Supreme Court quashes criminal verdict for non-support due to failure to consider prior conviction.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court quashed the lower court's criminal verdict against M. B. for the crime of non-support, ordering a retrial. The defendant had already been previously convicted for a similar offense covering part of the alleged time period, but the lower court failed to account for this prior judgment. The court ruled that the omission of this established fact constituted a procedural violation requiring the case to be remanded for a thorough re-examination of the specific timeframes.
Legislator headnote
AI generatedArt. 413 § 2 pkt 1 k.p.k.; Art. 366 § 1 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k.: A criminal court must consider all prior final convictions relevant to the charged offense; failure to do so when a previous judgment covers part of the alleged conduct constitutes a violation of procedural law requiring the quashing of the verdict.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
Sygn. akt I KK 88/22 WYROKW IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 1 kwietnia 2022 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Artymiuk (przewodniczący)SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek (sprawozdawca)SSN Paweł WilińskiProtokolant Jolanta Włostowska w sprawie M. B. skazanego za czyn z art. 209 § 1a k.k. w zw. z art. 209 § 1 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej, na posiedzeniu w dniu 1 kwietnia 2022 r., w trybie art. 535 § 5 k.p.k., kasacji na korzyść wniesionej przez Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Rejonowego w K. z dnia 8 grudnia 2021 r., sygn. akt II K (…), uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu w K. do ponownego rozpoznania.
UZASADNIENIE
Wyrokiem Sądu Rejonowego w K. z dnia 8 grudnia 2021 r., sygn. akt II K (...), M. B. został uznany za winnego tego, że w okresie od 31 stycznia 2019 r. do 8 kwietnia 2020 r. oraz od 16 czerwca 2020 r. do 25 stycznia 2021 r. w Ś., woj. (…), będąc zobowiązanym wyrokiem zaocznym Sądu Rejonowego w T., VII Zamiejscowy Wydział Rodzinny i Nieletnich z siedzibą w M. z dnia 27 marca 2013 r., sygn. akt RVIIC (…), do wykonywania obowiązku alimentacyjnego na rzecz W. B. w kwocie 450 zł miesięcznie oraz będąc zobowiązanym wyrokiem zaocznym Sądu Rejonowego w Ś. z dnia 13 listopada 2014 r., sygn. akt III RC (…), do wykonywania obowiązku alimentacyjnego na rzecz A.
B. w kwocie 300 złotych miesięcznie, uchylał się od tego obowiązku, powodując zaległości alimentacyjne w łącznej kwocie 14870 złotych, przez co naraził osoby uprawnione na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, tj. czynu z art. 209 § 1a k.k. w zw. z art. 209 § 1 k.k, za który wymierzono mu karę 10 miesięcy pozbawienia wolności. Wyrok Sądu I instancji nie został zaskarżony i uprawomocnił się.Od powyższego wyroku kasację w trybie art. 521 § 1 k.p.k. wniósł Prokurator Generalny. Zaskarżył go w całości, na korzyść skazanego, i zarzucił „rażące i mające istotny wpływ na treść orzeczenia naruszenie przepisów prawa karnego procesowego, a mianowicie art. 413 § 2 pkt 1 k.p.k. i art. 366 § 1 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k., polegające na zaniechaniu wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy, co doprowadziło do niedokładnego określenia przypisanego mu czynu i skazania M.
B. wyrokiem z dnia 8 grudnia 2021 r., sygn. akt II K (…), za cały zarzucany mu aktem oskarżenia czyn z art. 209 § 1a k.k. w zw. z art. 209 § 1 k.k., popełniony w okresie od 31 stycznia 2019 r. do 8 kwietnia 2020 r. oraz od 16 czerwca 2020 r. do 25 stycznia 2021 r., podczas gdy za występek na szkodę tych samych małoletnich pokrzywdzonych, zamykający się w granicach od 31 stycznia 2019 r. do 25 października 2019 r. został on już uprzednio prawomocnie skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w K. z dnia 1 czerwca 2021 r., sygn. akt II K (…)”.
Prokurator Generalny wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w K. do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Kasacja okazała się oczywiście zasadna, co umożliwiło jej uwzględnienie na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.W niniejszej sprawie doszło do rażącego naruszenia prawa, opisanego w zarzucie kasacyjnym, które to naruszenie miało istotny wpływ na treść wyroku.Oprócz wyroku zaskarżonego kasacją w tej sprawie, wyrokiem z dnia 1 czerwca 2021 r. sygn. akt II K (…) r., Sąd Rejonowy w K. uznał M.
