Legislator Case Law & Legislation
I PKN 200/97 AI generated

Supreme Court dismissed cassation; farm work after age 16 counts only if farm was taken over and started. Work without taking over the farm does not count toward service years.

Case Number I PKN 200/97
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Outcome Dismissed

Legislator summary

AI generated

The Supreme Court dismissed the cassation appeal filed by Kazimierz P. against a lower court ruling that denied him a 45-year service bonus. The plaintiff argued that his work on his parents' farm after turning 16 should count toward his service years, but the court found he never formally took over or started running the farm. The court held that under the relevant statute, such work only qualifies for service credit if the farm is subsequently taken over and operated personally or with a spouse.

Legislator headnote

AI generated

Art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy; Work performed on parents' farm after age 16 is not credited to service years unless the farm was subsequently taken over and started personally or with a spouse.

Keywords

AI generated
farm work service credit taking over farm starting farm operation service years bonus agricultural employment cassation appeal statutory interpretation

Cited Legislation

AI generated
Art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy
rozpoczęcie jego prowadzenia osobiście lub wraz ze współmałżonkiem (art. 1 ust.
§ 2 zarządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 23 grudnia 1989 r. w sprawie ustalania okresów pracy i innych okresów uprawniających do nagrody jubileuszowej oraz zasad jej obliczania i wypłacania
art. 386 KPC
postępowania, a w szczególności art. 386 KPC, polegające na wydaniu wyroku
art. 393 KPC
ma usprawiedliwionych podstaw i w oparciu o art. 39312 orzekł jak w sentencji wyroku.

Cited Case Law

AI generated

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Wyrok z dnia 11 czerwca 1997 r.

I PKN 200/97

Praca w gospodarstwie rolnym rodziców po ukończeniu 16 roku życia nie

podlega zaliczeniu do pracowniczego stażu pracy, jeżeli choćby z przyczyn

niezależnych od zainteresowanego, nie nastąpiło objęcie tego gospodarstwa i

rozpoczęcie jego prowadzenia osobiście lub wraz ze współmałżonkiem (art. 1 ust.

1 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym

gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy, Dz.U. Nr 54, poz. 310).

Przewodniczący SSN: Józef Iwulski, Sędziowie SN: Roman Kuczyński (sprawozdawca), Andrzej Wasilewski.

Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 11 czerwca 1997 r. sprawy z powództwa

Kazimierza P. przeciwko Cukrowni "K." SA w S.N. o nagrodę jubileuszową, na skutek

kasacji powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych

w Lublinie z dnia 27 listopada 1996 r. [...]

1) o d d a l i ł kasację,

2) nie obciążył powoda kosztami postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 30 maja 1996 r. [...] Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy w Lublinie

zasądził od Cukrowni "K." SA w S.N. na rzecz powoda Kazimierza P. 10.500 zł tytułem

nagrody jubileuszowej za 45 lat pracy wykonywanej od 9 grudnia 1946 r. z pewnymi

przerwami do 16 grudnia 1994 r., przy czym ostatni okres pracy przypadł na

zatrudnienie w pozwanej cukrowni i tamże minął 45-letni okres uprawniający do nagrody jubileuszowej. Do wskazanego wyżej stażu pracy Sąd Wojewódzki wliczył okres

pracy od 1 kwietnia 1994 do 26 września 1994 r. w spółce akcyjnej "E.P." w oparciu o

zaświadczenie tej spółki, że udział akcji podmiotu uspołecznionego wynosi w niej 51%.

Sąd Apelacyjny w Lublinie wskutek rewizji pozwanej Cukrowni, wyrokiem z dnia

27 listopada 1996 r. [...] zmienił wyrok Sądu Wojewódzkiego w Lublinie i oddalił

powództwo. Sąd Apelacyjny na podstawie dokumentów przedłożonych przez samego

powoda ustalił, że spółka akcyjna "E.P." nie była uspołecznionym zakładem pracy,

wobec czego okres pracy w tym zakładzie nie podlega wliczeniu do stażu pracy uprawniającego do nagrody jubileuszowej, a tym samym powód nie legitymuje się 45-letnim

zatrudnieniem i okresu tego nie uzupełnia praca w gospodarstwie rolnym od

ukończenia 16 roku życia, tj. od 23 października 1945 r. do 30 listopada 1946 r.

Kasacja od powyższego wyroku zarzuca naruszenie prawa materialnego - przepisu art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w

indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy (Dz. U. Nr 54, poz.

310) w związku z § 2 zarządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 23 grudnia

1989 r. w sprawie ustalania okresów pracy i innych okresów uprawniających do nagrody

jubileuszowej oraz zasad jej obliczania i wypłacania (M.P. Nr 44, poz. 358) - przez

błędną ich wykładnię oraz mające wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów

postępowania, a w szczególności art. 386 KPC, polegające na wydaniu wyroku

reformatoryjnego przedwcześnie wobec powołania się przez powoda w postępowaniu

apelacyjnym na pracę w gospodarstwie rodziców i treść pisma Sądu Rejonowego w K.

dotyczącego udziałowców spółki "E.P.".

