Legislator Case Law & Legislation
I CSK 3457/23 AI generated

Supreme Court dismisses bank's cassation appeal on consumer credit contract invalidity due to exchange rate clauses.

Case Number I CSK 3457/23
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Outcome Dismissed

Legislator summary

AI generated

The Supreme Court dismissed the bank's cassation appeal against the lower court's ruling declaring a foreign currency credit contract invalid. The bank argued that exchange rate clauses were essential to the contract's subject matter, but the court found these legal questions had already been resolved in existing precedent. Consequently, the appeal was rejected because it did not present a new legal issue requiring Supreme Court review.

Legislator headnote

AI generated

Art. 3983 § 1 pkt 1 k.p.c.; Art. 3989 § 1 k.p.c.: A cassation appeal based on a significant legal issue is rejected if the question has already been clarified in existing case law and does not represent a new legal problem.

Keywords

AI generated
cassation appeal consumer credit contract foreign currency clauses invalidity of contract significant legal issue

Cited Legislation

AI generated
Art. 3983 § 1 pkt 1 k.p.c.
do dnia zapłaty;Pozwana wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu drugiej instancji, opierając ją na podstawie przewidzianej w art. 3983 § 1 pkt 1 k.p.c. W ramach tej podstawy skarżąca zarzuciła naruszenie art.
Art. 189 k.p.c.
W ramach tej podstawy skarżąca zarzuciła naruszenie art. 189 k.p.c.; art.
Art. 69 ust. 1 i 2 pr. bank.
58 k.c.; art. 69 ust. 1 i 2 pr. bank.; art.
Art. 3851 § 1 i 3 k.c.
bank.; art. 3851 § 1 i 3 k.c. w zw.
Art. 3851 § 1 k.c.
3852 k.c.; art. 3851 § 1 k.c. w zw.
Art. 3851 § 2 k.c.
c) załącznika do dyrektywy 93/13; art. 3851 § 2 k.c. w zw.
Art. 6 ust. 1 dyrektywy 93/13
z art. 6 ust. 1 dyrektywy 93/13 w zw.
Art. 7 dyrektywy 93/13
oraz art. 7 dyrektywy 93/13; art.
Art. 358 § 2 k.c.
z art. 358 § 2 k.c. w brzmieniu obowiązującym od 24 stycznia 2009 r.
Art. 3989 § 1 k.p.c.
Art. 3989 § 2 k.p.c.
Art. 98 § 1 i 3 k.p.c.
3989 § 2 k.p.c.O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw.
Art. 108 § 1 k.p.c.
z art. 108 § 1 k.p.c., art.
Art. 391 § 1 k.p.c.
108 § 1 k.p.c., art. 391 § 1 k.p.c. i art.
Art. 398²¹ k.p.c.
i art. 398²¹ k.p.c., w zakresie zaś odsetek, opierając się na art.

Cited Case Law

AI generated
II CZ 35/01
Appeal dismissed for failure to present legal issues with specific arguments under Polish Civil Procedure Code.
III CKN 570/01
Supreme Court dismissed appeal for failure to explain specific legal issues requiring interpretation under Civil Procedure Code.
V CSK 21/16
Supreme Court dismisses appeal for lack of significant legal issue or clear statutory error under Polish Civil Procedure Code.
V CSK 4/16
Supreme Court dismisses appeal for lack of significant legal issue or need for interpretation under Civil Procedure Code.
I CSK 2225/23
Supreme Court dismisses cassation appeal on consumer contract terms, ruling no legal issue warrants review.
I CSK 2268/23
Supreme Court dismisses bank's cassation appeal, upholding consumer protection against unfair contract terms.
I CSK 2291/23
Supreme Court dismisses cassation appeal on consumer credit terms, allowing partial costs award to plaintiff.
I CSK 2334/23
Supreme Court dismisses cassation appeal on consumer contract invalidity, citing lack of legal issue requiring uniform interpretation.
II CSKP 957/23
Supreme Court voids appeal dismissing consumer claim against bank for opaque currency indexation clause. The court ruled the clause violated consumer protection laws due to lack of transparency. The case was remanded for a new trial on costs and damages.
II CSKP 1002/23
Supreme Court dismisses appeal, upholding consumer protection rules against unfair Swiss currency loan terms.
II CSKP 1956/22
Supreme Court voids mortgage loan contract due to unfair exchange rate clauses violating consumer protection law.
II CSKP 2164/22
Supreme Court dismissed consumer loan appeal, upholding bank's right to claim excess compensation under Directive 93/13.
II CSKP 2295/22
Supreme Court dismisses appeal, upholding consumer protection rules against unfair bank loan terms.
II CSKP 377/22
Supreme Court quashes appeal ruling on abusive indexation clause in consumer loan contract requiring retrial.
II CSKP 395/22
Supreme Court partially allowed cassation appeal against bank loan contract dismissal, upholding invalid currency spread clause under EU law.
AI generated

