Legislator Case Law & Legislation
I PKN 81/99 AI generated

Supreme Court dismisses appeal, ruling that executing a final judgment cannot involve placing a teacher in inactive status.

Case Number I PKN 81/99
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Outcome Dismissed

Legislator summary

AI generated

The Supreme Court dismissed the cassation appeal against a lower court's decision to place a teacher in inactive status. The teacher argued that the school's reorganization justified her removal, while the lower court found no grounds for such action. The Supreme Court ruled that executing a final judgment restoring a teacher to work cannot be achieved by transferring them to inactive status, as this violates the Teacher's Charter and the principle of legal certainty.

Legislator headnote

AI generated

Art. 20 ust. 1 Karty Nauczyciela; Art. 45, 47 KP: Execution of a final judgment restoring a teacher to work cannot consist in transferring them to inactive status.

Keywords

AI generated
execution of final judgment inactive status Teacher's Charter labor law execution cassation appeal teacher reinstatement legal certainty

Cited Legislation

AI generated
Art. 20 ust. 1 Karty Nauczyciela
Zmiany te wynikły ze zmniejszenia się ilości uczniów i uzasadniały kompetencję dyrektora szkoły z art. 20 ust. 1 Karty Nauczyciela do przeniesienia jednego z
Art. 45, 47 KP
na zasadzie art. 45 w związku z art.
Art. 328 § 2 KPC
na których oparty został zaskarżony wyrok (art. 328 § 2 KPC), niemożliwa jest kasacyjna kontrola zarzutu nieprawidłowej sędziowskiej oceny zebranego materiału dowodowego (art.
Art. 233 § 1 KPC
możliwość zweryfikowania zarzutu dowolnej oceny zebranego materiału dowodowego w sprawie (art. 233 § 1 KPC).
Art. 393 § 13 KPC

Cited Case Law

AI generated

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Wyrok z dnia 27 maja 1999 r.

I PKN 81/99

Wykonanie prawomocnego wyroku przywracającego nauczyciela do

pracy nie może polegać na przeniesieniu go w stan nieczynny.

Przewodniczący: SSN Zbigniew Myszka (sprawozdawca), Sędziowie SN:

Walerian Sanetra, Andrzej Wasilewski.

Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 27 maja 1999 r. sprawy z powództwa

Marii K. przeciwko Szkole Podstawowej w S. o uznanie za bezskuteczne przeniesienia w stan nieczynny, na skutek kasacji powódki od wyroku Sądu WojewódzkiegoSądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu z dnia 22 września 1998 r. [...]

u c h y l i ł zaskarżony wyrok w pkt. I i II i sprawę przekazał Sądowi Okręgowemu-Sądowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu do ponownego rozpoznania i orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie

Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu wyrokiem z dnia 22 września 1998 r. zmienił zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego-Sądu

Pracy w Ząbkowicach z dnia 15 kwietnia 1998 r. [...] w ten sposób, że oddalił powództwo Marii K., a także oddalił jej apelację, bez obciążania kosztami postępowania. W sprawie tej powódka wniosła o uznanie za bezskuteczne przeniesienia jej w

stan nieczynny przez pozwaną Szkołę Podstawową w S. Pozwana pismem z dnia 30

grudnia 1996 r. powiadomiła powódkę, że w związku z porzuceniem pracy została

przeniesiona w stan nieczynny i jej stosunek pracy wygaśnie z dniem 30 czerwca

1997 r. Sąd pierwszej instancji, po ponownym rozpoznaniu sprawy, wyrokiem z dnia

15 kwietnia 1998 r. na zasadzie art. 45 w związku z art. 47 KP zasądził od pozwanej

na rzecz powódki odszkodowanie w kwocie 1612,80 zł wraz z ustawowymi odsetkami oraz kosztami procesu oraz oddalił powództwo w dalszej części, uznając, iż przywrócenie powódki do pracy na poprzednich warunkach jest niecelowe, gdyż pozwa-

na Szkoła przewidziana była do likwidacji.

Stanowisko to zakwestionował Sąd drugiej instancji, który uznał, że w roku

szkolnym 1996/97 w pozwanej Szkole zmniejszono liczbę oddziałów i liczbę etatów

nauczycielskich. Również w kolejnym roku szkolnym została ograniczona liczba oddziałów. Zmiany te wynikły ze zmniejszenia się ilości uczniów i uzasadniały kompetencję dyrektora szkoły z art. 20 ust. 1 Karty Nauczyciela do przeniesienia jednego z

nauczycieli w stan nieczynny. Za wyborem powódki przemawiały jej najniższe kwalifikacje zawodowe spośród zatrudnionych nauczycieli, niepodnoszenie kwalifikacji

zawodowych, skargi rodziców i negatywna ocena pracy. Zdaniem tego Sądu, do instytucji przeniesienia w stan nieczynny nie mają zastosowania przepisy Kodeksu

pracy. Jeżeli Sąd pierwszej instancji uznał, że brak było podstaw do przeniesienia

powódki w stan nieczynny, to powinien był przywrócić ją do pracy zgodnie z Kartą

Nauczyciela, natomiast nie było podstaw do zasądzenia odszkodowania w oparciu o

przepisy Kodeksu pracy. Jednakże Sąd drugiej instancji przyjął, że zaistniały przesłanki z art. 20 ust. 1 Karty Nauczyciela, a pozwana zastosowała obiektywne i słuszne

kryteria decydujące o wyborze powódki do przeniesienia w stan nieczynny.