W odpowiedzi na kasację pozwana Cukrownia "K." SA wniosła o jej oddalenie i

zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Sąd Najwyższy rozważył, co następuje:

Kasacja jest nieuzasadniona. Chybiony jest zarzut naruszenia przepisu § 2 ust. 1

pkt 1 zarządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 23 grudnia 1989 r. w sprawie

ustalania okresów pracy i innych okresów uprawniających do nagrody jubileuszowej

oraz zasad jej obliczania i wypłacania, bowiem przepis ten w sposób nie budzący

wątpliwości stanowi, że do okresu pracy uprawniającego do nagrody wlicza się okresy

zatrudnienia w uspołecznionych zakładach pracy, zaś w prywatnych tylko wówczas, gdy

zostały upaństwowione lub przejęte przez uspołecznione zakłady pracy (pkt 2 ustępu

pierwszego paragrafu drugiego). Przekonującym dowodem rodzaju zakładu pracy,

jakim była spółka "E.P." może być tylko wypis z rejestru sądowego, którym jest

adresowane do powoda pismo Sądu Rejonowego-Wydział [...] GospodarczoRejestrowy w K. z dnia 10 września 1996 r. [...], z którego wynika, że spółka akcyjna

"E.P." od chwili powstania, jest nieprzerwanie spółką, w której udziałowcy

(akcjonariusze) są osobami fizycznymi i nie występuje w tej spółce udział jednostek

gospodarki upołecznionej jako wspólników [...]. Oznacza to, że powód wprowadził Sąd

Wojewódzki w błąd co do charakteru spółki "E.P." posługując się zaświadczeniem tej

spółki, iż 51% udziałów w jej kapitale stanowi kapitał podmiotu uspołecznionego i na tej

podstawie Sąd ten oparł błędne rozstrzygnięcie, skorygowane przez Sąd Apelacyjny.

Po otrzymaniu zaświadczenia z Sądu Rejonowego w K. powód przestał domagać się zaliczenia do stażu pracy zatrudnienia w spółce "E.P.", uzupełniając brakujący

okres pracą w gospodarstwie rolnym rodziców.

Zauważyć jednak należy, że powód powołuje się wyłącznie na pracę w gospodarstwie, gdy tymczasem przepis art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o

wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego

stażu pracy (Dz. U. Nr 54, poz. 310) wymaga dla wliczenia objęcia takiego gospodarstwa i rozpoczęcia jego prowadzenia osobiście lub wraz z współmałżonkiem. Tylko

zatem w razie objęcia gospodarstwa i rozpoczęcia jego prowadzenia poprzedzająca te

czynności praca w tym gospodarstwie, podlega wliczeniu do pracowniczego stażu

pracy. Okresy pracy w gospodarstwie - bez jego objęcia i rozpoczęcia prowadzenia nie podlegają takiemu wliczeniu. Sąd Najwyższy nie dopatruje się zatem naruszenia art.

1 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy. Należy przy tym stwierdzić, że Sądy obu instancji

dysponowały aktami rentowymi powoda, w których znajduje się kwestionariusz

dotyczący okresów zatrudnienia z pouczeniem, iż należy podać zajęcie (nauka, praca)

od 16 roku życia i powód - którego podpis figuruje pod kwestionariuszem - wskazał jako

pierwszą pracę zatrudnienie od 9 grudnia 1946 r. w Cukrowni P., a powyżej jest

adnotacja, że przed tą datą nie pracował. Wyjaśniając w dniu 30 sierpnia 1990 r. [...]

sprawę jednoczesnego zatrudnienia i uczęszczania do szkoły powód również nie

wspomniał o pracy w gospodarstwie rolnym, chociaż ustawa z dnia 20 lipca 1990 r. była

już opublikowana. Także domagając się wzrostu emerytury z tytułu zatrudnienia po jej

przyznaniu, mimo że organ rentowy ponownie zakwestionował jednoczesne

zatrudnienie i uczęszczanie do szkoły na początku lat 50-tych - powód nie wskazał

okresu pracy w gospodarstwie rolnym, uczynił to dopiero w 1996 r., jednakże z uwagi

na brak wpływu na wzrost emerytury organ rentowy tego okresu nie uwzględnił.

W tej sytuacji nie można zarzucić Sądowi II instancji naruszenia art. 386 § 4

KPC, gdyż oparł się on na tym samym materiale dowodowym (akta rentowe) jakim

dysponował Sąd I instancji, zaś odmienne stanowisko Sądu Apelacyjnego wynika z

udowodnienia, że spółka "E.P." nie była uspołecznionym zakładem pracy, czego sam

powód - jak to wynika z [...] wykonanego osobiście zestawienia jego stażu pracy nie

kwestionuje, gdyż okresu pracy w tej spółce już nie uwzględnił. Natomiast nieuwzględnienie okresu pracy w gospodarstwie rolnym nie wynika z braków w postępowaniu dowodowym, lecz z prawidłowej konstatacji, iż sama praca bez objęcia gospodarstwa nie

podlega wliczeniu do stażu pracy. Obojętnym jest przy tym z jakich powodów objęcie

nie nastąpiło. Właśnie na moment objęcia gospodarstwa szczególny nacisk położył Sąd

Najwyższy w wyroku z 4 grudnia 1994 r., I PRN 115/94 (OSNAPiUS 1995 nr 16 poz.

205) i uchwale z 8 czerwca 1993 r., I PZP 20/93 (OSNCP 1994 z. 1 poz. 9), a zatem

wskazany przez powoda okres pracy w gospodarstwie rodziców nie może być zaliczony

do stażu pracy uprawniającego do nagrody jubileuszowej. Skoro wraz z tym okresem

staż ten według powoda wynosi 45 lat 13 dni [...], to jest oczywiste, że wyłączenie 1

roku 1 miesiąca i 7 dni pracy w gospodarstwie rolnym powoduje, iż powód nie

legitymuje się 45 latami stażu uprawniającego do nagrody jubileuszowej.

Z powyższych motywów Sąd Najwyższy doszedł go przekonania, że kasacja nie

ma usprawiedliwionych podstaw i w oparciu o art. 39312 orzekł jak w sentencji wyroku.