Legislator Case Law & Legislation
II CSK 616/15 AI generated

Supreme Court dismisses cassation appeal on inheritance acquisition as no significant legal issue exists.

Case Number II CSK 616/15
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Outcome Dismissed

Legislator summary

AI generated

The Supreme Court of Poland dismissed the cassation appeal against a lower court's decision on inheritance acquisition. The appellant argued that the case presented a significant legal issue regarding mental capacity and the scope of judicial ex officio action under the Civil Code. The court rejected these claims, noting that the cited legal questions were already settled in existing case law and did not require a new general interpretation.

Legislator headnote

AI generated

Art. 3989 § 1 k.p.c.; Art. 3984 § 2 k.p.c.: A cassation appeal is admissible only if it raises a significant legal issue or requires interpretation of provisions causing serious doubts or divergences in case law; mere repetition of settled jurisprudence or lack of universal legal problems precludes admission.

Keywords

AI generated
cassation appeal admissibility significant legal issue divergence in case law inheritance acquisition testator mental capacity ex officio judicial action Civil Code Art. 945

Cited Legislation

AI generated
Art. 3989 § 1 k.p.c.
nie została spełniona także przesłanka z art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.
Art. 3984 § 2 k.p.c.
Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być wobec tego osiągnięty tylko przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania.
Art. 13 § 2 k.p.c.
Art. 520 § 3 k.p.c.
O kosztach postępowania Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 520 § 3, art.
Art. 98 § 3 k.p.c.
520 § 3, art. 98 § 3 oraz art.
Art. 108 § 1 k.p.c.
98 § 3 oraz art. 108 § 1 w zw.
Art. 391 § 1 k.p.c.
13 § 2, art. 391 § 1 i art.
Art. 39821 k.p.c.
391 § 1 i art. 39821 k.p.c.
art. 3989 § 1 k.p.c
nie została spełniona także przesłanka z art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.
art. 3984 § 2 k.p.c
Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c.

Cited Case Law

AI generated
II CZ 35/01
Appeal dismissed for failure to present legal issues with specific arguments under Polish Civil Procedure Code.
III CKN 570/01
Supreme Court dismissed appeal for failure to explain specific legal issues requiring interpretation under Civil Procedure Code.
III CK 523/02
Po pierwsze, inaczej niż wskazano w skardze, tylko jedna z tych wypowiedzi pochodzi od Sądu Najwyższego (postanowienie z dnia 21 kwietnia 2004 r., III CK 523/02, nie publ.), pozostałe dwie natomiast są orzeczeniami sądów okręgowych.

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Sygn. akt II CSK 616/15 POSTANOWIENIE Dnia 17 marca 2016 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Karol Weitz w sprawie z wniosku S. P.‎przy uczestnictwie J. P.‎o stwierdzenie nabycia spadku,‎na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 17 marca 2016 r.,‎na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy od postanowienia Sądu Okręgowego w S.‎z dnia 22 kwietnia 2015 r., sygn. akt I Ca […], 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;

2. zasądza od wnioskodawcy na rzecz uczestnika postępowania kwotę 180 zł (sto osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE

Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być wobec tego osiągnięty tylko przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania.

Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.W niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej od postanowienia Sądu Okręgowego w S. z dnia 22 kwietnia 2015 r. W skardze kasacyjnej powołano się na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego oraz na istnienie potrzeby wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie.Zgodnie z utrwalonym poglądem Sądu Najwyższego przedstawienie okoliczności, uzasadniających rozpoznanie skargi kasacyjnej ze względu na występujące w sprawie istotne zagadnienie prawne, polega na sformułowaniu tego zagadnienia i wskazaniu argumentów, które prowadzą do rozbieżnych ocen.

