Supreme Court allows appeal, ruling negative teacher performance evaluations require substantive court review.

Wyrok z dnia 9 grudnia 1998 r.

I PKN 500/98

Prawidłowość i rzetelność negatywnej oceny pracy nauczyciela mianowanego (art. 6a w związku z art. 23 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r.

- Karta Nauczyciela, jednolity tekst: Dz.U. z 1997 r. Nr 56, poz. 357 ze zm.) podlega kontroli sądu pracy rozpatrującego powództwo o przywrócenie do pracy.

Przewodniczący: SSN Andrzej Kijowski, Sędziowie SN: Józef Iwulski, Roman

Kuczyński (sprawozdawca).

Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 1998 r. sprawy z powództwa

Waldemara K. przeciwko Szkole Podstawowej w Z. o przywrócenie do pracy, na

skutek kasacji powoda od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń

Społecznych w Krośnie z dnia 29 maja 1998 r. [...]

u c h y l i ł zaskarżony wyrok i poprzedzający go wyrok Sądu RejonowegoSądu Pracy w Krośnie z dnia 10 marca 1998 r. [...] i przekazał sprawę temu Sądowi

do ponownego rozpoznania.

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 10 marca 1998 r. Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w Krośnie oddalił

powództwo Waldemara K. przeciwko Szkole Podstawowej w Z. o uznanie wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne. Sąd pierwszej instancji ustalił, że powód

był nauczycielem mianowanym, zatrudnionym w pozwanej Szkole od 11 lat, przy

czym w latach 1990-1993 piastował stanowisko dyrektora tej Szkoły, był radnym

Rady Miejskiej w B., a następnie do 1995 r., przez 15 miesięcy przebywał na zwolnieniu lekarskim i urlopie dla poratowania zdrowia. Z uwagi na niedokonywanie w

wymienionym okresie oceny pracy powoda, dyrektor Szkoły podjął w tym kierunku

inicjatywę i pouczył powoda o prawie wystąpienia z wnioskiem do właściwego doradcy metodycznego o wydanie opinii, zakreślając termin takiego wystąpienia, zaś

wobec nieskorzystania przez powoda z tego prawa - zwrócił się do Wojewódzkiego

Ośrodka Metodycznego o skierowanie do powoda doradcy metodycznego. Dyrektor

pozwanej po uzyskaniu opinii samorządu uczniowskiego i doradcy metodycznego

języka polskiego dokonał oceny pracy powoda, przedstawił mu ustnie projekt oceny,

wysłuchał uwag powoda i pouczył go o prawie zgłoszenia w ciągu 3 dni pisemnych

uwag do oceny. Następnie strony wymieniły ocenę pracy i uwagi do niej, po czym

powód odwołał się od oceny do Kuratora Oświaty w K., który powołał zespół oceniający. Zespół ten podtrzymał ocenę pracy powoda dokonaną przez pozwaną, wobec

czego pozwana wypowiedziała stosunek pracy.

Ustalenia Sądu pierwszej instancji podzielił w wyroku z dnia 29 maja 1998 r.

Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Krośnie, oddalając apelację powoda. Sąd drugiej instancji uznał, że rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło

zgodnie z treścią art. 23 ust. 1 pkt 5 Karty Nauczyciela z uwagi na negatywną ocenę

pracy powoda przeprowadzoną zgodnie z art. 6a Karty Nauczyciela. Sąd Wojewódzki

podzielił stanowisko Sądu Rejonowego w przedmiocie niebadania merytorycznej zasadności oceny pracy powoda z uwagi na to, że od orzeczenia zespołu oceniającego

odwołanie nie przysługuje i orzeczenie to nie może podlegać merytorycznej ocenie

Sądu, w związku z czym nie były badane opinie o pracy powoda sprzed 1995 r.

