Supreme Court dismisses appeal against disciplinary dismissal, citing final prior ruling and procedural economy.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court dismissed the appeal filed by the judge and the Disciplinary Ombudsman's substitute against a disciplinary decision ordering the judge's removal from office. The court noted that a final judgment from a previous disciplinary proceeding had already resulted in the judge's removal based on the same statutory grounds. Consequently, the court ruled that continuing the proceedings would violate the principle of procedural economy and offer no added value since the judge could never return to the bench.
Legislator headnote
AI generatedArt. 109 § 1 pkt 5 p.u.s.p.; Art. 118 p.u.s.p.; Art. 11 § 1 k.p.k.: Where a judge has already been removed from office in a final disciplinary decision, a subsequent disciplinary proceeding regarding the same conduct must be dismissed to uphold procedural economy and the finality of the prior judgment.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
Sygn. akt II DSS 12/18 POSTANOWIENIE Dnia 21 marca 2019 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Czubik (przewodniczący, sprawozdawca)SSN Konrad WytrykowskiŁawnik Hanna WiśniarskaProtokolant Marta Brzezińska przy udziale Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego w Sądzie Okręgowym w S. SSR Andrzeja Michałowicza w sprawie obwinionej sędzi Sądu Rejonowego w G. - M. P. o popełnienie przewinienia dyscyplinarnego z art. 107 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (tekst jedn. Dz. U. z 2018, poz.23) w przedmiocie rozpoznania zażalenia obwinionej i Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego na postanowienie Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego w […] z dnia 26 marca 2018 r., sygn. akt ASD […]po rozpoznaniu w Izbie Dyscyplinarnej na rozprawie w dniu 21 marca 2019 r., postanowił: utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 2 października 2017 r. Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny w […] sygn. akt ASD […] w sprawie sędziego Sądu Rejonowego w G. - M. P. (uznanej prawomocnie wyrokiem Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego w […] z dnia 17 marca 2008 r., w sprawie sygn. akt ASD […]) za winną popełnienia zarzucanych jej czynów), m.in. na podstawie art. 109 § 1 pkt 5 p.u.s.p. wymierzył jej karę złożenia sędziego z urzędu. Obwiniona wniosła odwołanie od tego wyroku. Wyrokiem z dnia 5 czerwca 2018 r., sygn. akt SNO 11/18, Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny utrzymał w mocy zaskarżony wyrok.Postanowieniem z dnia 26 marca 2018 r., Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny w […] po rozpoznaniu sprawy sędziego Sądu Rejonowego w G. - M.
P., sygn. akt ASD […], uznanej prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego - Sądu Dyscyplinarnego w […] z dnia 17 marca 2008 r. w sprawie sygn. akt ASD […] za winną popełnienia czynu polegającego na tym, że kierując się pozamerytorycznymi przesłankami - stosunkiem uczuciowym wobec adwokata P. P. - uchybiła godności urzędu przez to, że postanowieniem z dnia 24 listopada 2003 r. uchyliła tymczasowe aresztowanie wobec oskarżonych w sprawie, których obrońcą był adwokat P. P., a następnie mimo uchylenia tego postanowienia przez Sąd Odwoławczy, kierując się tymi samymi względami, wyłączyła do odrębnego postępowania sprawę tych oskarżonych i uchyliła zastosowany wobec nich środek zapobiegawczy w postaci tymczasowego aresztowania, tj. o popełnienie przewinienia dyscyplinarnego z art.107 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (tekst jedn.
