Legislator Case Law & Legislation
I CSK 3886/23 AI generated

Supreme Court dismisses cassation appeal on consumer credit contract unfair terms due to lack of new legal issues.

Case Number I CSK 3886/23
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Outcome Dismissed

Legislator summary

AI generated

The Supreme Court refused to accept the cassation appeal filed by a bank against a consumer credit contract dispute. The appellant argued that specific clauses regarding foreign currency indexing and spread rates constituted unfair terms under EU Directive 93/13, potentially invalidating the entire contract. The court rejected this because the legal questions raised were not new or unresolved, as they had already been extensively addressed in recent Supreme Court rulings and EU case law.

Legislator headnote

AI generated

Art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.; Art. 189 k.p.c.: The Supreme Court may not accept a cassation appeal if the legal issues raised are not new or unresolved, particularly when the matter has already been comprehensively settled by existing case law.

Keywords

AI generated
cassation appeal admissibility unfair contract terms consumer credit contract foreign currency indexing new legal issues requirement

Cited Legislation

AI generated
Art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.
Nieodzowne jest ponadto, podobnie jak w przypadku przyczyny kasacyjnej określonej w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., wykazanie związku między oczekiwaną od Sądu Najwyższego wykładnią prawa a wynikiem postępowania kasacyjnego (zob.
Art. 189 k.p.c.
Prawo bankowe (dalej: „pr.bank.”) oraz art. 189 k.p.c. Ponadto skarżący powołał się na występujące w sprawie istotne zagadnienia prawne:
Art. 98 § 1, 11 i 3 k.p.c.
odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, a stosownie do art. 98 § 1, 11 i 3 k.p.c. w zw.
Art. 99 k.p.c.
z art. 99 k.p.c. oraz § 10 ust.
§ 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r.
art. 3852 k.c
3851 § 1 i 2, art. 3852 k.c., art.
art. 189 k.p.c
Prawo bankowe (dalej: „pr.bank.”) oraz art. 189 k.p.c.
art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c
Nieodzowne jest ponadto, podobnie jak w przypadku przyczyny kasacyjnej określonej w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., wykazanie związku między oczekiwaną od Sądu Najwyższego wykładnią prawa a wynikiem postępowania kasacyjnego (zob.
art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c
Nieodzowne jest ponadto, podobnie jak w przypadku przyczyny kasacyjnej określonej w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., wykazanie związku między oczekiwaną od Sądu Najwyższego wykładnią prawa a wynikiem postępowania kasacyjnego (zob.
art. 3984 § 2 k.p.c
Oba te elementy muszą być przez skarżącego wyodrębnione, oddzielnie przedstawione i uzasadnione, a dla spełnienia wymogu z art. 3984 § 2 k.p.c.

Cited Case Law

AI generated
II CSKP 474/22
Supreme Court partially allows consumer's claim against bank regarding interest rate cap and set-off defense.
II CSKP 364/22
Supreme Court dismisses consumer claim for invalidity of loan clauses due to improper pleading of legal relationship elements.
I CSK 3748/22
Supreme Court dismisses cassation appeal on unfair contract terms, ruling courts cannot rewrite terms but must restore pre-contract status.
I CSK 6288/22
Supreme Court dismisses appeal on unfair contract terms, ruling invalid clauses do not void the whole loan agreement.
I CSK 6975/22
Supreme Court dismisses cassation appeal for lack of new legal issue and proper preliminary grounds under Civil Procedure Code.
I CSK 1146/23
Supreme Court dismisses cassation appeal in civil debt case, upholding lower court judgment on payment.
I CSK 1919/23
Cassation appeal dismissed; court rejects bank's claim to reduce costs based on procedural errors.
I CSK 2007/23
Cassation appeal dismissed; court upheld lower court's judgment ordering bank to pay plaintiff 5,400 PLN plus costs.
I CSK 2093/23
Supreme Court dismisses cassation appeal against civil judgment awarding 2700 PLN in procedural costs.
I CSKP 5/21
Supreme Court partially allowed appeal, ruling that mortgage lien rules do not override statute of limitations for interest claims.
V CSKP 49/21
Supreme Court quashes appeal ruling on consumer loan contract validity and abusive clauses under Polish law.
II CSKP 415/22
Supreme Court dismisses appeal, ruling consumer loan contract void due to prohibited foreign currency denomination clause.
II CSKP 285/22
Supreme Court voids abusive currency clauses in indexed loan, ruling contract nature changes if removed.
II CSKP 362/22
Supreme Court dismisses appeal; joint marital debt requires joint consent for procedural acts under Civil Procedure Code.
II CSKP 19/22
Supreme Court allows appeal, ruling plaintiffs had legal interest in declaring mortgage contract void despite potential future disputes.
AI generated

