Legislator Case Law & Legislation
I PKN 172/97 AI generated

Supreme Court dismisses cassation on employer's duty to hear employee before immediate contract termination.

Case Number I PKN 172/97
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Outcome Dismissed

Legislator summary

AI generated

The Supreme Court dismissed the plaintiff's cassation appeal against a labor court ruling that rejected her claim for reinstatement and damages. The plaintiff argued that the employer violated procedural rules by failing to hear her before terminating the contract and by conducting evidence collection outside the second instance court's indicated scope. The court held that the Labor Code does not require prior hearing for immediate termination due to employee fault and that the second instance court's broader evidence gathering did not affect the final factual or legal findings.

Legislator headnote

AI generated

Art. 52 § 1 pkt 1 KP; Art. 389 KP; Art. 228 § 1 KPC; Art. 109 KP; Art. 41 KP; Art. 53 KP; Art. 3931 KPC: The employer is not obligated to hear an employee before terminating a labor contract immediately due to the employee's fault, and the second instance court may conduct evidence collection beyond its initial indications without violating procedural rules if the final outcome remains unchanged.

Keywords

AI generated
immediate contract termination prior hearing requirement labor law procedure second instance scope cassation dismissal employee fault evidence collection

Cited Legislation

AI generated
Art. 52 § 1 pkt 1 KP
Powódka została zwolniona z pracy na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 KP dlatego, iż
Art. 389 KP
doszło do uchybienia regułom wynikającym z art. 389 KP oraz art.
Art. 228 § 1 KPC
389 KP oraz art. 228 § 1 KPC.
Art. 109 KP
zgodnie z art. 109 KP wysłuchania pracownika".
Art. 41 KP
W uzasadnieniu kasacji powoływany jest jeszcze przepis art. 41 KP oraz art.
Art. 53 KP
W uzasadnieniu kasacji powoływany jest jeszcze przepis art. 41 KP oraz art. 53
Art. 3931 KPC
postępowania (art. 3931 pkt 2 KPC).

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Wyrok z dnia 19 maja 1997 r.

I PKN 172/97

1. Pracodawca nie ma obowiązku wysłuchania pracownika i poinformowania go o zamiarze rozwiązania umowy o pracę w trybie art. 52 § 1 KP.

2. Prowadzenie przez sąd postępowania w szerszym zakresie niż wynika to

z wyrażonych w uzasadnieniu wyroku sądu drugiej instancji wskazań co do

dalszego postępowania (art. 386 § 6 KPC), nie stanowi naruszenia przepisów

postępowania (art. 3931 pkt 2 KPC).

Przewodniczący SSN: Teresa Flemming-Kulesza, Sędziowie SN: Janusz

Łętowski, Walerian Sanetra (sprawozdawca).

Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 19 maja 1997 r. sprawy z powództwa

Barbary W. przeciwko Komornikowi Sądu Rejonowego w K. o odszkodowanie i zapłatę,

na skutek kasacji powódki od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń

Społecznych w Gdańsku z siedzibą w Gdyni z dnia 12 listopada 1996 r. [...]

o d d a l i ł kasację.

Uzasadnienie

Powódka Barbara W. wniosła kasację od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu

Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku z dnia 12 listopada 1996 r. [...], którym

Sąd ten oddalił jej apelację od wyroku Sądu Rejonowego-Sąd Pracy w Malborku z dnia

31 lipca 1996 r. [...]. Sąd pierwszej instancji oddalił jej powództwo. Początkowo

powódka domagała się przywrócenia jej do pracy u Komornika Sądu Rejonowego w K.

[...]. Następnie na rozprawie w dniu 18 czerwca 1996 r. wniosła o zmianę rozwiązania

umowy o pracę w ten sposób, aby w jego treści zostało zawarte, iż rozwiązano ją z

przyczyn leżących po stronie zakładu pracy oraz, że okres wypowiedzenia został

skrócony. Wniosła ponadto o zasądzenie od pozwanego wszystkich należności

pieniężnych wynikających ze zmiany kwalifikacji prawnej czynności prawnej, która

doprowadziła do rozwiązania z nią umowy o pracę oraz o sprostowanie świadectwa

pracy i opinii o pracy. Na rozprawie w dniu 29 lipca 1996 r. zasadniczo podtrzymała te

ostatnie żądania, z tym iż domagała się ustalenia, że rozwiązanie z nią umowy o pracę

nastąpiło z rażącym naruszeniem prawa, zaś w pozostałym zakresie cofnęła

powództwo.