W kasacji powódki podniesiono zarzuty naruszenia prawa materialnego przez

błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 20, art. 6 i art. 91 c ust. 1 Karty

Nauczyciela, a także naruszenie art. 233 § 1 i 328 § 2 KPC przy ocenie kryteriów

decydujących o wyborze powódki do przeniesienia w stan nieczynny. W ocenie

skarżącej zmiany organizacyjne u strony pozwanej w roku szkolnym 1996/97 nie odnosiły się do powódki, która uzyskała prawomocny wyrok Sądu Rejonowego w Ząbkowicach Śl. [...], którego pozwana bezprawnie nie wykonała. Także zmiany organizacyjne w roku szkolnym 1998/99 nie mogły stanowić takiej przyczyny, albowiem nie

wystąpiły w dacie przeniesienia jej w stan nieczynny. Dokonując odmiennych ustaleń, Sąd Wojewódzki nie wskazał dowodów, na których podstawie doszedł do ustalenia istotnych dla sprawy okoliczności, uzasadniających zastosowanie art. 20 ust. 1

Karty Nauczyciela. W szczególności negatywna ocena pracy nauczycielskiej powódki

nastąpiła z naruszeniem art. 6 Karty Nauczyciela. Sprzeczny z art. 91 c Karty

Nauczyciela jest pogląd Sądu drugiej instancji, że w zakresie uprawnień nauczyciela

z tytułu niezgodnego z prawem przeniesienia w stan nieczynny nie znajdują zastosowania przepisy Kodeksu pracy.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Kasacja jest uzasadniona, albowiem Sąd drugiej instancji dokonał istotnego w

sprawie ustalenia, że powódka ma najniższe kwalifikacje zawodowe spośród nauczycieli zatrudnionych w pozwanej Szkole, bez wskazania dowodów, na jakich oparł

to ustalenie i bez umotywowania odmowy wiarygodności dowodom przeciwnm.

Dlatego Sąd Najwyższy uznał, iż uzasadniony kasacyjny zarzut naruszenia art. 328 §

2 KPC powoduje nie tylko brak możliwości przeprowadzenia kasacyjnej kontroli

ustalenia spornej kwestii co do kwalifikacji powódki, ale również czyni przedwczesną

możliwość zweryfikowania zarzutu dowolnej oceny zebranego materiału dowodowego w sprawie (art. 233 § 1 KPC). Inaczej rzecz ujmując, bez znajomości dowodów,

na których oparty został zaskarżony wyrok (art. 328 § 2 KPC), niemożliwa jest kasacyjna kontrola zarzutu nieprawidłowej sędziowskiej oceny zebranego materiału dowodowego (art. 233 § 1 KPC).

Trafny okazał się również zarzut naruszenia art. 20 ust. 1 Karty Nauczyciela,

ponieważ zmiany organizacyjne w pozwanej Szkole, odnoszące się do roku szkolnego 1998/1999, nie mogły być przyczyną wstecznego przeniesienia powódki w stan

nieczynny z dniem 1 stycznia 1997r. Natomiast w odniesieniu do zatrudnienia powódki w roku szkolnym 1996/97 istotny jest przywoływany w sprawie prawomocny

wyrok Sądu Rejonowego-Sądu Pracy w Ząbkowicach Śląskich z dnia 21 listopada

1996 r. [...], ustalający, że powódkę nadal łączy stosunek pracy z pozwaną szkołą. W

takich okolicznościach sprawy przeniesienie powódki w stan nieczynny z dniem 1

stycznia 1997 r., z towarzyszącą temu działaniu argumentacją pracodawcy porzucenia pracy przez powódkę, stanowiło nie tylko bezprawne niewykonanie prawomocnego orzeczenia sądowego, ale również rażące naruszenie art. 20 ust. 1 Karty Nauczyciela, który wymaga wskazania ustawowo określonych zmian organizacyjnych w

szkole jako przyczyny przeniesienia nauczyciela w stan nieczynny. Okoliczności dotyczące wykonywania obowiązków nauczycielskich mogą być rozważane i ocenione

wyłącznie przez pryzmat kryterium wyboru osoby przeznaczonej do przeniesienia w

stan spoczynku lub do rozwiązania stosunku pracy, w razie koniecznej racjonalizacji

zatrudnienia (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 września 1994 r., I PRN 56/94,

OSNAPiUS 1995 nr 1, poz. 5).

Za trafny należało uznać jedynie pogląd Sądu drugiej instancji, że w razie

uznania bezpodstawności przeniesienia w stan nieczynny nauczyciel powinien być w

zasadzie przywrócony do pracy z uwagi na wyczerpującą regulację w Karcie Nau-

czyciela instytucji przeniesienia w stan nieczynny, co potwierdza ratio legis unormowań zawartych w art. 20 ust. 1 i 7 Karty Nauczyciela. Zasądzenie na rzecz powódki

odszkodowania zamiast przywrócenia jej do pracy przez Sąd pierwszej instancji,

który prawidłowo ustalił brak przesłanek do przeniesienia jej w stan nieczynny, mogło

naruszyć art. 20 ust. 1 (a contrario) oraz art. 45 § 2 i art. 471 KP w związku z art. 91c

Karty Nauczyciela. Procesy reorganizacji szkół nie uniemożliwiają bowiem uzasadnionego przywrócenia nauczyciela do pracy, zwłaszcza że z reguły następują one w

ramach przekształceń organizacyjno-prawnych, co na gruncie nauczycielskich stosunków pracy wymaga uwzględnienia reguł art. 231 KP w związku z art. 91c Karty

Nauczyciela.

Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy wyrokował kasatoryjnie na podstawie art.39313 KPC.