Supreme Court allows cassation appeal dismissed for late filing due to court clerical error and lack of strict formalism.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court overturned the appellate court's dismissal of a cassation appeal, ruling that the appeal was valid despite being filed after the statutory deadline. The insured had submitted a request for the judgment and reasoning immediately before the judgment was announced, which the appellate court had incorrectly rejected as premature. The appellate court had erroneously served the judgment and reasoning to the appointed counsel by mistake, which the Supreme Court held should have triggered the appeal period. The court decided to allow the appeal because the parties were reasonably unaware of the deadline due to the court's error and the lack of a formal request for the reasoning, rejecting a rigid interpretation of the procedural code.
Legislator headnote
AI generatedArt. 387 § 3 k.p.c.; Art. 3985 § 1 k.p.c.: When a court erroneously serves a judgment with reasoning to a party without a prior request, the appeal period begins from that erroneous service, and strict formalism is not applied to protect the party's legitimate expectations.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
Sygn. akt I UZ 4/21 POSTANOWIENIE Dnia 8 czerwca 2021 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Staryk (przewodniczący)SSN Leszek Bielecki (sprawozdawca)SSN Zbigniew Korzeniowski w sprawie z odwołania J. S.przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w C.z udziałem zainteresowanej S. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K.o wysokość podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne,po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 8 czerwca 2021 r.,zażalenia ubezpieczonego na postanowienie Sądu Apelacyjnego w (…)z dnia 3 grudnia 2020 r., sygn. akt III AUa (…), uchyla zaskarżone postanowienie.
UZASADNIENIE
Sąd Apelacyjny w (…) III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych postanowieniem z 3 grudnia 2020 r., w sprawie III AUa (…), odrzucił skargę kasacyjną wniesioną przez odwołującego J. S. od wyroku tego Sądu z 30 czerwca 2020 r. III AUa (…) argumentując, że została ona złożona po terminie.W dniu 30 czerwca 2020 r. odwołujący, jeszcze przed ogłoszeniem wyroku, złożył wniosek o sporządzenie i doręczenie wskazanego wyżej orzeczenia wraz z uzasadnieniem. Postanowieniem z 2 lipca 2020 r. Sąd Apelacyjny w (…) odrzucił wniosek z uwagi na fakt, iż był on przedwczesny.
W dniu 16 listopada 2020 r. odwołujący reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku.Sąd Apelacyjny w dniu 19 listopada 2020 r. poinformował pełnomocnika ubezpieczonego, iż wskutek oczywistej omyłki został mu doręczony odpis wyroku z 30 czerwca 2020 r. wraz z uzasadnieniem pomimo braku skutecznego wniosku o doręczenie uzasadnienia tegoż wyroku. Tym samym doręczenie uzasadnienia wyroku nie mogło wywołać skutku przewidzianego w art. 3985 k.p.c. i w konsekwencji Sąd wezwał pełnomocnika do złożenia oświadczenia, czy podtrzymuje złożoną do akt sprawy skargę kasacyjną - w terminie 7 dni, pod rygorem skutków prawnych.
W odpowiedzi na wezwanie pełnomocnik oświadczył, iż podtrzymuje złożoną do akt sprawy skargę kasacyjną.Sąd Apelacyjny kontestowanym w niniejszej sprawie postanowieniem odrzucił skargę kasacyjną odwołującego wskazując, że warunkiem skutecznego złożenia skargi kasacyjnej jest uprzednie złożenie wniosku o doręczenie orzeczenia sądu drugiej instancji z uzasadnieniem, w terminie tygodnia od ogłoszenia orzeczenia (art. 387 § 3 zdanie pierwsze k.p.c.). Na gruncie niniejszej sprawy do doręczenia wyroku wraz z uzasadnieniem pełnomocnikowi ubezpieczonego, wyznaczonemu z urzędu, doszło w wyniku oczywistej omyłki, albowiem wniosek o sporządzenie i doręczenie wyroku wraz z uzasadnieniem, złożony w dniu 30 czerwca 2020 r. jako przedwczesny, został odrzucony.
