Supreme Court dismisses appeal for lack of legal issue, finding it challenges factual findings instead.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court of Poland refused to accept the cassation appeal for examination, ruling that the legal question presented was not significant enough for cassation proceedings. The appellant argued that specific provisions of the Real Estate Law regarding perpetual use fees required interpretation, but the Court determined the issue merely questioned the lower courts' factual findings and evidence assessment. Consequently, the appeal was rejected because cassation is strictly limited to legal errors, not the re-evaluation of facts established in previous instances.
Legislator headnote
AI generatedArt. 3989 § 1 pkt 1-4 k.p.c.; Art. 3983 § 3 k.p.c.: A cassation appeal is inadmissible if it merely challenges factual findings or evidence assessment, as cassation proceedings are limited to legal errors and require a significant legal issue affecting the development of law.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
Sygn. akt I CSK 631/20 POSTANOWIENIE Dnia 30 kwietnia 2021 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Kozłowska w sprawie z powództwa Miasta W.przeciwko (…) Spółdzielni Mieszkaniowej "R." w W.o zapłatę,na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 30 kwietnia 2021 r.,na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanejod wyroku Sądu Apelacyjnego w (…)z dnia 22 czerwca 2020 r., sygn. akt I ACa (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
UZASADNIENIE
Skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 3989 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej.
Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony - co należy podkreślić - wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1 - 4 k.p.c., nie zaś merytorycznej oceny skargi kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanek, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest usprawiedliwione. Pełnomocnik pozwanej (…) Spółdzielni Mieszkaniowej „R.” w W. w skardze kasacyjnej wniesionej od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 22 czerwca 2020 r. wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania oparł na przesłankach wskazanych w art. 3989 § 1 pkt 1, 2 i 4 k.p.c.Istotne zagadnienie prawne oraz potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów sprowadzają się do kilku pytań:
„czy art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2020 r., poz. 1990 - dalej: u.g.n.) może być podstawą zasądzenia od użytkownika wieczystego zapłaty części opłaty rocznej jako nie wniesionej z powodu zasądzenia zwrotu już zapłaconych przez użytkownika wieczystego części należnych i zapłaconych w całości na rzecz właściciela gruntu na podstawie art. 71 ust. 4 u.g.n. pomimo niekwestionowanego przez strony dokonania zapłaty opłaty rocznej w wysokości przed i po aktualizacji opłaty rocznej na podstawie art. 71 ust. 4 u.g.n., tj. przed datą uprawomocnienia się wyroku zasądzającego zwrot części opłaty?”, „czy dopuszczalna jest wykładnia prawna dokonana przez Sąd pierwszej i drugiej instancji polegająca na ustaleniu daty od której jest liczone opóźnienie w spełnieniu świadczenia przez użytkownika wieczystego i wysokość należnych odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia na podstawie art. 71 ust. 1 i 4 u.g.n., czyli w dacie wymagalności zapłaty opłaty rocznej, pomimo że świadczenie w tej dacie było spełnione i opłata była wniesiona w wysokości przed i po aktualizacji opłaty rocznej, czy też powinna być liczona od daty udowodnionego zwrotu części zapłaconej przez użytkownika wieczystego opłaty rocznej dotyczącej działki będącej przedmiotem sprawy?”.
W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalony jest pogląd, że przez istotne zagadnienie prawne należy rozumieć problem o charakterze prawnym nie zaś faktycznym albo wynikającym z twierdzonych przez skarżącego uchybień Sądu, powstały na tle konkretnego przepisu prawa, mający charakter nowy i rzeczywisty w tym znaczeniu, że jego rozstrzygnięcie stwarza realne i poważne trudności, a którego wyjaśnienie ma znaczenie nie tylko dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, ale także dla rozstrzygnięcia innych podobnych spraw (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 maja 2013 r., IV CSK 53/2013, nie publ.).
Jeżeli w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący powołuje się na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, powinien to zagadnienie precyzyjnie sformułować i wskazać argumenty, które prowadzą do rozbieżnych ocen (por. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002 nr 1, poz. 11). Rozstrzygnięcia, które ma zapaść w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej ma przyczynić się do rozwoju myśli prawniczej, więc przedstawione Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia zagadnienie prawne nie może być kazuistyczne, lecz wymaga się aby było sformułowane w sposób ogólny, abstrakcyjny, mający znaczenie nie tylko dla rozstrzygnięcia sprawy skarżącego, ale także i innych podobnych; powinno być sformułowane w sposób syntetyczny i oderwany od kontrowersji dotyczących ustaleń faktycznych lub oceny dowodów (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 22 maja 2018 r., I CSK 23/18, nie publ., z dnia 16 maja 2018 r., II CSK 15/18, nie publ., z dnia 12 marca 2018 r., III CSK 288/17 nie publ.).
Odnosząc powyższe uwagi do pytań przedstawionych w skardze kasacyjnej, należy dostrzec, że nie mają one charakteru istotnego zagadnienia prawnego o dużym wpływie na rozwój myśli prawniczej i mającego abstrakcyjny charakter, a przez to kwalifikującego się do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Problem przedstawiony w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania w istocie dotyczy zastosowania art. 71 ust. 1 i 4 u.g.n. w okolicznościach faktycznych rozpoznanej sprawy, a więc subsumpcji normy prawnej wynikającej z tego przepisu.
Analiza prawna tego wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skłania do konkluzji, że sprowadza się on do zakwestionowania prawidłowości dokonanych przez Sądy pierwszej i drugiej instancji ustaleń faktycznych i oceny materiału dowodowego, co - zgodnie z art. 3983 § 3 k.p.c. - postępowaniu kasacyjnym jest niedopuszczalne. Z powyższych względów należy również przyjąć, że nie wystąpiła przesłanka przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania określona w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. Przyczyną kasacyjną w rozumieniu tego przepisu jest potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów.
Przez tę rozbieżność należy rozumieć brak zgodności rozstrzygnięć w sprawach o takich samych lub bardzo podobnych stanach faktycznych, w którym mają zastosowanie te same przepisy. Rozbieżności tej nie ma w sytuacji, w której sądy wysnuwają odmienne wnioski prawne, a następnie wydają różne orzeczenia w sprawach o różnym podłożu faktycznym, przy braku tożsamych lub bardzo zbliżonych ustaleń faktycznych. Nie należy więc zrównywać wielokierunkowości stosowania prawa w niejednakowych stanach faktycznych oraz różnorodności orzecznictwa - naturalnej i uzasadnionej - z rozbieżnością, zasadniczo niepożądaną i wymagającej krytycznej oceny i ewentualnej eliminacji (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17 czerwca 2015 r., III CSK 59/15, OSNC 2016, nr 2, poz. 29).
Skarga kasacyjna nie jest także oczywiście uzasadniona. Nie powołano bowiem w niej argumentów, które mogłyby świadczyć, że w sprawie doszło do oczywistego, widocznego od razu bez potrzeby głębszej analizy, naruszenia przepisów „prawa materialnego” oraz, że w wyniku takiego naruszenia zapadło w Sądzie drugiej instancji orzeczenie oczywiście wadliwe. Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do merytorycznego rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). jw