Sąd drugiej instancji uznał, że brak w ocenie pracy takich okoliczności, jak

między innymi przestrzegania porządku pracy (punktualność, pełne wykorzystanie

czasu lekcji, właściwe prowadzenie dokumentacji) nie dyskwalifikuje tej oceny i nie

pozwala na uznanie jej za nieprawidłową czy nieważną.

Powyższemu wyrokowi powód zarzucił w kasacji naruszenie przepisów prawa

materialnego - art. 23 ust. 1 pkt 5 w związku z art. 6a ustawy z dnia 26 stycznia 1982

r. Karta Nauczyciela (jednolity tekst: Dz.U. z 1997 r. Nr 56, poz. 357 ze zm.) oraz § 3

ust. 2, § 8 ust. 1 i § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 19

lutego 1998 r. w sprawie kryteriów oraz szczegółowych zasad i trybu dokonywania

oceny pracy nauczyciela oraz zadań i obowiązków dyrektora szkoły w zakresie opieki

nad nauczycielami rozpoczynającymi pracę w zawodzie (Dz.U. Nr 18, poz. 101) oraz naruszenie przepisów postępowania - art. 128 i 316 § 1 KPC. Powód przytoczył

wyrok Sądu Najwyższego z dnia 28 kwietnia 1997 r., I PKN 116/97, według którego

sądy są uprawnione do merytorycznego badania zasadności oceny pracy nauczyciela i podniósł, że jest w pozwanej szkole jedynym nauczycielem, który w systemie

dziennym ukończył filologię polską na Uniwersytecie Jagiellońskim.

Sąd Najwyższy rozważył, co następuje:

Kasacja okazała się uzasadniona. Instytucja okresowych ocen występuje

także w ustawie z dnia 12 września 1990 r. o szkolnictwie wyższym (Dz.U. Nr 65,

poz. 385 ze zm.). Na gruncie przepisów dotyczących takich ocen zapadł w dniu 28

kwietnia 1997 r. wyrok Sądu Najwyższego (I PKN 116/97, OSNAPiUS 1998 nr 5,

poz. 148) prezentujący stanowisko, iż prawidłowość (rzetelność) negatywnej oceny

mianowanego nauczyciela akademickiego podlega kontroli sądu pracy rozpatrującego powództwo o przywrócenie do pracy.

Zdaniem Sądu Najwyższego w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę nie

istnieją przeszkody do zajęcia takiego samego stanowiska na gruncie przepisu art.

23 ust. 1 pkt 5 i art. 6a Karty Nauczyciela. W powołanym wyroku Sąd Najwyższy wyraził też pogląd, iż słusznie Sądy badały prawidłowość zarzutów stawianych powodowi, które stanowiły podstawę negatywnych ocen jego pracy i jeżeli dowody z dokumentów, zeznań świadków oraz stron nie doprowadziły do wyjaśnienia istotnych

dla rozstrzygnięcia okoliczności, możliwe jest. - w razie stwierdzenia konieczności

zasięgnięcia wiadomości specjalnych - powołanie biegłego lub zwrócenie się do instytutu naukowego. Dowodzi to znaczenia, jakie nadał Sąd Najwyższy merytorycznej

kontroli oceny pracy nauczyciela (akademickiego). Jeżeli zatem w przedmiotowej

sprawie Sądy obu instancji nie przeprowadziły żadnego postępowania dowodowego

na okoliczność obiektywności i rzetelności negatywnej oceny pracy powoda, a wręcz

odżegnały się od takiej kontroli, uznając ją za niedopuszczalną - nie jest możliwa w

trybie kasacji ocena prawidłowości zastosowania powołanych w kasacji przepisów

prawa materialnego, co czyni zarzut naruszenia tych przepisów zasadnym i powoduje uchylenie zaskarżonych wyroków oraz przekazanie sprawy Sądowi pierwszej

instancji do ponownego rozpoznania.

Z powyższych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 393 13 § 1 KPC

orzekł jak w sentencji wyroku.