W kasacji powódka zarzuciła, iż zaskarżony wyrok wydany został z naruszeniem

przepisów postępowania, które miało znaczenie dla wyniku sprawy, wskazując że

doszło do uchybienia regułom wynikającym z art. 389 KP oraz art. 228 § 1 KPC. Jej

zdaniem, Sąd pierwszej instancji przy ponownym rozpoznawaniu sprawy, nie wypełnił

wskazań Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, "gdyż przyjął dodatkowe zeznania

pozwanego, mimo iż były sprzeczne z poprzednio złożonymi. Zeznania te dały się

zweryfikować na podstawie akt osobowych załączonych do sprawy, czego Sąd nie

widział". W związku z zarzutem pogwałcenia art. 228 § 1 KPC w kasacji pisze się, że:

"Wymowa procesu i ostateczny jego werdykt sprowadza się do tego, że pracodawca

nie może udzielić urlopu pracownikowi choremu, ale może od niego żądać świadczenia

pracy pod rygorem dyscyplinarnego zwolnienia. Fakt taki wymaga dowodu i powinien

być przez Sąd przyjęty z urzędu".

Zarzuty kasacji dotyczą także naruszenia prawa materialnego, a konkretnie

polegają na twierdzeniu, że "kary porządkowe, jak nagana czy upomnienie wymagają

zgodnie z art. 109 KP wysłuchania pracownika". W charakterze uzasadnienia tego

ostatniego twierdzenia w kasacji znalazł się wywód, iż zwolnienie dyscyplinarne jest

karą cięższą niż upomnienie, tym bardziej więc nie powinno nastąpić bez wysłuchania

pracownika.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zarzuty kasacji nie zasługują na uwzględnienie. W pierwszym rzędzie wynika to

stąd, że - gdy idzie o zakwestionowanie zaskarżonego wyroku z uwagi na uchybienia

proceduralne (art. 389, 228 § 1 KPC) - zostały one tak sformułowane w petitum kasacji i

tak opisane w jej uzasadnieniu, iż trudno ustalić na czym polega ich istota oraz czego

one konkretnie dotyczą; na ich tle rodzą się wątpliwości, do jakich konkretnie ustaleń

Sądu oraz stwierdzeń zawartych w uzasadnieniu wyroku są one odnoszone.

Ogólnikowe jest w szczególności twierdzenie, że Sąd pierwszej instancji przy

ponownym rozpatrywaniu sprawy nie wypełnił wskazań Sądu Pracy i Ubezpieczeń

Społecznych, gdyż w kasacji nie wskazuje się, o jakie konkretnie twierdzenia i o jakie

dodatkowe zeznania pozwanego oraz o jakie informacje zawarte w aktach osobowych

idzie - z uwagi na przedmiot tych twierdzeń. Domysłom pozostawiono w kasacji także

to, jak należy w istocie rozumieć sens zarzutu, iż w sprawie doszło do naruszenia art.

228 § 1 KPC, jeżeli zważyć, że z wywodów - gdy się ściśle trzymać tego, co zostało w

niej napisane - wynika, iż faktem nie wymagającym dowodu (w kolejnym - zacytowanym

wyżej - zdaniu kasacji błędnie pisze się o fakcie "wymagającym dowodu") ma być

"wymowa procesu i ostateczny jego wynik". W sprawie istotne znaczenie miało

stwierdzenie dotyczące faktu, iż powódka w określonym czasie była chora, trudno

jednakże uznać, iż tego typu fakt może być kwalifikowany jako "powszechnie znany". W

pojęciu faktów powszechnie znanych w rozumieniu art. 228 § 1 KPC nie mieszczą się

twierdzenia związane z kwalifikowaniem określonych faktów oraz wyprowadzaniem na

ich podstawie wniosków dowodowych i innych, a tego w istocie - jak można domyślać

się na tle analizy całości stwierdzeń kasacji - dotyczy ten tej fragment, który łączy się z

postawieniem zarzutu naruszenia art. 228 § 1 KPC.

Powódka została zwolniona z pracy na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 KP dlatego, iż

nie mając na to zgody pracodawcy - a więc samowolnie - zdecydowała się na korzystanie z urlopu wypoczynkowego. Ustalenia w tym zakresie poczynione przez Sąd w

zaskarżonym wyroku nie są bezpośrednio kwestionowane w kasacji, w szczególności

nie zarzuca się w niej, iż doszło do nieprawidłowego zastosowania przez pracodawcę, a

następnie - w sposób pośredni - także przez Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych przepisu art. 52 § 1 pkt 1 KP.