Sąd Apelacyjny uznał zatem, że termin do złożenia skargi kasacyjnej nie rozpoczął biegu i nie zmienił tego fakt, że Sąd Apelacyjny doręczył pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu wyrok z uzasadnieniem na skutek omyłki. Złożenie skargi kasacyjnej uznał zatem za niedopuszczalne.W zażaleniu pełnomocnik odwołującego zarzucił naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 328 § 1 w związku z art. 387 § 3 k.p.c. przez przyjęcie, że odwołujący przedwcześnie złożył wniosek o uzasadnienie wyroku Sądu drugiej instancji, podczas gdy złożył on przedmiotowy wniosek w dniu ogłoszenia sentencji, a co za tym idzie skutecznie złożył wniosek o uzasadnienie w terminie przewidzianym przez ustawę, oraz naruszenie prawa materialnego, tj.
§ 16 ust. 4 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2019 r., poz.
18) przez niezastosowanie i nieprzyznanie kosztów sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej przez adwokata wyznaczonego z urzędu.Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia wraz z przyjęciem złożonej skargi kasacyjnej do rozpoznania i rozstrzygnięcie o kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, ewentualnie, z ostrożności procesowej, w wypadku utrzymania postanowienia w mocy - rozstrzygnięcie postanowieniem o kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, oraz o zasądzenie od Skarbu Państwa na rzecz pełnomocnika z urzędu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w toku postępowania zażaleniowego udzielonej z urzędu według norm przepisanych, albowiem koszty te nie zostały pokryte ani w całości ani w części.W odpowiedzi na zażalenie organ rentowy – Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C., wniósł o jego oddalenie i zasądzenie od odwołującego się na rzecz organu rentowego zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym przed Sądem Najwyższym, według norm prawem przepisanych.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenie okazało się uzasadnione.Niewątpliwie, zgodnie z art. 387 § 3 k.p.c., orzeczenie z uzasadnieniem doręcza się tej stronie, która w terminie tygodnia od dnia ogłoszenia orzeczenia zgłosiła wniosek o doręczenie orzeczenia z uzasadnieniem. Natomiast stosownie do art. 3985 § 1 k.p.c., skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżone orzeczenie, w terminie dwóch miesięcy od dnia doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem stronie skarżącej.Powołane wyżej przepisy kodeksowe odnoszą się do sytuacji korespondujących do klasycznych stanów faktycznych, z okoliczności których można by wywieść odnośne zastosowanie tychże regulacji, natomiast w przedmiotowej sprawie taka sytuacja nie ma miejsca.
Trzeba bowiem zwrócić uwagę, że w przedmiotowej sprawie wyznaczono ubezpieczonemu pełnomocnika z urzędu, który przeanalizował sprawę, sporządził oraz wniósł skargę kasacyjną, jak również wysłano ubezpieczonemu przedmiotowy wyrok z jego uzasadnieniem. W tej sytuacji ubezpieczony, jak i jego pełnomocnik pozostawali w usprawiedliwionym przekonaniu o nadaniu biegu do sporządzenia skargi kasacyjnej, którą sporządzono. Zatem w tej sytuacji nie można obciążać strony procesu nadmiernym rygoryzmem w wykładni powołanych wyżej przepisów kodeksu postępowania cywilnego i ich zastosowaniem, biorąc zresztą pod uwagę trafnie wskazany w zażaleniu wyrok Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z 13 grudnia 2018 r., wydany w skardze o nr 21497/14.
Ponadto w tym względzie podziela się pogląd wyrażony także w zażaleniu, a wydany przez skład orzekający Sądu Najwyższego w postanowieniu z 25 października 2012 r. w sprawie I CZ 153/12. W zaistniałym stanie rzeczy odmienna byłaby sytuacja unormowana art. 387 § 3 k.p.c., który oczywiście koresponduje z art. 3985 § 1 k.p.c., gdyby ubezpieczony zastępowany przez pełnomocnika uchybił wskazanym terminom. Natomiast w bezspornych okolicznościach niniejszej sprawy, kiedy wniosek o sporządzenie i doręczenie wskazanego wyżej orzeczenia wraz z uzasadnieniem został złożony o pewien czas (godziny lub minuty) przed ogłoszeniem wyroku w Sądzie Apelacyjnym, nie można zaakceptować jako przedwczesne i bezskuteczne.Przy rozpoznaniu sprawy należy odnieść się również do kosztów udzielonej pomocy prawnej.Biorąc powyższe pod uwagę, orzeczono jak w sentencji.