Supreme Court transfers criminal appeal to another district court due to public perception of judicial impartiality issues.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court transferred a criminal appeal regarding the refusal to initiate an investigation to a different district court in Oława. The lower court judge sought the transfer due to long-term professional relationships with a key party, fearing public doubt about her impartiality despite no formal recusal of other judges. The court agreed that while it cannot evaluate conflicting recusal decisions, the established pattern of excluding judges from similar cases justified the transfer to ensure public confidence in the proceedings.
Legislator headnote
AI generatedArt. 37 k.p.k.; The Supreme Court may transfer a case under Art. 37 k.p.k. when public perception of impartiality is compromised by a judge's professional ties, even if no other judges in the court are formally excluded, provided prior precedents support such exclusions.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
I KO 39/25 POSTANOWIENIE Dnia 29 kwietnia 2025 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Pietruszyński w sprawie zażalenia K. K. I J. K. na postanowienie prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa o czyny z art. 190 a § 1 k.k. i art. 266 § 1 k.k., po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu w Izbie Karnej wniosku Sądu Rejonowego w Brzegu z dnia 1 kwietnia 2025 r., sygn. II Kp 215/24 o przekazanie rozpoznania zażalenia innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Oławie.
UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w Brzegu wystąpił do Sądu Najwyższego w trybie art. 37 k.p.k. o przekazanie rozpoznania zażalenia pełnomocnika K. i J. K. na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa o czyny z art. 190a § 1 k.k. i art. 266 § 1 k.k. Z zawiadomienia złożonego przez pokrzywdzonych wynika, że czyny te miały być udziałem A. i W. K. sąsiadów państwa K. W uzasadnieniu swojej decyzji sąd wskazał, że z uwagi na wieloletnie stosunki służbowe łączące ją z A. K. – kuratorem zawodowym wykonującym swoje obowiązki zawodowe w sądzie właściwym do rozpoznania tej sprawy, wystąpiła z wnioskiem o wyłączenie jej od rozpoznania tego zażalenia.
Wniosek ten nie został uwzględniony. W tej sytuacji sędzia wystąpiła do Sądu Najwyższego z wnioskiem w trybie art. 37 k.p.k., uznając, że przez dobro wymiaru sprawiedliwości, o którym mowa w tym przepisie należy także rozumieć potrzebę rozstrzygnięcia rozbieżności w zakresie ocen okoliczności powodujących wyłączenie jej od rozpoznania innych sprawach dotyczących kuratora zawodowego A. K. oraz J. I K. K. toczących się przed sądem właściwym, a nie wyłączenia jej od rozpoznania tej sprawy. W końcu podniosła, że choć nie ujawniły się w tej sprawie okoliczności mogące osłabiać zaufanie co do bezstronności któregokolwiek z sędziów orzekających w sądzie właściwym, to status zawodowy A.
K. i jej kontakty z sądem właściwym, mogą stwarzać w przestrzeni społecznej przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy przez sąd właściwy miejscowo. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Na wstępie trzeba zauważyć, że Sąd Najwyższy - procedujący w trybie art. 37 k.p.k. - nie jest właściwy do oceny rozbieżności w orzeczeniach sądowych, rozstrzygających wnioski sędziów o wyłączenie ich od rozpoznania konkretnych spraw powiązanych z udziałem w nich tej samej osoby, utrzymującej z sądem właściwym ścisłe kontakty zawodowe.
Wskazać należało też, że zastosowanie instytucji z art. 37 k.p.k. wchodzi w grę gdy cały sąd właściwy jest obiektywnie niezdolny do rozpoznania sprawy w sposób bezstronny, a sąd wnioskujący nie wykazał aby wykazane obawy co do możliwości bezstronnego orzekania w tej sprawie dotykały także innych sędziów tego sądu. Te okoliczności przemawiałby za nieuwzględnieniem wniosku. Jednakże, Sąd Najwyższy doszedł do przekonania, mając na uwadze istnienie w obrocie prawnym orzeczeń, mocą których wszyscy sędziowie sądu właściwego byli wyłączani od rozpoznania spraw karnych powiązanych z osobą A.
K. (co wskazano we wniosku) oraz to, że poprzednie wnioski o wyłączenie, tak jak i wniosek w tej sprawie były oparte na fakcie wieloletnich stosunków służbowych z tą osobą sędziów wskazanego sądu, że wskazane okoliczności mogą zrodzić w odczuciu społecznym wątpliwości co do możliwości rozpoznania kolejnej sprawy dotyczącej wskazanej osoby w sposób obiektywny przez sędzię, co do której uprzednio wywiedzione zostały umotywowane zastrzeżenia odnośnie możliwości rzetelnego orzekania przez nią w innych sprawach tej osoby, skutkujące wyznaczeniem innego sądu do rozpoznania tych spraw.Z tych względów rozpoznanie przedmiotowej sprawy należało przekazać Sądowi Rejonowemu w Oławie, do którego dotarcie z uwagi na dobrą komunikację nie będzie uciążliwe dla żalącego i reprezentowanych przez niego osób.Z tych względów postanowiono jak na wstępie. [J.J.][a.ł]