia pełnomocnik spadkobierczyń

Jakuba S. vel Naftalego H. (jego córek I. L. i V. S.) domagał się

uzupełnienia na podstawie art. 420 § 2 k.p.k. przedmiotowego wyroku Sądu

Najwyższego „poprzez stwierdzenie zbędności prywatnych materiałów

obejmujących korespondencję, tłumaczenia i spuściznę literacką Naftalego

H. zatrzymanych w toku postępowania, a dzisiaj należących do jego

spadkobierców

i

nakazanie

ich

niezwłocznego

zwrotu

osobom

uprawnionym tj. córkom Naftalego H.”.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Właściwy do rozpoznania niniejszej kwestii incydentalnej jest Sąd

Okręgowy w W.

Na

wstępie

wypada

poczynić

kilka

uwag

o

charakterze

porządkującym dalszy wywód. Po pierwsze, w istocie ani wyrok Sądu

Wojewódzkiego w W. z dnia 19 marca 1962 r., ani też wyrok Sądu

Najwyższego z dnia 7 marca 1963 r. nie zawierały rozstrzygnięć o

dowodach rzeczowych. Rozstrzygnięcia takie zapadały natomiast w formie

postanowień Sądu Wojewódzkiego w W. i dotyczyły w szczególności

rzeczy, których wydania domaga się obecnie pełnomocnik córek Naftalego

H. (postanowienia z dni: 24 marca 1962 r.; 13 lipca 1962 r.; 11 maja 1963

r.; 11 grudnia 1963 r.). Po drugie – wobec braku w tej materii przepisów

szczególnych (intertemporalnych), kierować się należy w niniejszej sprawie

generalną zasadą prawa karnego procesowego, iż prawo to „chwyta

sprawy w biegu”. Stąd też ocena wniosku pełnomocnika o wydanie

orzeczenia w przedmiocie dowodów rzeczowych, musi być rozpatrywana

na tle obecnego stanu prawnego. Po trzecie trzeba podkreślić, iż Sąd

Najwyższy wyrokując dnia 7 marca 1963 r. funkcjonalnie procedował jako

sąd odwoławczy. Rozpatrywał bowiem rewizję prokuratora i oskarżonego

od nieprawomocnego wyroku Sądu Wojewódzkiego w W. z dnia 19 marca

1962 r.

Przechodząc na grunt art. 420 § 1 k.p.k. (tego bowiem przepisu w

istocie dotyczy wniosek pełnomocnika, a nie błędnie wskazanego przez

niego art. 420 § 2 k.p.k.) należy nadmienić, iż „jeżeli wyrok nie zawiera

rozstrzygnięcia co do (...) dowodów rzeczowych sąd orzeka o tym

postanowieniem na posiedzeniu”.

Usytuowanie

systemowe

powyższego

przepisu

oraz

racje

funkcjonalne jednoznacznie wskazują, że jest on adresowany generalnie do

sądu pierwszej instancji (zob. M. Cieślak, Z. Doda: Uwagi do postanowienia

Sądu Najwyższego z dnia 30 grudnia 1983 r., Z 167/83, Biblioteka Palestry

1987, s. 135). Ten stan rzeczy nie może dziwić, skoro to wyroki tego sądu

co do zasady rozstrzygają o przedmiocie procesu i wobec tego w nich

zamieszcza się rozstrzygnięcie o dowodach rzeczowych. W razie zaś jego

braku niezbędne jest wydanie stosownego postanowienia uzupełniającego

w trybie powyższego przepisu. Wyjątkowo może dojść do wydania

rozstrzygnięcia w tym przedmiocie przez sąd odwoławczy (art. 458 k.p.k. w

zw. z art. 420 § 1 k.p.k.), jeśli zachodzi konieczność uzupełnienia

orzeczenia tego właśnie sądu (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30

grudnia 1983 r., Z 167/83, OSNKW 1984, z. 7-8, poz. 83). Oczywiście z

logicznych względów dyspozycja art. 420 § 1 k.p.k. nie może się

aktualizować wówczas, kiedy co prawda w wyroku nie zawarto stosownego

rozstrzygnięcia

w

przedmiocie

dowodów

rzeczowych,

jednak

rozstrzygnięcie takie – w przedmiocie tych dowodów – następnie wydano

na posiedzeniu i to niezależnie od trybu i podstawy prawnej takiej decyzji

procesowej. Skoro bowiem stosowna decyzja w przedmiocie dowodów

rzeczowych ostatecznie zapadła, to nie ma już substratu rozstrzygnięcia w

rozumieniu art. 420 § 1 k.p.k.

