Polish Supreme Court allows reinstatement for protected employee due to employer's procedural violation of union notification rules.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court of Poland reinstated the plaintiff, a protected employee on parental leave, to her former position after finding the employer's dismissal procedurally invalid. The employer attempted to terminate the contract under specific organizational restructuring grounds but failed to comply with the mandatory 14-day union notification period required for such protected workers. Consequently, the court ruled that the dismissal violated the Labor Code and ordered reinstatement rather than damages, as the statutory conditions for compensation were not met.
Legislator headnote
AI generatedUstawa z dnia 28 grudnia 1989 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy; Ustawa z dnia 2 lutego 1996 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy: W przypadku pracownika podlegającego szczególnej ochronie przed wypowiedzeniem, wypowiedzenie z przyczyn dotyczących zakładu pracy jest niezgodne z prawem, jeśli pracodawca nie przestrzega wymogu zgłoszenia sprzeciwu zakładowej organizacji związkowej w terminie 14 dni.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Wyrok z dnia 13 listopada 1997 r.
I PKN 347/97
W razie wypowiedzenia umowy o pracę na podstawie art. 10 ust. 1 w
związku z art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn dotyczących
zakładu pracy oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. z 1990 r. Nr 4, poz. 19 ze
zm.) pracownikowi podlegającemu szczególnej ochronie przed wypowiedzeniem i rozwiązaniem stosunku pracy, zamiast konsultacji pracodawcy z zakładową organizacją związkową (art. 38 KP) ma zastosowanie ich współdziałanie
określone w art. 10 ust. 3 tej ustawy.
Przewodniczący SSN: Walerian Sanetra, Sędziowie SN: Kazimierz
Jaśkowski (sprawozdawca), Barbara Wagner.
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 13 listopada 1997 r. sprawy z powództwa Aldony M. przeciwko Bankowi Handlowemu SA w W. o przywrócenie do
pracy, na skutek kasacji powódki od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sadu Pracy i
Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie z dnia 11 kwietnia 1997 r. [....]
1. z m i e n i ł zaskarżony wyrok w pkt 1 w ten sposób, że przywrócił powódkę do pracy u pozwanego na poprzednich warunkach,
2. zasądził od pozwanego na rzecz adwokata Marka Ż. kwotę 10 zł (dziesięć) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa powódki z urzędu w postępowaniu kasacyjnym.
Uzasadnienie
Powódka Aldona M. w sprawie przeciwko Bankowi Handlowemu S.A. w W.
o przywrócenie do pracy wniosła kasację od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu
Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie z dnia 11 kwietnia 1997 r. [...].
Zaskarżonym wyrokiem zmieniono wyrok Sądu I instancji oddalający powództwo i
-2zasądzono odszkodowanie z tytułu naruszenia trybu wypowiedzenia umowy o pracę
(art. 38 KP), nie uwzględniając roszczenia o przywrócenie do pracy na podstawie art.
45 § 2 KP z tego względu, że powódka przebywała na urlopie wychowawczym.
Wypowiedzenia dokonano w oparciu o art. 10 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. o
szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn
dotyczących zakładu pracy oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z 1990 r. Nr 4,
poz. 19 ze zm.).
W kasacji zarzucono naruszenie art. 45 § 2 i art. 8 KP przez przyjęcie, że
przywrócenie powódki do pracy było niemożliwe lub niecelowe.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Kasacja jest uzasadniona.
Z przepisów § 2 ust. 2 i § 15 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17
lipca 1981 w sprawie urlopów wychowawczych (jednolity tekst: Dz. U. z 1990 r. Nr
76, poz. 454 ze zm.), obowiązujących w czasie wypowiedzenia powódce umowy o
pracę wynika, że w czasie urlopu wychowawczego zakład pracy nie może wypowiedzieć ani rozwiązać stosunku pracy z pracownicą, chyba że zachodzą przyczyny uzasadniające rozwiązanie stosunku pracy bez wypowiedzenia z winy pracownicy lub
wypowiedzenie następuje z przyczyn i na warunkach określonych w ustawie z dnia
28 grudnia 1989 r. Przekształcenia organizacyjne połączone ze zmniejszeniem
zatrudnienia u pozwanego uzasadniały wypowiedzenie umowy powódce (art. 5 ust. 3
i art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r.). Wypowiedzenie jest jednakże
sprzeczne z prawem, gdyż naruszono art. 10 ust. 3 tej ustawy. W przypadku zamierzonego wypowiedzenia osobie podlegającej szczególnej ochronie (a do nich należy
powódka) czynność ta może bowiem być dokonana pod warunkiem niezgłoszenia
sprzeciwu przez zakładową organizację związkową w terminie 14 dni od otrzymania
zawiadomienia o zamierzonym wypowiedzeniu. Pozwany pracodawca wysłał powódce wypowiedzenie przed upływem 5 dni od zawiadomienia organizacji związkowej o
zamiarze jego złożenia, co zostało ocenione przez Sąd II instancji jako naruszenie
art. 38 KP. Przepis ten ma zastosowanie przy wypowiedzeniu umów o pracę na
podstawie art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r., jednakże dla pracowników
-3szczególnie chronionych przed wypowiedzeniem i rozwiązaniem ustalono w art. 10
ust. 3 tej ustawy odrębny tryb współdziałania ze związkami zawodowymi. Jak wynika
z art. 10 ust. 2 ustawy, ten odrębny tryb wyłącza konsultacje z art. 38 KP.
Zarzut naruszenia art. 45 § 2 KP jest trafny, choć jego uzasadnienie nie jest
wystarczające. Przepis ten zezwala sądowi w szczególnych okolicznościach na zasądzenie odszkodowania w miejsce dochodzonego przez pracownika przywrócenia do
pracy. Nie może on jednak w niniejszej sprawie mieć zastosowania, ponieważ art. 45
§ 3 KP w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją Kodeksu pracy z dnia 2 lutego
1996 r. stanowił, iż przepisu § 2 nie stosuje się do pracowników, o których mowa w
art. 39 i 177 KP, oraz w przepisach szczególnych dotyczących ochrony pracowników
przed wypowiedzeniem lub rozwiązaniem umowy o pracę. Przepis art. 45 § 3 KP w
tym brzmieniu stosuje się w niniejszej sprawie, gdyż sprawa toczyła się przed Sądem
Pracy w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 2 lutego 1996 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 24, poz. 110 ze zm. - art. 6).
Niedopuszczalność stosowania wobec powódki przepisu art. 45 § 2 KP oznacza, że
ze względu na sprzeczność z prawem złożonego jej wypowiedzenia należało na
podstawie art. 45 § 1 KP zgodnie z jej żądaniem, orzec przywrócenie do pracy na
poprzednich warunkach.
Z tych względów na mocy art. 39315 KPC orzeczono jak w sentencji.