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

I CSK 3457/23 POSTANOWIENIE 19 lipca 2024 r.Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Władysław Pawlak na posiedzeniu niejawnym 19 lipca 2024 r. w Warszawie‎w sprawie z powództwa M. K. i O. K.‎przeciwko Bank spółce akcyjnej w W. ‎o zapłatę i ustalenie,‎na skutek skargi kasacyjnej Bank spółki akcyjnej w W. ‎od wyroku Sądu Okręgowego w Opolu‎z 7 lutego 2023 r., II Ca 992/22, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;

2. zasądza od strony pozwanej na rzecz powodów kwotę 2700 (dwa tysiące siedemset) zł, z ustawowymi odsetkami za opóźnienie za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia stronie pozwanej niniejszego orzeczenia do dnia zapłaty, tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z 7 lutego 2023 r. Sąd Okręgowy w Opolu oddalił apelację pozwanej Banku Spółki Akcyjnej w W. od wyroku Sądu Rejonowego w Nysie z 21 czerwca 2022 r., którym ustalono, że umowa o kredyt zawarta 31 października 2008 r. pomiędzy pozwaną, a M. K. i O. K. jest nieważna oraz zasądzono od pozwanej łącznie na rzecz powodów 52 315,86 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od 18 września 2019 r. do dnia zapłaty;Pozwana wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu drugiej instancji, opierając ją na podstawie przewidzianej w art. 3983 § 1 pkt 1 k.p.c. W ramach tej podstawy skarżąca zarzuciła naruszenie art. 189 k.p.c.; art. 69 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (dalej: „pr. bank.”) w zw. z art. 58 k.c.; art. 69 ust. 1 i 2 pr. bank.; art. 3851 § 1 i 3 k.c. w zw. z art. 3852 k.c.; art. 3851 § 1 k.c. w zw. z art. 111 ust. 1 pkt 4 pr. bank. oraz z art. 4 ust. 1 Dyrektywy Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich (dalej: „dyrektywa 93/13”) i ust. 2 lit.

c) załącznika do dyrektywy 93/13; art. 3851 § 2 k.c. w zw. z art. 6 ust. 1 dyrektywy 93/13 w zw. z art. 58 § 1 k.c. i art. 69 ust. 1 i 2 pr. bank. oraz art. 7 dyrektywy 93/13; art. 3851 § 2 k.c. w zw. z art. 6 ust. 1 dyrektywy 93/13 w zw. z art. 358 § 2 k.c. w brzmieniu obowiązującym od 24 stycznia 2009 r. i art. L przepisów wprowadzających kodeks cywilny.Pozwana uzasadniła wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania występowaniem w sprawie istotnych zagadnień prawnych, które przedstawiła w formie następujących pytań:1. Czy klauzule przeliczeniowe w umowie kredytu wyrażonego (denominowanego) w walucie obcej określają „świadczenia główne” stron tej umowy w rozumieniu przepisu art. 385' § 1 zd. 2 k.c., czy spełniają jedynie funkcję pomocniczą dla tych świadczeń, i czy w tym drugim przypadku, ich eliminacja z treści umowy jako postanowień niedozwolonych jest równoznaczna z pozbawieniem umowy jej elementów przedmiotowo istotnych (essetnialia negotii) prowadzącym do nieważności umowy?2.