W niniejszej sprawie – jak już wcześniej wskazano – zapadły na

posiedzeniu postanowienia w przedmiocie dowodów rzeczowych, w tym

także

tych,

których

wydania

domaga

się

obecnie

pełnomocnik.

Podkreślenia wymaga w szczególności to, iż na posiedzeniu w dniu 11

grudnia 1963 r. (po prawomocnym zakończeniu sprawy) Sąd Wojewódzki w

W. „odmówił wydania przedmiotów zakwestionowanych w czasie rewizji (...)

bowiem stanowią one dowód rzeczowy w niniejszej sprawie i wobec tego

powinny pozostać w aktach jako ich integralna część”.

Wobec tego – przy uwzględnieniu treści art. 118 § 1 i 2 k.p.k. –

przyjąć trzeba, że analizowany wniosek pełnomocnika nie dotyczy w istocie

uzupełnienia wyroku Sądu Najwyższego w trybie art. 420 § 1 k.p.k., lecz

sprowadza się do żądania reasumpcji, błędnego zdaniem pełnomocnika,

postanowienia Sądu Wojewódzkiego w W. z dnia 11 grudnia 1963 r.

poprzez jego zmianę i wydanie odmiennej decyzji co do istoty sprawy, a

więc przedmiotowych dowodów rzeczowych.

Z oczywistych względów nie aktualizuje się więc w tej sprawie

właściwość Sądu Najwyższego, skoro nie ma podstaw do wydania

postanowienia w trybie art. 420 § 1 k.p.k. (abstrahując od tej kwestii, że de

lege lata Sąd Najwyższy nie jest przecież w układzie apelacyjnym, za

wyjątkiem sytuacji z art. 441 § 5 k.p.k., sądem odwoławczym). Sprawę

należało zaś przekazać zgodnie z właściwością funkcjonalną sądowi

pierwszej instancji, tj. Sądowi Okręgowemu w W. Sąd ten – będąc

odpowiednikiem ówczesnego Sądu Wojewódzkiego w W. – powinien

odnieść się do wniosku pełnomocnika i rozważyć możliwość wydania

stosownego postanowienia. Realizując tę czynność działał on będzie jako

uprawniony organ, mając na uwadze konstytucyjny standard prawa

obywatela do sądu właściwego (art. 45 ust. 1 Konstytucji).

Dodać trzeba, że Sąd Okręgowy w W. odnosił się już co prawda

negatywnie do wniosku pełnomocnika w postanowieniu z dnia 20 czerwca

2011 r., jednak postanowienie to zostało w dniu 26 lipca 2011 r. uchylone

przez Sąd Apelacyjny w W., który to sąd pozostawił zażalenie

pełnomocnika wnioskodawczyń bez rozpoznania.

Sąd Okręgowy w W. rozpoznając wniosek pełnomocnika powinien

przeanalizować w szczególności to, czy wydane przez Sąd Wojewódzki w

W. postanowienie w przedmiocie dowodów rzeczowych z dnia 11 grudnia

1963 r., do których to dowodów roszczenia zgłasza pełnomocnik

wnioskodawczyń, posiada cechę prawomocności materialnej, a jeśli nie,

czy możliwa jest jego reasumpcja w kierunku sugerowanym przez

pełnomocnika. Czyniąc rozważania w odniesieniu do analizowanej kwestii

incydentalnej Sąd Okręgowy powinien mieć także na uwadze treść regulacji

art. 53 u.s.p., § 1 i 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 5

marca 2004 r. w sprawie przechowywania akt spraw sądowych oraz ich

przekazywania do archiwów państwowych lub do zniszczenia (Dz. U. Nr 46,

poz. 443 ze zm.) oraz regulacje ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o

narodowym zasobie archiwalnym (Dz. U. z 2011 r. Nr 123, poz. 698 ze

zm.).

Kierując się powyższą argumentacją orzeczono jak w postanowieniu.