Gdy idzie o zarzut naruszenia art. 389 KPC, pomijając jego ogólnikowość i

nieprecyzyjność, należy stwierdzić, iż Sąd pierwszej instancji przy ponownym rozpatrywaniu sprawy nie wykroczył poza ramy oceny prawnej i wskazań co do dalszego

postępowania, wyrażonych w uzasadnieniu wyroku Sądu Pracy i Ubezpieczeń Spo-

łecznych z dnia 3 października 1995 r. [...], gdyż przeprowadził uzupełniające postępowanie dowodowe we wskazanym przez Sąd drugiej instancji kierunku. Natomiast gdyby

nawet przyjąć, że bezpodstawnie prowadził także postępowanie w innym kierunku - jak

sugeruje się to w kasacji - to, po pierwsze, trudno uznać, iż oznacza to naruszenie

wskazań zawartych w uzasadnieniu wyroku rewizyjnego (nie zastrzeżono w nim

bowiem, iż uzupełniające postępowanie dowodowe może być prowadzone tylko w

ściśle określonym kierunku) oraz, po drugie, końcowe ustalenia faktyczne i oceny

prawne sformułowane w zakresie, którego ono dotyczyło, są takie same jak te, które

przyjęte zostały w pierwszym wyroku (wyrok Sądu Rejonowego-Sądu Pracy w Malborku

z dnia 9 maja 1995 r. [...]) i które stanowiły przesłankę uchylającego wyroku Sądu Pracy

i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 3 października 1995 r. Oznacza to, zakładając

nawet, iż doszło do naruszenia przepisów postępowania, że to uchybienie i tak nie

mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy (art. 3931 pkt 2 KPC).

Chybiony jest zarzut kasacji odwołujący się do art. 109 KP. Przepis ten nie

dotyczy rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia, a jednocześnie bezpodstawny

jest wniosek, że skoro przy nakładaniu kar porządkowych (art. 108 KP) przewidziano

wymóg uprzedniego wysłuchania pracownika (art. 109 § 2 KP), to wobec tego

konieczność uprzedniego wysłuchania pracownika istnieje także wtedy, gdy pracodawca zamierza z nim rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia z jego winy.

Kształtując bowiem instytucję rozwiązania niezwłocznego wśród warunków jej dopuszczalności (legalności) ustawodawca nie wprowadził wymagania uprzedniego

wysłuchania pracownika, przy czym uczynił to w sposób przemyślany i celowy. Warto w

związku z tym zaznaczyć, że w toku dyskusji nad projektem ustawy nowelizującej

Kodeks pracy w 1996 r. (ustawa z dnia 2 lutego 1996 r. o zmianie ustawy - Kodeks

pracy oraz o zmianie niektórych ustaw, Dz. U. Nr 25, poz. 110), mimo zgłoszonej

propozycji, ostatecznie nie przyjęto rozwiązania, iż warunkiem legalności wypowiedzenia pracownikowi umowy o pracę jest wcześniejsze powiadomienie go przez

pracodawcę o zamiarze dokonania tej czynności prawnej.

W uzasadnieniu kasacji powoływany jest jeszcze przepis art. 41 KP oraz art. 53

KP, co o tyle jest bezprzedmiotowe, że rozwiązanie umowy o pracę z powódką - czego

kasacja nie kwestionuje - nastąpiło na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 KP. Pierwszy z tych

przepisów dotyczy wypowiedzenia umowy o pracę przez pracodawcę, drugi zaś odnosi

się do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z przyczyn niezawinionych przez

pracownika, a to oznacza, iż bezpośrednie lub pośrednie kwestionowanie

rozstrzygnięcia Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych na ich podstawie w żadnej

mierze nie może zasługiwać na aprobatę.

Mając na uwadze powyżej wskazane powody oraz zasadę, że Sąd Najwyższy

rozpoznaje sprawę w granicach kasacji (art. 39311 KPC), w tym zwłaszcza w granicach

wyznaczonych przez jej podstawy i ich uzasadnienie (art. 393 1, 3933 KPC), na

podstawie art. 39312 KPC orzeczono jak w sentencji.