B. za winnego tego, że w okresie od 31 stycznia 2019 r. do 25 października 2019 r. w Ś., woj. (…), będąc zobowiązanym wyrokiem zaocznym Sądu Rejonowego w M. z dnia 17 maja 2011 r. w sprawie RIIIC (…) do wykonywania obowiązku alimentacyjnego na rzecz małoletniej W. B. w kwocie po 300 złotych miesięcznie, podwyższonej wyrokiem zaocznym Sądu Rejonowego w T. z siedzibą w M. z dnia 27 marca 2013 r., sygn. akt RVIIC (…) do kwoty 450 zł płatnej do 15-ego dnia każdego miesiąca oraz będąc zobowiązanym wyrokiem zaocznym Sądu Rejonowego w Ś. z dnia 13 listopada 2014 r., w sprawie III RC (…) do wykonywania obowiązku alimentacyjnego na rzecz małoletniego A.
B. w kwocie po 300 zł miesięcznie płatne do 10-ego dnia każdego miesiąca, uchylał się od wykonania tego obowiązku, powodując zaległości alimentacyjne w łącznej kwocie 5870 złotych przez co naraził pokrzywdzonych na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, tj. czynu z art. 209 § 1a k.k. w zw. z art. 209 § 1 k.k., za który wymierzył mu karę 7 miesięcy pozbawienia wolności. Wskazany wyrok nie został zaskarżony i uprawomocnił się.W zaistniałej sytuacji M. B. został dwukrotnie skazany za przestępstwo niealimentacji popełnione na szkodę uprawnionych W.
B. i A. B., w odniesieniu do obowiązku alimentacyjnego wynikającego z tej samej podstawy (w stosunku do W. B. – wyrok zaoczny Sądu Rejonowego w T., VII Zamiejscowy Wydział Rodzinny i Nieletnich z siedzibą w M. z dnia 27 marca 2013 r., sygn. akt RVIIC (…); w stosunku do A. B. – wyrok zaoczny Sądu Rejonowego w Ś. z dnia 13 listopada 2014 r., sygn. akt III RC (…)), w okresie od dnia 31 stycznia 2019 r. do dnia 25 października 2019 r.Jako że wyrok zaskarżony kasacją w tej sprawie zapadł ponad pół roku po wydaniu wyroku w sprawie II K (…) Sądu Rejonowego w K. (wyrok zaskarżony kasacją wydany w dniu 8 grudnia 2021 r., wyrok w sprawie II KK (…) wydany 1 czerwca 2021 r.), Sąd orzekający powinien mieć to pierwsze skazanie w polu widzenia i uwzględnić je w przy wydawaniu wyroku.
W wypadku przestępstw wielokrotnych, do których należy występek niealimentacji, nie ma stanu rzeczy osądzonej, jeśli uprzednie prawomocne skazanie dotyczy tylko fragmentu zarzuconego później czynu. Uchylanie się od obowiązku alimentacyjnego w okresie nieobjętym prawomocnym skazaniem jest już nowym czynem przestępnym, pociągającym dalszą odpowiedzialność karną, przy czym granice czasowe kolejnego przestępstwa powinny być dokładnie określone, z uwzględnieniem treści poprzedniego wyroku skazującego (zob. wyroki Sądu Najwyższego z dni: 6 maja 2002 r., V KK 10/02; 26 kwietnia 2018 r., IV KK 149/18; 28 grudnia 2021 r., V KK 624/21).
Sąd Najwyższy dostrzega, że Sąd Rejonowy w K., rozpoznając sprawę M. B. o sygn. akt II K (…), załączył do materiału dowodowego stosunkowo aktualne dane o karalności (k. 75, karta karna wg stanu na dzień 4 października 2021 r.), które nie zawierały informacji o skazaniu w sprawie II K (…). Taki stan rzeczy wynikał z zaniechania bezzwłocznej rejestracji prawomocnego skazania w sprawie II K (…) (pomimo uprawomocnienia się wyroku skazującego w dniu 9 czerwca 2021 r. rejestracyjna karta karna została przesłana do Krajowego Rejestru Karnego dopiero w dniu 3 stycznia 2022 r., k. 110-112 akt II K 266/20).
Rację ma jednak Prokurator Generalny, że nie zmienia to faktu zaistnienia uchybienia rzutującego na konieczność uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, albowiem uprzednie skazanie, obejmujące fragmentarycznie czas czynu przypisanego w sprawie niniejszej, stanowi fakt obiektywny. Pomimo braku stosownej adnotacji w karcie karnej znajdującej się w aktach sprawy II K (...) Sąd Rejonowy w K. miał możliwość ustalenia tej okoliczności, chociażby z uwagi na to, że wcześniejszy wyrok skazujący został wydany w tym samym Sądzie, w tym samym Wydziale Karnym.Przeprowadzając postępowanie ponownie, Sąd Rejonowy wnikliwie przeanalizuje możliwość przypisania M.
B. przestępstwa niealimentacji w konkretnych okresach czasu, uwzględniając wyrok zapadły w sprawie II K (…) Sądu Rejonowego w K., jak również ewentualne inne wyroki skazujące, o ile zostały wydane.Mając na względzie powyższe okoliczności należało uchylić zaskarżony wyrok i przekazać sprawę Sądowi Rejonowemu w K. do ponownego rozpoznania, dlatego też Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.