Musi przy tym chodzić o zagadnienie nowe, dotychczas nierozpatrywane w judykaturze, które zarazem ma znaczenie dla rozpoznania wniesionej skargi kasacyjnej (por. postanowienia z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11 i z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, OSNC 2002, nr 12, poz. 151). Problemy sformułowane w skardze kasacyjnej nie odpowiadają tej przesłance. Pierwszy z nich został oparty na pytaniu o stopień zaburzeń czynności psychicznych testatora, który uzasadnia zastosowanie art. 945 § 1 k.c. Kwestia ta była już przedmiotem licznych wypowiedzi w orzecznictwie, interpretujących go jednak w sposób kazuistyczny, z odniesieniem do konkretnych okoliczności rozpoznawanych spraw.

Wniosek ten wynika przy tym z samej konstrukcji tego przepisu, który – tak jak inne regulacje wad oświadczenia woli w prawie cywilnym – skupia się na okolicznościach towarzyszących złożeniu konkretnego oświadczenia i przyjęciu, że nie zostało ono wyrażone w sposób dostatecznie wolny lub świadomy. Pytanie o cząstkowy lub całkowity charakter tej niemożności ma znaczenie drugorzędne, kluczową bowiem rolę odgrywa stwierdzenie, że dane oświadczenie zostało złożone w warunkach, które nie pozwalają uznać go za wyraz rzeczywistej woli testatora.

W konsekwencji, problem wskazany w skardze nie mógłby stanowić podstawy do wyrażenia przez Sąd Najwyższy bardziej ogólnego poglądu, który mógłby w istotnym stopniu przyczynić się do rozwoju prawa.Z podobnych względów za przyjęciem skargi kasacyjnej do rozpoznania nie przemawia także problem zakresu działania przez sąd z urzędu w postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku. Kwestia ta z istoty wiąże się z dyskrecjonalną decyzją sądu, podejmowaną na gruncie stanu konkretnej sprawy. Z tego powodu trudno wskazać w jej ramach problemy, które pozwalałyby na sformułowanie uniwersalnego poglądu, odpowiadającego przesłance istotnego zagadnienia prawnego w opisanym wyżej rozumieniu.

Wbrew twierdzeniom zawartym w skardze, w stosunku do art. 945 k.c. nie została spełniona także przesłanka z art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. Rozbieżność pomiędzy wskazanymi orzeczeniami ma jedynie pozorny charakter. Po pierwsze, inaczej niż wskazano w skardze, tylko jedna z tych wypowiedzi pochodzi od Sądu Najwyższego (postanowienie z dnia 21 kwietnia 2004 r., III CK 523/02, nie publ.), pozostałe dwie natomiast są orzeczeniami sądów okręgowych. Sformułowanie tych stanowisk przez sądy różnego szczebla wyklucza miarodajne ustalenie, by na tle art. 945 § 1 k.c. w orzecznictwie istniała zgodność lub rozbieżność poglądów.

Po drugie, inaczej niż stwierdzono w skardze, wśród prezentowanych wypowiedzi brak stanowisk, które jednoznacznie wskazywałyby na konieczność przyjęcia, że wada oświadczenia woli ujęta w art. 945 § 1 k.c. może wystąpić tylko w razie pełnego braku świadomości lub swobody testatora. Stanowisko takie zostało wprawdzie sformułowane w powołanym orzecznictwie, autor skargi kasacyjnej nie dostrzegł jednak jego kontekstu. W orzeczeniach powołanych przez skarżącego Sąd Najwyższy odnosił się do innych potencjalnych przyczyn ograniczenia swobody i świadomości niż zaburzenia psychiczne – oceniając wpływ sugerowania treści rozrządzeń testamentowych przez osoby trzecie i dochodząc do wniosku, że nie doprowadziły one do wyłączenia swobody decyzji testatora.

Sytuacja ta wykazuje na tyle dużą specyfikę, że wyrażony na jej gruncie pogląd nie może świadczyć o istnieniu w orzecznictwie głębszych rozbieżności, wykraczających poza ramy poszczególnych spraw.Z tych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.). O kosztach postępowania Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 520 § 3, art. 98 § 3 oraz art. 108 § 1 w zw. z art. 13 § 2, art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c.