Czy z punktu widzenia celów art. 3851 i art. 3852 k.c. oraz celów dyrektywy 93/13 prymat przyznać należy celowi w postaci przywrócenia równowagi kontraktowej, czy też sankcyjnemu charakterowi przepisów dotyczących ochrony konsumenckiej oznaczającemu osiągnięcie skutku zniechęcającego profesjonalnych kontrahentów, zawierających umowy z konsumentami do stosowania nieuczciwych postanowień umownych oraz czy realizacja celu sankcyjnego co do zasady oznaczać musi zawsze uznanie umowy za nieważną?3. Czy biorąc pod uwagę cele dyrektywy 93/13 oraz wykładnię 3851 § 2 k.c. wola konsumenta doprowadzenia do upadku umowy w razie wyeliminowania z jej treści postanowień o charakterze niedozwolonym w rozumieniu art. 3851 § 1 k.c. jest decydującym kryterium przy ocenie możliwości dalszego wykonywania umowy pozbawionej klauzul uznanych za abuzywne? w szczególności czy w sytuacji, w której umowa może dalej obiektywnie obowiązywać zgodnie z krajowym porządkiem prawnym na podstawie pozostałych, nieabuzywnych postanowień, Sąd może stwierdzić jej nieważność kierując się w tym zakresie wyłącznie interesem konsumenta?4.

Czy stwierdzenie bezskuteczności normy przeliczeniowej, określającej zasady ustalania wartości waluty obcej w umowie kredytu denominowanego w walucie obcej, zawartej przed dniem 24 stycznia 2009 r., uwzględniając art. 3851 § 2 k.c. zgodnie z którym strony są związane umową w pozostałym zakresie, prowadzi do:■ utrzymania umowy w mocy i przyjęcia, że w takiej sytuacji nie powstaje luka w umowie - umowa zachowuje walutowy charakter, skoro saldo kredytu od początku w umowie było wyrażone w walucie obcej, a umowa umożliwiała zarówno wypłatę jak i spłatę kredytu bezpośrednio w walucie obcej,■ konieczności uzupełniania umowy normą dyspozytywną, w celu uniknięcia unieważnienia tej umowy, przy czym nie ma przeszkód by uzupełnić treść umowy przepisem ustawowym w nowym brzmieniu, przyjętym już po zawarciu umowy, jako normą, która korzysta z domniemania uczciwości zgodnie z motywem 13. dyrektywy 93/13,■ upadku tej umowy, z uwagi na jej niewykonalność, co jest zależne jednak od tego, czy konsument wyraził swoją wolę unieważnienia umowy w sposób świadomy co do wszystkich skutków nieważności umowy i zaakceptował również niekorzystne skutki tego unieważnienia?5.

Czy obowiązek pouczenia konsumenta przez Sąd powszechny, w razie stwierdzenia wystąpienia w umowie postanowień o charakterze abuzywnym, o możliwych skutkach uznania postanowień umownych za niedozwolone, w tym stwierdzenia bezskuteczności (nieważności) umowy w całości musi być realizowany przez Sąd powszechny poprzez: I. zapoznanie konsumenta z rodzajami możliwych roszczeń banku będącego kredytodawcą, w tym co do roszczenia o 1/ zwrot wypłaconego kapitału kredytu, oraz 2/ wynagrodzenia za korzystanie z kapitału, względnie 3/ zwrot kosztów obsługi kredytu, względnie 4/ roszczenia o waloryzację sądową wypłaconego kapitału;