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

I CSK 3886/23 POSTANOWIENIE 20 grudnia 2023 r.Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Marcin Łochowski na posiedzeniu niejawnym 20 grudnia 2023 r. w Warszawie‎w sprawie z powództwa B. S.‎przeciwko […] Bank w W. ‎o ustalenie,‎na skutek skargi kasacyjnej […] Bank w W. ‎od wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku‎z 31 maja 2023 r., I ACa 1918/22, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;

2. zasądza od […] Bank w W. na rzecz B. S. 4050 złotych zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia niniejszego postanowienia […] Bank w W. do dnia zapłaty. UzasadnieniePozwany […] Bank w W. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z 31 maja 2023 r., zaskarżając ten wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie w całości, jak również o uchylenie w całości wyroku Sądu Okręgowego w Gdańsku z 13 lipca 2022 r. i orzeczenie co do istoty sprawy przez oddalenie powództwa w całości, ewentualnie o uchylenie wyroku Sądu Apelacyjnego w całości, jak również o uchylenie w całości wyroku Sądu Okręgowego w Gdańsku z 13 lipca 2022 r. i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi drugiej instancji.W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący wskazał na potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości i wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, tj. art. 4 ust. 2, art. 6 ust. 1 dyrektywy Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich (dalej:

„dyrektywa 93/13”), art. 65, 354, 358 § 2, art. 3851 § 1 i 2, art. 3852 k.c., art. 69 ust. 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (dalej: „pr.bank.”) oraz art. 189 k.p.c. Ponadto skarżący powołał się na występujące w sprawie istotne zagadnienia prawne:

1) Czy w przypadku uznania w wyniku kontroli incydentalnej obecnych w umowie o kredyt indeksowany kursem waluty obcej klauzul spreadowych nieokreślających głównego przedmiotu umowy, za niedozwolone (nieuczciwe) warunki umowne, prawidłowym jest przyjęcie nieważności całej umowy, skoro klauzule ryzyka walutowego, określające – zgodnie z jednolitym orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej – główny przedmiot tej umowy, nie stanowią niedozwolonych (nieuczciwych) warunków umownych?2) Czy w przypadku uznania w wyniku kontroli incydentalnej obecnych w umowie o kredyt indeksowany do waluty obcej klauzul odnoszących się do indeksacji kredytu kursem waluty obcej za niedozwolone (nieuczciwe) warunki umowne i w konsekwencji przyjęcia upadku umowy jako konsekwencji wyeliminowania z niej mechanizmu indeksacji, kierując się zasadą utrzymania umowy w mocy oraz mając na uwadze postulat przywrócenia sytuacji prawnej i faktycznej konsumenta, w jakiej znajdowałby się on w przypadku braku nieuczciwych warunków umownych, prawidłowe jest odwołanie się, jako do podstawy dla określenia oprocentowania zobowiązań kredytowych wyrażonych w walucie polskiej, do stawki referencyjnej WIBOR, skoro w umowie wiążącej strony stawka ta występuje i jest ona definiowana jako odnosząca się do kredytów nieindeksowanych, wyrażonych w walucie polskiej?3) Czy wobec umożliwienia kredytobiorcom posiadającym kredyty denominowane lub indeksowane do waluty innej niż waluta polska dokonywania spłaty rat kapitałowo-odsetkowych oraz dokonania przedterminowej spłaty pełnej lub częściowej kwoty kredytu bezpośrednio w tej walucie na podstawie art. 69 ust. 3 pr.bank., wziąwszy pod uwagę aksjomat racjonalności krajowego ustawodawcy, uzasadnione jest przyjęcie, że kredyty denominowane lub indeksowane do waluty innej niż waluta polska są kredytami udzielonymi w złotych polskich, skoro dokonanie przez kredytobiorcę spłaty raty kapitałowo-odsetkowej albo dokonanie przedterminowej spłaty pełnej lub częściowej kwoty kredytu bezpośrednio w walucie, do której denominowany lub indeksowany jest kredyt, prowadzi do skutecznego spełnienia świadczenia wynikającego ze stosunku zobowiązaniowego w postaci umowy kredytu oraz zaspokojenia wierzyciela w osobie kredytodawcy, bez konieczności dokonywania jakichkolwiek przeliczeń bądź innych operacji walutowych wpłacanych przez kredytobiorcę środków w walucie innej, niż waluta krajowa? W odpowiedzi na skargę powódka wnosiła o odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, względnie o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na potrzebie wykładni przepisów prawa budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.) wymaga wykazania, jaki konkretny przepis prawa, zastosowany w danej sprawie, jest przedmiotem rozbieżnej wykładni w orzecznictwie i na czym rozbieżność ta polega, co wymaga przytoczenia orzeczeń sądów wydanych w takich samych lub istotnie zbliżonych stanach faktycznych, względnie, jaki konkretny przepis prawa, zastosowany w danej sprawie, wymaga interpretacji ze strony Sądu Najwyższego, z czego potrzeba ta wynika i z jakich powodów dotychczasowy dorobek doktryny i orzecznictwa jest w tej mierze niewystarczający.

