Supreme Court dismisses appeal judge removal request based on appointment procedure flaws as they do not affect impartiality.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court dismissed the appeal judge's request to remove specific judges from a disciplinary case, ruling that the alleged procedural flaws in their appointment did not justify removal. The court held that the Code of Criminal Procedure requires specific, objective circumstances to prove a judge's lack of impartiality, which were absent here. Consequently, the request to remove judges not yet assigned to the case was left undecided as it depended on future assignments.
Legislator headnote
AI generatedArt. 41 § 1 k.p.k.; Art. 42 § 4 k.p.k.: A request to remove a judge must cite specific, objective circumstances proving a lack of impartiality; general doubts about the legality of a judge's appointment or the impartiality of judges not yet assigned to the case do not constitute grounds for removal.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
Sygn. akt I DO (…) POSTANOWIENIE Dnia 11 września 2019 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Bednarek w sprawie R. C. – sędziego Sądu Okręgowego w O. po rozpoznaniu w Izbie Dyscyplinarnej na posiedzeniu w dniu 11 września 2019 roku wniosku R. C. z dnia 19 lipca 2019 r. o wyłączenie sędziów Sądu Najwyższego: SSN T. P., SSN P. C., A. R., M. B., J. M., P. N., T. P., A. T., R. W., J. W., K. W., P. Z., na podstawie art. 42 § 4 k.p.k. w zw. z art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 128 p.u.s.p. postanowił:I. nie uwzględnić wniosku o wyłączenie SSN A. R. i SSN J. W. od orzekania w sprawie o sygn. akt I DO (…);II. w pozostałym zakresie wniosek pozostawić bez rozpoznania.
UZASADNIENIE
Wnioskiem z dnia 19 lipca 2019 roku sędzia Sądu Okręgowego w O. R. C. wniósł o wyłączenie od rozpoznania sprawy o sygn. akt I O (…) sędziów Sądu Najwyższego w osobach: A. R., M. B., J. M., P. N., T. P., A. T., R. W., J. W., K. W., P. Z..Jako okoliczność uzasadniającą wyłączenie sędziów wskazując przebieg procedury dotyczącej ich powołania. Zarządzeniem z dnia 4 lipca 2019 r. do rozpoznania sprawy wyznaczony został skład orzekający w osobach: SSN A. R. oraz SSN J. W..
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
W pierwszej kolejności wskazać należy, że kodeks postępowania karnego nie przewiduje wyłączenia sędziego in abstracto, gdyż rozważanie wyłączenia sędziego w oparciu o art. 40 § 1 lub 41 § 1 k.p.k. dopuszczalne jest jedynie w stosunku do konkretnego sędziego, który został wyznaczony do udziału w sprawie, a nie sędziego, który teoretycznie może zostać wyznaczony do składu orzekającego (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21.03.2019 r., sygn. II DSS 2/18, niepub.)Nadto, zgodnie z poglądem utrwalonym w orzecznictwie Sądu Najwyższego, jeżeli do udziału w sprawie wyznaczony został konkretny sędzia, to wniosek o wyłączenie wszystkich pozostałych sędziów sądu właściwego, niewyznaczonych do udziału w sprawie, aktualizuje się wtedy, gdy wyznaczony sędzia został następnie wyłączony, a w jego miejsce wyznaczony zostanie sędzia objęty wnioskiem (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 listopada 2004 r., V KK 195/04, Lex numer 141190).Rozpoznając wniosek obwinionego w części dotyczącej wyłączenia od rozpoznania sprawy sędziów:
SSN A. R. i SSN J. W., Sąd uznał, że wniosek jest bezzasadny i nie zasługuje na uwzględnienie.W myśl art. 41 § 1 k.p.k. sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie.Wyłączenie sędziego w trybie art. 41 § 1 k.p.k. może mieć miejsce jedynie wówczas, gdy ujawnią się okoliczności o takim charakterze, że brak jest możliwości przekonania każdego rozsądnie myślącego, kto powziął wątpliwości co do bezstronności, że okoliczności te z całą pewnością nie wpłyną na obiektywizm rozpoznania sprawy i treść rozstrzygnięcia kończącego postępowanie (podobnie postanowienie Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu, sygn. akt II AKo 312/01, publ.
OSA 2001/12/91).Należy w tym miejscu podkreślić, że wniosek o wyłączenie sędziego musi zawierać sprecyzowane okoliczności odpowiadające podstawie normatywnej stosowania tej instytucji. Wnioskujący nie powołał się na żadną z okoliczności, która wskazywałaby na spełnienie przesłanek, o których mowa w treści art. 41 § 1 k.p.k. kwestionując legalność i prawidłowości funkcjonowania Izby Dyscyplinarnej i powoływania sędziów. W ocenie Sądu nie są to okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości co do bezstronności wyznaczonych w sprawie.
Wątpliwość co do bezstronności sędziego (art. 41 § 1) musi istnieć obiektywnie i poddawać się zewnętrznej weryfikacji oraz ocenie, a nie być tylko subiektywnym przekonaniem określonej osoby. Kwestia prejudycjalności (poza wyjątkiem przedstawienia przez sąd pytania prawnego na podstawie art. 3 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym) nie tylko nie stanowi „innej przyczyny” zawieszenia postępowania, określonej w art. 22 k.p.k, ale również nie może być podstawą do wyłączenia sędziego od orzekania w sprawie (postanowienie Sądu Najwyższej z dnia 12 czerwca 2003 r. sygn. akt SNO 30/3).
Mając na uwadze powyższe rozważania, wniosek na obecnym etapie postępowania podlegał rozpoznaniu jedynie w zakresie wyłączenia sędziów wyznaczonych do rozpoznania przedmiotowej sprawy, zaś w pozostałym zakresie uznać należało, że wniosek ten ma charakter warunkowy i jego rozpoznanie byłoby możliwe dopiero z chwilą wyznaczenia do udziału w sprawie wskazanego w nim sędziego. Z tych względów Sąd pozostawił w tym zakresie wniosek bez rozpoznania, orzekając jak w punkcie drugim niniejszego postanowienia.Na marginesie należy wskazać, że wątpliwości co do statusu sędziów Sądu Najwyższego orzekających w Izbie Dyscyplinarnej zostały rozstrzygnięte w uchwale pełnego składu Izby Dyscyplinarnej z dnia 10 kwietnia 2019 r. w sprawie o sygn. akt II DSI 54/18.
Powyższa uchwała, mająca moc zasady prawnej jest wiążąca dla wszystkich składów orzekających w Sądzie Najwyższym, zaś z treści tej uchwały wynika, że udział w składzie sądu osoby, która została powołana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej do pełnienia urzędu na stanowisku sędziego Sądu Najwyższego w następstwie procedury zainicjowanej obwieszczeniem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej wydanym bez kontrasygnaty Prezesa Rady Ministrów oraz na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, ukształtowanej w zakresie udziału w niej sędziów w wyniku wyboru przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej piętnastu sędziów, w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 3 ze zm.), nie narusza wynikającego z art. 6 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (Dz.
U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284) prawa do rozpoznania sprawy przez niezawisły i bezstronny sąd ustanowiony ustawą, wskutek czego osoba taka nie jest osobą nieuprawnioną do orzekania w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k., a skład orzekający sądu, w którym zasiada taka osoba, nie jest sądem nienależycie obsadzonym w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.