Dz. U. z 2018, poz. 23, dalej jako: p.u.s.p.), postanowił:
1. na podstawie art. 120 § 2 p.u.s.p. zawiadomić Ministra Sprawiedliwości o prawomocnym wyroku Sądu Rejonowego w K. z dnia 1 lutego 2017 r. w sprawie sygn. akt X K […] przeciwko M. P., pociągającym za sobą utratę stanowiska sędziego;
2. na podstawie art. 17 § 1 pkt 11 k.p.k. w zw. z art. 128 p.u.s.p. i art. 120 § 2 p.u.s.p. umorzyć postępowanie dyscyplinarne;
3. kosztami postępowania dyscyplinarnego obciążyć Skarb Państwa.Na powyższe postanowienie w zakresie rozstrzygnięcia o umorzeniu postępowania dyscyplinarnego (pkt 2 orzeczenia), zażalenie złożył Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego w Sądzie Okręgowym w S.. Zarzucił obrazę przepisów postępowania, tj. art.17 § 1 pkt 11 k.p.k. w zw. z art. 128 p.u.s.p. i art. 118 § 1 p.u.s.p., która miała wpływ na treść tego postanowienia a polegała na przyjęciu, że orzeczenie wobec M. P. prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w K. wydanym w sprawie sygn. akt X K […], zakazu wykonywania zawodu sędziego na okres 4 lat stanowi okoliczność pociągającą za sobą konieczność umorzenia postępowania dyscyplinarnego.
W związku z podniesionym zarzutem, wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia w zakresie rozstrzygnięcia zawartego w punkcie 2 postanowienia i przekazanie w tym zakresie sprawy Sądowi Apelacyjnemu – Sądowi Dyscyplinarnemu w […] do ponownego rozpoznania. Nadto należy zaznaczyć, że z pozostałej części postępowania dyscyplinarnego, z którego to postępowania zostało wyłączone przez Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny w […], Sąd ten wydał wyrok w dniu 2 października 2017 r., sygn. akt ASD […], w którym m.in. wymierzył M.
P. karę złożenia sędziego z urzędu na podstawie art. 109 § 1 pkt 5 p.u.s.p. Wyrok ten został utrzymany w mocy przez Sąd Najwyższy - Sąd Dyscyplinarny w dniu 5 czerwca 2018 r., w sprawie o sygn. akt SNO 11/18. Postanowienie Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego w […] z dnia 26 marca 2018 r., sygn. akt ASD […], zaskarżyła w całości M. P.. Postanowieniu zarzuciła, że nie wzięto pod uwagę, iż w sprawie rozpoznanej przed Sądem Rejonowym w K. złożyła kasację ze względu na zaistnienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej, polegającej na dwukrotnym skazaniu jej za to samo przestępstwo.
Wobec powyższego, wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o zawieszenie postępowania dyscyplinarnego do czasu zakończenia postępowania kasacyjnego.Zarządzeniem sędziego Sądu Okręgowego w K. z dnia 7 maja 2018 r. odmówiono przyjęcia kasacji obrońcy M. P. jako złożonej po terminie. Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 5 lipca 2018 r., sygn. akt V KZ 27/18, postanowił utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenia obwinionej M. P. i Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego nie zasługują na uwzględnienie.Wyrok Sądu Rejonowego w K. z dnia 1 lutego 2017 r., sygn. akt X K […], którym orzeczono wobec M. P. m.in. zakaz wykonywania zawodu sędziego w wymiarze 4 lat (pkt. 6 wyroku) uprawomocnił się w dniu 24 stycznia 2018 r. (k. 1132-1133 akt ASD […] Sądu Apelacyjnego Sądu Dyscyplinarnego w […]), a Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia kasacji. Wobec powyższego argumenty M. P. zawarte w jej zażaleniu są oczywiście bezzasadne.Zażalenie Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego zasługiwałoby na uwzględnienie gdyby postanowienie Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego w przedmiocie umorzenia postępowania oparte było wyłącznie o wyrok Sądu Rejonowego w K. z dnia 1 lutego 2017 r., sygn. akt X K […], skutkujący zakazem wykonywania zawodu sędziego i jednocześnie w toku dalszego postępowania w innych sprawach dyscyplinarnych, w których wyłączono do odrębnego postępowania przedmiotową sprawę, nie doszło do ukarania i złożenia sędziego z urzędu.Na podstawie art. 68 § 2 p.u.s.p., rozstrzygnięcie takie pociąga za sobą z mocy prawa utratę przez M.