Nieodzowne jest ponadto, podobnie jak w przypadku przyczyny kasacyjnej określonej w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., wykazanie związku między oczekiwaną od Sądu Najwyższego wykładnią prawa a wynikiem postępowania kasacyjnego (zob. np. postanowienia SN: z 15 października 2002 r., II CZ 102/02; z 29 lipca 2015 r., I CSK 980/14; z 19 czerwca 2018 r., IV CSK 56/18).Wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania wraz z uzasadnieniem jest odrębną konstrukcyjnie i funkcjonalnie częścią skargi kasacyjnej i nie jest rzeczą Sądu Najwyższego poszukiwanie w innych częściach skargi argumentów na uzasadnienie podniesionych w nim twierdzeń.

Rolą Sądu Najwyższego nie jest bowiem domyślanie się lub poszukiwanie okoliczności, które uzasadniałyby przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania i jego uzasadnienie podlegają analizie na etapie przedsądu, natomiast przytoczone podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie oceniane są dopiero po przyjęciu skargi do rozpoznania, w trakcie jej merytorycznego rozpoznawania. Oba te elementy muszą być przez skarżącego wyodrębnione, oddzielnie przedstawione i uzasadnione, a dla spełnienia wymogu z art. 3984 § 2 k.p.c. nie wystarczy odwołanie się do podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia, ponieważ mimo że argumenty mogą być podobne, to Sąd Najwyższy w ramach przedsądu bada tylko wskazane w skardze okoliczności uzasadniające przyjęcie jej do rozpoznania, nie analizuje zaś podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia (postanowienie SN z 14 maja 2020 r., I CSK 380/19).Skarżący nie sporządził w sposób prawidłowy uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania w zakresie potrzeby wykładni wskazanych w skardze przepisów.

Pomimo bowiem wskazania szeregu przepisów, które zdaniem skarżącego, wymagają dokonania wykładni, co powinno wiązać się z odrębnym uzasadnieniem dla każdego z nich, skarżący sporządził uzasadnienie wspólne dla kilku przepisów (k. 9-13 skargi kasacyjnej). Odrębne uzasadnienie skarżący sporządził jedynie dla wykazania potrzeby wykładni art. 189 k.p.c. Przepis ten był już jednak przedmiotem licznych wypowiedzi Sądu Najwyższego (zob. np. uchwałę składu siedmiu sędziów z 15 marca 2006 r., III CZP 106/05; uchwałę z 14 marca 2014 r., III CZP 121/13; wyroki: z 18 marca 2011 r., III CSK 127/10; z 2 lipca 2015 r., V CSK 640/14; z 2 lutego 2017 r., I CSK 137/16).