II. Poinformowanie konsumenta co do szacunkowej wysokości takich roszczeń (np. w drodze zobowiązania pozwanego banku - kredytodawcy do przedłożenia stosownych wyliczeń); III. odebranie od konsumenta, będącego stroną umowy w dacie wyrokowania, oświadczenia co do woli skorzystania lub rezygnacji z ochrony związanej z abuzywnością klauzul umownych oraz stanowiska co do uznania umowy w całości za bezskuteczną (nieważną), jeżeli na skutek wyeliminowania z niej powyżej wymienionych postanowień nie może być ona w dalszym ciągu wykonywana?W odpowiedzi na skargę powodowie wnieśli o odmowę przyjęcia skargi do rozpoznania bądź o jej oddalenie, a ponadto o zasądzenie od pozwanej kosztów postępowania kasacyjnego.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.). Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może zostać osiągnięty jedynie przez powołanie i właściwe uzasadnienie istnienia wymienionych przesłanek, a rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi do rozpoznania następuje na podstawie oceny, czy okoliczności powołane przez skarżącego odpowiadają przyczynom kasacyjnym wymienionym w art. 3989 § 1 k.p.c. Skarżąca nieskutecznie powołała się na przyczynę przewidzianą w art. 3989 § 1 k.p.c.Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem Sądu Najwyższego, przedstawienie okoliczności uzasadniających rozpoznanie skargi kasacyjnej ze względu na przesłankę istotnego zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.) polega na sformułowaniu tego zagadnienia, wskazaniu przepisu, na tle którego ono powstało i przedstawieniu argumentów, które prowadzą do rozbieżnych ocen.

Musi przy tym chodzić o zagadnienie nowe, dotychczas nierozpatrywane w judykaturze, które zarazem ma znaczenie dla rozpoznania wniesionej skargi kasacyjnej oraz innych podobnych spraw (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz.11, z 11 stycznia 2002, III CKN 570/01, OSNC 2002, nr 12, poz. 151, z 21 czerwca 2016 r., V CSK 21/16, nie publ. i z 15 czerwca 2016 r., V CSK 4/16, nie publ.).Podnoszone we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania kwestie prawne zostały już wyjaśnione w orzecznictwie (zob. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego w sprawach I CSK 2225/23, I CSK 2268/23, I CSK 2291/23 i I CSK 2334/23 oraz wyroki w sprawach II CSKP 957/23, II CSKP 1002/23, II CSKP 1956/22, II CSKP 2164/22 i II CSKP 2295/22).Z powyższych przyczyn Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c.O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 108 § 1 k.p.c., art. 391 § 1 k.p.c. i art. 398²¹ k.p.c., w zakresie zaś odsetek, opierając się na art. 98 § 11 k.p.c. w zw. z art. 19 ust. 1 i art. 31 ustawy z dnia 9 marca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.

U. poz. 614) oraz przy uwzględnieniu § 2a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 6 sierpnia 2014 r. w sprawie określenia brzmienia klauzuli wykonalności (jedn. tekst: Dz. U. z 2021 r., poz. 2324). Zasądzone koszty obejmują wynagrodzenie za zastępstwo procesowe ustalone według stawki minimalnej (§ 2 pkt 6 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, jedn. tekst: Dz. U. z 2023 r., poz. 1935).Już tylko na marginesie należy wskazać, że w zdaniach odrębnych do uzasadnień wyroków w sprawach II CSKP 377/22 i II CSKP 395/22 oraz w zdaniach odrębnych do wyroków w sprawach II CSKP 616/22, II CSKP 701/22 i II CSKP 1511/22, podjęto próby rozwiązania zagadnień prawnych związanych z klauzulami przeliczeniowymi i klauzulami walutowymi, w tym klauzulami ryzyka walutowego - przy uwzględnieniu orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej - na tle konkretnych stanów faktycznych w odniesieniu do problematyki nieważności umów kredytowych indeksowanych i denominowanych do waluty obcej, zawieranych z konsumentami.

Jednak w orzecznictwie Sądu Najwyższego i sądów powszechnych zaprezentowane tam koncepcje w ogóle nie przyjęły się. [SOP](r.g.) ‎