Employment contract signed within 8 months of Passport Act entry invalidates automatic transfer to appointed status.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court dismissed the plaintiff's claim to restore her employment, ruling that a new labor contract signed within eight months of the Passport Act's enactment prevented automatic transfer to an appointed status. The defendant argued that the plaintiff retained her appointed civil servant status because no formal dismissal notice was issued, but the court found the new contract established a standard employment relationship. Consequently, the court held that the statutory transfer mechanism did not apply because the parties had explicitly chosen a new employment contract instead of preserving the former appointed status.
Legislator headnote
AI generatedArt. 17 ust. 3 ustawy o paszportach; Art. 17 ust. 4 ustawy o paszportach: A labor contract concluded within eight months of the Act's entry into force precludes the automatic conversion of a former civil servant's status into an appointed employee status under the relevant labor law.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Postanowienie z dnia 17 stycznia 1997 r.
I PKN 58/96
Zawarcie umowy o pracę z policjantem pełniącym służbę w dotychczasowych wydziałach paszportów przy komendach wojewódzkich Policji przed
upływem 8 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o
paszportach (Dz. U. z 1991 r., Nr 2, poz. 5) wyklucza przewidziane w art. 17 ust. 3
tej ustawy przekształcenie stosunku służbowego tego policjanta w stosunek
pracy na podstawie mianowania.
Przewodniczący SSN: Teresa Flemming-Kulesza, Sędziowie SN: Józef Iwulski,
Andrzej Wróbel (sprawozdawca).
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 stycznia
1997 r. sprawy z powództwa Magdaleny R. przeciwko Urzędowi Wojewódzkiemu w K. o
przywrócenie do pracy, na skutek kasacji strony pozwanej od postanowienia Sądu
Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach z dnia 17
września 1996 r. [...]
p o s t a n o w i ł:
uchylić zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Sądu Rejonowego w
Katowicach z dnia 5 czerwca 1996 r. [...] i przekazać sprawę do rozpoznania temu
Sądowi Rejonowemu.
U z a s a d ni e n i e
Pozwany Urząd Wojewódzki w K. wniósł kasację od postanowienia Sądu
Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach z dnia 17
września 1996 r. [...], w której zarzucił naruszenie prawa materialnego przez błędną
jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, a w szczególności art. 17 ust. 4 ustawy z
dnia 29 września 1990 r. o paszportach (Dz. U. Nr 2, poz. 5) i wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, a także postanowienia Sądu Rejonowego-Sądu Pracy w
Katowicach z dnia 5 czerwca 1996 r. [...] oraz przekazanie sprawy do ponownego
rozpoznania temu Sądowi.
W uzasadnieniu kasacji pozwany stwierdził, że podstawę rozstrzygnięć Sądów
obu instancji stanowiło błędne ustalenie, że powódka w okresie pracy u pozwanego
zachowała przymiot pracownika mianowanego nabyty w czasie zatrudnienia w
organach Policji. Główną przesłankę tego ustalenia stanowił fakt, że pozwany nie złożył
powódce oświadczenia o wypowiedzeniu przewidzianego w art. 17 ust. 4 ustawy o
paszportach. W ocenie wnoszącego kasację Sąd II instancji przeoczył, że z dniem
wejścia w życie tej ustawy, tj. z dniem 8 kwietnia 1991 r., powódka została z mocy prawa zwolniona ze służby w organach Policji, w związku z czym otrzymała odprawę
przewidzianą w ustawie z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. Nr 30, poz. 179 ze
zm.). Z tym dniem powódka stałaby się mianowanym pracownikiem pozwanego w
rozumieniu ustawy z dnia 16 września 1982 r. o pracownikach urzędów państwowych
(Dz. U. Nr 31, poz. 214 ze zm.), gdyby nie fakt, że pozwany zawarł z powódką z dniem
8 kwietnia 1991 r. nową umowę o pracę na podstawie art. 17 ust. 4 ustawy o
paszportach. Z przepisu tej ostatniej ustawy nie wynika ponadto, że nawiązanie nowego
stosunku pracy z pracownikiem zwolnionym ze służby w Policji musiało być poprzedzone wypowiedzeniem. Zamiarem pracodawcy nie było rozwiązanie stosunku
pracy z powódką, a zatem zbędne było składanie oświadczenia o wypowiedzeniu, które
jest konieczne tylko w przypadku określonym w zdaniu drugim powyższego przepisu.