Poza tym możliwość domagania się ustalenia braku związania umową kredytu (nieważności umowy) w sytuacji jednoczesnego dochodzenia roszczeń pieniężnych nie budzi w orzecznictwie Sądu Najwyższego wątpliwości (zob. m.in. wyroki: z 17 marca 2022 r., II CSKP 474/22; z 1 czerwca 2022 r., II CSKP 364/22).Natomiast istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie nowe, nierozwiązane dotychczas w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może przyczynić się do rozwoju prawa. Zagadnienie prawne powinno, przede wszystkim, być sformułowane w oparciu o okoliczności mieszczące się w stanie faktycznym sprawy wynikającym z dokonanych przez sąd ustaleń (postanowienie SN z 7 czerwca 2001 r., III CZP 33/01), a jednocześnie być przedstawione w sposób ogólny i abstrakcyjny tak, aby umożliwić Sądowi Najwyższemu udzielenie uniwersalnej odpowiedzi, niesprowadzającej się do samej subsumpcji i rozstrzygnięcia konkretnego sporu (postanowienia SN: z 15 października 2002 r., III CZP 66/02; z 22 października 2002 r., III CZP 64/02; z 5 grudnia 2008 r., III CZP 119/08).

Sformułowane przez skarżącego zagadnienia prawne nie czynią zadość tym wymaganiom. Sąd Najwyższy wypowiadał się już w przedmiocie tak sformułowanych zagadnień, odmawiając przyjęcia do rozpoznania zbliżonych treściowo skarg kasacyjnych, m.in. w postanowieniach z 8 grudnia 2022 r., I CSK 3748/22; z 1 lutego 2023 r., I CSK 6288/22; z 29 marca 2023 r., I CSK 6975/22; z 14 czerwca 2023 r., I CSK 1146/23; z 24 sierpnia 2023 r., I CSK 1919/23, I CSK 2007/23, i I CSK 2093/23, do których uzasadnień odsyła w celu uniknięcia zbędnych powtórzeń.Wymaga jednak podkreślenia, że skarżący zdaje się nie dostrzegać, iż wskazane przez niego zagadnienie było w ostatnim czasie przedmiotem licznych wypowiedzi Sądu Najwyższego oraz Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Stanowczy sprzeciw musi budzić konstrukcja skargi ignorująca aktualne orzecznictwo, w szczególności dotyczące tej kwestii liczne i wyczerpujące wypowiedzi Sądu Najwyższego z lat 2020-2023 (zob. m.in. wyroki: z 15 stycznia 2021 r., I CSKP 5/21; z 27 lipca 2021 r., V CSKP 49/21; z 3 lutego 2022 r., II CSKP 415/22; z 17 marca 2022 r., II CSKP 474/22; z 10 maja 2022 r., II CSKP 285/22; z 18 maja 2022 r., II CSKP 362/22; z 26 maja 2022 r., II CSKP 19/22; z 26 maja 2022 r., II CSKP 650/22; z 26 maja 2022 r., II CSKP 662/22; z 27 maja 2022 r., II CSKP 314/22; z 1 czerwca 2022 r., II CSKP 364/22; z 30 czerwca 2022 r., II CSKP 656/22; z 31 stycznia 2023 r., II CSKP 1200/22; z 31 stycznia 2023 r., II CSKP 334/22; z 7 lutego 2023 r., II CSKP 1334/22; z 8 lutego 2023 r., II CSKP 978/22; z 20 lutego 2023 r., II CSKP 809/22; z 22 lutego 2023 r., II CSKP 1057/22; z 28 lutego 2023 r., II CSKP 763/22; z 8 marca 2023 r., II CSKP 1095/22; z 10 marca 2023 r., II CSKP 1017/22; z 5 kwietnia 2023 r., II CSKP 1477/22; z 18 kwietnia 2023 r., II CSKP 1511/22).

Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, a stosownie do art. 98 § 1, 11 i 3 k.p.c. w zw. z art. 99 k.p.c. oraz § 10 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych obciążył skarżącego kosztami postępowania kasacyjnego. (D.Z.)[ał]