Legislator Case Law & Legislation
I NO 14/25 AI generated

Supreme Court transfers civil case to another court to ensure impartiality due to judge disqualification proceedings.

Case Number I NO 14/25
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Outcome Allowed / Granted

Legislator summary

AI generated

The Supreme Court transferred a civil case from the Słupsk District Court to the Włocławek District Court to prevent potential bias. The lower court argued that the plaintiff, a former lawyer, had filed numerous complaints against Słupsk judges, leading to prolonged disqualification proceedings that stalled the trial. The Supreme Court ruled that transferring the case was necessary to uphold the constitutional right to a fair trial and the public perception of judicial impartiality.

Legislator headnote

AI generated

art. 441 k.p.c.; art. 45 Konstytucji RP: The Supreme Court may transfer a case to another court of equal jurisdiction when required for the good administration of justice, particularly regarding the public perception of the court's impartiality, but this mechanism does not supersede the specific rules on judge disqualification.

Keywords

AI generated
transfer of jurisdiction good administration of justice impartiality of judges disqualification proceedings procedural delay public perception civil procedure code

Cited Legislation

AI generated
art. 441 k.p.c.
Równocześnie art. 441 k.p.c. jest przepisem szczególnym wobec określonych w art.
art. 45 Konstytucji RP
art. 15-42 k.p.c.
jest przepisem szczególnym wobec określonych w art. 15-42 k.p.c. reguł wyznaczania sądu właściwego.
art. 48-51 k.p.c.
nie prowadzi do wyłączenia stosowania art. 48-51 k.p.c. i przepisy te powinny być stosowane w pierwszej kolejności dla zapewnienia bezstronnego rozpoznania sprawy przez sąd (por.
art. 441 § 1 k.p.c
IV S 56/24, Sąd Okręgowy w Słupsku, IV Wydział Cywilny Odwoławczy (dalej: „Sąd wnioskujący”) zwrócił się do Sądu Najwyższego w trybie art. 441 § 1 k.p.c.
art. 441 k.p.c
Równocześnie art. 441 k.p.c.

Cited Case Law

AI generated
postanowienie Sądu Najwyższy z 4 czerwca 2025 r., sygn. IV S 56/24
postanowienie Sądu Najwyższy z 2 grudnia 2021 r., III CO 91/21
postanowienie Sądu Najwyższy z 11 stycznia 2022 r., II PUO 27/11
postanowienie Sądu Najwyższy z 4 listopada 2021 r., IV CO 197/21
postanowienie Sądu Najwyższy z 28 października 2021 r., IV CO 182/21
postanowienie Sądu Najwyższy z 6 października 2021 r., II CO 118/21
postanowienie Sądu Najwyższy z 27 sierpnia 2021 r., I CO 88/21
postanowienie Sądu Najwyższy z 24 czerwca 2021 r., I CO 74/21
AI generated

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

I NO 14/25 POSTANOWIENIE Dnia 4 czerwca 2025 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Demendecki w sprawie z wniosku Sądu Okręgowego w Słupsku IV Wydział Cywilny Odwoławczy, o przekazanie sprawy ze skargi K.S. na naruszenie prawa ‎strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Rejonowym w Słupsku w sprawie o sygn. I C 1139/13 do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 4 czerwca 2025 r., przekazuje sprawę Sądowi Okręgowemu we Włocławku.

UZASADNIENIE

Postanowieniem z 6 maja 2025 r., sygn. IV S 56/24, Sąd Okręgowy w Słupsku, IV Wydział Cywilny Odwoławczy (dalej: „Sąd wnioskujący”) zwrócił się do Sądu Najwyższego w trybie art. 441 § 1 k.p.c. o wyznaczenie innego sądu równorzędnego do rozpoznania skargi K. S. (dalej: „skarżąca”) na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Rejonowym w Słupsku w sprawie o sygn. I C 1139/13.W uzasadnieniu podniesiono, że skarżąca wykonując w przeszłości zawód radcy prawnego stawiała pod adresem m.in. sędziów Sądu Okręgowego w Słupsku, liczne i poważnej wagi zarzuty dotyczące m.in.

„tworzenia grupy przestępczej”. Sąd wnioskujący wskazuje, że uwagi na powyższe okoliczności, we wszystkich sprawach, w których skarżąca występowała i występuje w charakterze strony, wnioskodawczyni, uczestniczki postępowania, skarżącej, sędziowie Sądu Okręgowego w Słupsku składają wnioski o wyłączenie ich od rozpoznania spraw. Wnioski te są uwzględniane. Również skarżąca wnosi konsekwentnie o wyłączenie wszystkich sędziów Sądu Okręgowego w Słupsku i wyznaczenie innego sądu do rozpoznania spraw z jej udziałem.