Ponadto z treści pisma pozwanego z dnia 3 kwietnia 1991 r. wynika, że jest to w istocie
umowa o pracę, a nie, jak błędnie przyjął Sąd, potwierdzenie faktu dalszego
zatrudnienia powódki na dotychczasowych zasadach.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 17 ust. 3 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o paszportach (Dz. U. z 1991 r., Nr 2, poz. 5) z dniem wejścia w życie ustawy policjanci pełniący służbę w dotychczasowych wydziałach paszportów przy komendach wojewódzkich Policji zostają z mocy prawa zwolnieni ze służby i stają się pracownikami
urzędów wojewódzkich w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 16 września 1982 r. o
pracownikach urzędów państwowych (Dz. U. Nr 31, poz. 214 ze zm.). Stosownie zaś do
art. 17 ust. 4 tej ustawy stosunki pracy z pracownikami, o których mowa w ust. 3,
wygasają po upływie 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy, jeżeli przed tym
terminem nie zostaną z nimi nawiązane nowe stosunki pracy na dalszy okres; jednakże
wcześniejsze rozwiązanie stosunku pracy przez zakład pracy może nastąpić za
trzymiesięcznym wypowiedzeniem.
Z przepisu art. 17 ust. 3 wynika jedynie, że policjanci pełniący służbę w dotychczasowych wydziałach paszportów przy komendach wojewódzkich Policji zostają z
mocy prawa zwolnieni ze służby i stają się pracownikami urzędów wojewódzkich.
Powyższy przepis nie przesądza jednak charakteru stosunku pracy tych pracowników u
nowego pracodawcy, a w szczególności nie zapewnia tym pracownikom zachowania z
mocy prawa statusu pracownika mianowanego nabytego w czasie służby w Policji.
Należy przyjąć, że w świetle art. 17 ust. 3 ustawy o paszportach stosunek służbowy
policjanta zwolnionego z mocy prawa ze służby w Policji przekształca się w stosunek
pracy z mianowania w rozumieniu ustawy o pracownikach urzędów państwowych tylko
wówczas, gdy przed upływem 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy o paszportach
nie zostaną nawiązane stosunki pracy na dalszy okres lub stosunek pracy zostanie w
tym terminie rozwiązany za trzymiesięcznym wypowiedzeniem. Trafny jest zatem
pogląd wnoszącego kasację, że powódka stałaby się mianowanym pracownikiem
pozwanego w rozumieniu przepisów ustawy o pracownikach urzędów państwowych,
gdyby nie fakt, że pozwany zawarł z nią z dniem 8 kwietnia 1991 r. nową umowę o
pracę na podstawie art. 17 ust. 4 ustawy o paszportach. Wbrew stanowisku Sądów obu
instancji pismo pozwanego z dnia 3 kwietnia 1991 r. jest w istocie umową o pracę, na
podstawie której zatrudniono powódkę na stanowisku starszego inspektora w Oddziale
Wydziału Paszportów Urzędu Wojewódzkiego w K. Ana zasadach określonych w
rozdziale II Kodeksu pracy@. Zawarcie takiej umowy na podstawie art. 17 ust. 4 ustawy
o paszportach i w terminie w tym przepisie przewidzianym powoduje, że nie doszło do
określonego w ust. 3 tego przepisu przekształcenia stosunku służbowego powódki w
stosunek pracy na podstawie mianowania, lecz została zatrudniona u pozwanego na
podstawie umowy o pracę.
Trafny jest pogląd wnoszącego kasację, że z przepisu art. 17 ust. 4 ustawy o
paszportach nie wynika, że nawiązanie nowego stosunku pracy z pracownikiem zwolnionym ze służby w Policji musi być w każdym przypadku poprzedzone wypowiedzeniem. Zgodnie bowiem ze zdaniem drugim tego przepisu wcześniejsze rozwiązanie
stosunku pracy przez zakład pracy może nastąpić za trzymiesięcznym wypowiedzeniem, a zatem wypowiedzenie takie jest wymagane tylko wówczas, gdy pracodawca zamierza rozwiązać stosunek pracy z pracownikiem przed upływem 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy. W rozpoznawanej sprawie jest oczywiste, że
pozwany nie tylko nie zamierzał rozwiązać stosunku pracy z powódką, lecz przeciwnie,
nawiązał z nią stosunek pracy na podstawie umowy o pracę.
Należy stwierdzić, że powódka była zatrudniona u pozwanego na podstawie
umowy o pracę, a zatem do rozpoznania jej roszczenia o przywrócenie do pracy właściwy jest sąd powszechny.
Biorąc powyższe pod rozwagę Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.