P. urzędu i stanowiska sędziego, albowiem określenie „wykonywanie zawodu sędziego” i „zajmowanie stanowiska sędziego” są równoważne. Prawomocne orzeczenie sądu skazujące na środek karny zakazu zajmowania stanowiska sędziego pociąga za sobą z mocy prawa utratę urzędu i stanowiska sędziego.Inną konsekwencją prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w K. orzekającego w stosunku do M. P. zakaz wykonywania zawodu sędziego, mającą swoje umocowanie w art. 120 § 2 p.u.s.p., jest obowiązek zawiadomienia o tym Ministra Sprawiedliwości.Rację miałby Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia, podnosząc zarzut naruszenia art. 118 p.u.s.p., który stanowi, że w razie rozwiązania bądź wygaśnięcia stosunku służbowego w toku postępowania dyscyplinarnego, postępowanie to toczy się nadal, gdyby nie fakt, że M.
P. w innej sprawie dyscyplinarnej została już prawomocnie ukarana i jako sędzia złożona z urzędu. W literaturze i orzecznictwie przyjmuje się, że z uwagi na treść art. 118 p.u.s.p., po rozwiązaniu stosunku służbowego sędziego w toku postępowania dyscyplinarnego, postępowanie to toczy się nadal, a do tego nie ma przeszkód do orzeczenia w nim kary dyscyplinarnej, w tym najsurowszej, czyli złożenia Sędziego z urzędu (J. Gudowski, Komentarz do art. 118 ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 30 sierpnia 2006 r., SNO 37/06, OSNSD 2006, poz. 51).
Mimo utraty przez obwinioną stanowiska sędziego w wyniku uprawomocnienia się wspomnianego wyroku Sądu Rejonowego w K. postępowanie dyscyplinarne powinno być kontynuowane i brak byłoby podstaw do jego zawieszenia, gdyż postępowanie karne i postępowanie dyscyplinarne to dwa odrębne postępowania, z których każde może toczyć się samodzielnie. Rozstrzygnięcie wydane przez Sąd Rejonowy w K. w sprawie sygn. akt X K […], nie wyklucza możliwości zatarcia skazania po upływie terminów przewidzianych w art. 76 k.k., a tym samym ponownego ubiegania się przez M.
P. w przyszłości o przyjęcie w poczet sędziów. Możliwość taka byłaby jednak wyłączona w razie ewentualnego złożenia sędziego z urzędu w postępowaniu dyscyplinarnym o czym przesądza art. 109 § 4 p.u.s.p.Nie można jednak nie zważyć, że w dniu 5 czerwca 2018 r., a więc już po złożeniu zażalenia przez Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Okręgowego w S., Sąd Najwyższy - Sąd Dyscyplinarny w dniu 5 czerwca 2018 r., w sprawie sygn. akt SNO 11/18, po rozpoznaniu na rozprawie sprawy SSR M. P. utrzymał w mocy zaskarżony wyrok, którym złożono sędziego M.
P. z urzędu na podstawie art. 109 § 1 ust. 5 u.s.p.Prowadzenie drugi raz postępowania, którego skutkiem mogłoby być ponowne złożenie z urzędu sędziego uprzednio prawomocnie już złożonego - co mogłoby mieć miejsce w przypadku uwzględnienia zażalenia Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego w Sądzie Okręgowym w S. z dnia 29 marca 2018 r. - byłoby sprzeczne z zasadą ekonomiki procesowej i nie miałoby jakiejkolwiek wartości dodanej, jako że sędzia już jednorazowo złożony z urzędu w związku z zastosowaniem art. 109 § 1 ust. 5 u.s.p., do zawodu sędziego nie może nigdy powrócić.
Z tych wszystkich względów, na podstawie powołanych przepisów, a także ze względu na odpowiednie stosowanie art. 11 § 1 k.p.k., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.