Jak dalej sąd wnioskujący podał postępowanie incydentalne w przedmiocie rozpoznania wniosków o wyłączenie sędziów toczą się średnio od dwóch do trzech lat, co wynika m.in. z zaskarżania ich przez skarżącą czy składania dodatkowych wniosków, co do których rozstrzygnięcia są również przez nią kwestionowane. Takie działania w ostateczności kończą się wyłączeniem wszystkich sędziów Sądu Okręgowego w Słupsku, zaś przez ten czas w sprawach tych nie są podejmowane żadne merytoryczne czynności związane z rozpoznaniem sprawy, a okres rozpoznania sprawy przedłuża się znacząco.Ponadto sąd wnioskujący wskazuje, że tylko w samym Wydziale IV Odwoławczym Sądu Okręgowego w Słupsku odnotowano od 2004 roku ponad 200 spraw, w których – w różnej roli procesowej – występowała skarżąca. Sąd wnioskujący podnosi przy tym, że takie działania mogą skutkować przewlekłością postępowania.

Mając na uwadze powyższe sąd wnioskujący, dla dobra wymiaru sprawiedliwości i rozwiązania tej sytuacji orzekł jak w sentencji.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 441 k.p.c., Sąd Najwyższy może przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z sądem występującym, jeżeli wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości, w szczególności wzgląd na społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego (§ 1); o przekazanie sprawy może wystąpić sąd właściwy (§ 2).Niewątpliwie jest to przepis, który in meritum nawiązuje do art. 45 Konstytucji RP, w którym wyrażono prawo jednostki do rozpoznania jej sprawy przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd.

Równocześnie art. 441 k.p.c. jest przepisem szczególnym wobec określonych w art. 15-42 k.p.c. reguł wyznaczania sądu właściwego. W konsekwencji jego wykładnia powinna być ścisła (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z 2 grudnia 2021 r., III CO 91/21, niepubl. oraz z 11 stycznia 2022 r., II PUO 27/11, niepubl.). Wymóg ścisłej wykładni art. 441 k.p.c. determinuje zaś wniosek, że przewidziany przez ten przepis mechanizm wyznaczenia przez Sąd Najwyższy sądu równorzędnego względem sądu występującego z powołaniem się na dobro wymiaru sprawiedliwości nie może mieć charakteru uprzedzającego w tym znaczeniu, że podejmowanie na jego mocy działania Sądu Najwyższego skutkujące wyznaczeniem sądu równorzędnego do rozpoznania sprawy nie mogą równocześnie prowadzić do wyłączenia stosowania albo wypaczenia ratio innych przewidzianych w Kodeksie postępowania cywilnego rozwiązań normatywnych, które – podobnie jak art. 441 k.p.c. – są ukierunkowane na realizację wspomnianych wcześniej wartości konstytucyjnych.

Ergo art. 441 k.p.c. nie prowadzi do wyłączenia stosowania art. 48-51 k.p.c. i przepisy te powinny być stosowane w pierwszej kolejności dla zapewnienia bezstronnego rozpoznania sprawy przez sąd (por. postanowienia Sądu Najwyższego z: 4 listopada 2021 r., IV CO 197/21; 28 października 2021 r., IV CO 182/21; 6 października 2021 r., II CO 118/21, 27 sierpnia 2021 r., I CO 88/21; 24 czerwca 2021 r., I CO 74/21).Uwzględniając okoliczności przywołane przez sąd wnioskujący w uzasadnieniu postanowienia z 6 maja 2025 r. Sąd Najwyższy uznaje za zasadne, aby rozpoznał tę sprawę inny sąd celem uniknięcia choćby potencjalnych zarzutów, które mogłyby wskazywać na brak obiektywizmu i bezstronności sędziów w świetle stawianych im przez skarżącą zarzutów poważnej wagi.

Również przemawia za tym wzgląd na dobro wymiaru sprawiedliwości jego sprawowania w świetle obiektywnego obserwatora. Z tej właśnie przyczyny, kierując się potrzebą zapewnienia gwarancji obiektywnego rozpoznania sprawy, przekazuje sprawę sądowi równorzędnemu, tj. Sądowi Okręgowemu we Włocławku Z uwagi na powyższe Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia. [M.W.R.][a.ł] ‎