Supreme Court dismisses cassation appeal in joint property division case due to lack of obvious error.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court of Poland dismissed the appellant's cassation appeal against a lower court's decision regarding the division of joint marital property. The appellant argued for a review of factual findings and procedural errors, but the court emphasized that factual assessments are not subject to cassation review unless they constitute an obvious error. Consequently, the appeal was rejected because the cited arguments did not meet the high threshold for admissibility under the Civil Procedure Code.
Legislator headnote
AI generatedArt. 3983 § 3 k.p.c.; Art. 3989 § 1 k.p.c.: Cassation review of factual findings is excluded unless an obvious error is evident from the complaint's text alone, requiring a qualified violation of law leading to a glaringly incorrect judgment.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
Sygn. akt I CSK 316/16 POSTANOWIENIE Dnia 5 grudnia 2016 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Katarzyna Tyczka-Rote w sprawie z wniosku A. M.przy uczestnictwie T. M. o podział majątku wspólnego,na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 5 grudnia 2016 r.,na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy od postanowienia Sądu Okręgowego w W. z dnia 17 listopada 2015 r., sygn. akt V Ca (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądza od wnioskodawcy na rzecz uczestniczki kwotę 7.200 (siedem tysięcy dwieście) zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Wnioskodawca A. M. wniósł skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w W. z dnia 17 listopada 2015 r. zmieniającego postanowienie Sądu Rejonowego w W. z dnia 25 lipca 2013 r., wydane w sprawie z wniosku wnioskodawcy A. M. przy uczestnictwie T. M. o podział majątku wspólnego. Sąd pierwszej instancji ustalił skład majątku wspólnego uczestników, zaliczając do niego spółdzielcze własnościowe prawo do domu jednorodzinnego w zabudowie szeregowej o wartości 682 316 zł i samochód osobowy M. o wartości 3 000 zł oraz dokonał podziału majątku w ten sposób, że wnioskodawcy przyznał samochód, a uczestniczce prawo do nieruchomości, przyjął, że nakład uczestniczki na tę nieruchomość wyniósł 27,53%.
Uczestniczka została obciążona spłatą na rzecz wnioskodawcy w wysokości 245 737,20 zł płatną w dwóch ratach miesięcznych, orzekł także o obowiązku zwrotu przez wnioskodawcę uczestniczce połowy wartości spłaconego przez nią wspólnego długu, o obowiązku wydania przez uczestniczkę wnioskodawcy wskazanych w orzeczeniu mebli, elementów wyposażenia domu oraz obrazów i o obowiązku opróżnienia przez wnioskodawcę garażu. Sąd odwoławczy, który rozpatrywał sprawę na skutek apelacji obydwojga uczestników, podwyższył wartość samochodu M. do 16 800 zł, nakład uczestniczki na nieruchomość obniżył do 6,0%, należną od niej spłatę dla wnioskodawcy podniósł do 275 902,78 zł, a raty spłaty do 137 951,39 zł, przy czym płatność drugiej raty wydłużył do sześciu miesięcy od uprawomocnienia się postanowienia i zastrzegł obowiązek zapłaty odsetek w razie niedotrzymania terminu spłaty; nakazał uczestniczce wydanie wnioskodawcy samochodu, oddalił wniosek wnioskodawcy o nakazanie uczestniczce wydania mebli, obrazów i elementów wyposażenia domu oraz nakazał wnioskodawcy wydanie uczestniczce zajmowanych pomieszczeń w przyznanym jej budynku w tym opróżnienie garażu.W skardze kasacyjnej skierowanej przeciwko całości postanowienia i opartej na obydwu podstawach kasacyjnych z art. 3983 § 1 k.p.c. wnioskodawca zarzucił naruszenie „istotnych” przepisów postępowania - art. 567 k.p.c. w zw. z art. 684 k.p.c., art. 325 k.p.c., art. 233 k.p.c. w zw. z art. 227 k.p.c. i art. 217 § 2 k.p.c. Jako naruszone przepisy prawa materialnego wskazał art. 212 § 2 k.c. w zw. z art. 46 k.r.o. oraz art. 207 k.c. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i „o ile zajdzie podstawa prawna również postanowienia Sądu Rejonowego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania lub uchylenie zaskarżonego orzeczenia i rozstrzygnięcie co do istoty sprawy jak we wnioskach apelacji wnioskodawcy” oraz o zasądzenie od uczestniczki na jego rzecz kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną wnioskodawcy uczestniczka wniosła o odmowę przyjęcia tej skargi do rozpoznania względnie o jej oddalenie, a także o zasądzenie od wnioskodawcy na jej rzecz kosztów postępowania kasacyjnego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Skarga kasacyjna ukształtowana została w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako środek odwoławczy o szczególnym charakterze, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa i jednolitości wykładni oraz usunięcie z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń nie satysfakcjonujących stron.
Realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowionego w art. 3989 k.p.c., w ramach którego Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny sprawy przedstawionej mu ze skargą kasacyjną. Zakres przeprowadzanego badania jest ograniczony do kontroli, czy w sprawie występują przewidziane w art. 3989 § 1 pkt 1 - 4 k.p.c. okoliczności uzasadniające przyjęcie skargi do rozpoznania. Skarżący powołał przesłankę z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. to znaczy oczywistą zasadność swojej skargi kasacyjnej ze względu na potrzebę „wykładni czy dopuszczalne jest błędne określenie prawne składnika majątku dorobkowego jako domu w miejsce spółdzielczego prawa do lokalu i jakie są skutki prawne tego błędu.
Wymaga wykładni poza tym, czy nakłady i wydatki powołane w art. 45 § 1 k.r.o. obejmują także przekazanie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu należącego do majątku osobistego (odrębnego) wnioskodawcy”. Skarżący wskazał dalej, że „w toku postępowania apelacyjnego nie została nadto w pełni zrealizowana zarówno funkcja rozpoznawcza, jak i kontrolna Sądu drugiej instancji odnośnie zarzutów naruszenia art. 233 k.p.c. poprzez dowolną i sprzeczną z logiką ocenę dowodów z zeznań świadków na okoliczność darowizn ojca uczestniczki i nakładu z majątku osobistego wnioskodawcy na wykończenie wnętrz w lokalu przy ul.
R. w W.”. Skarżący podkreślił również, iż „Sąd Okręgowy ponadto zawarł część orzeczenia (dotyczącą rozliczenia kosztów korzystania z nieruchomości) zamiast w sentencji, to w uzasadnieniu. Zarzut ten wymaga wskazówek odnośnie prawidłowej redakcji orzeczeń”. Oczywista zasadność skargi kasacyjnej, o której mowa w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., zachodzi tylko wtedy, gdy dla przeciętnego prawnika z samej treści skargi - bez pogłębionej analizy i jurydycznych dociekań - w sposób jednoznaczny wynika, że wskazane w niej podstawy zasługują na uwzględnienie.
Skarżący, powołując się na przesłankę przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., powinien wykazać oczywistą zasadność wniesionej skargi kasacyjnej, przejawiającą się kwalifikowanym charakterem naruszenia przepisów prawa, prowadzącym do niebudzącego wątpliwości wniosku, że zaskarżone orzeczenie jest jaskrawo nieprawidłowe (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 lipca 2015 r., IV CSK 17/15, LEX nr 1770910). Skarga wnioskodawcy nie spełnia tych wymagań. Wskazywane przez skarżącego argumenty nie świadczą o oczywistej zasadności skargi kasacyjnej.
W pierwszej kolejności wskazać należy, iż sposób oznaczenia składników majątku wspólnego nie pozostawia wątpliwości, że do budynku przysługiwało uczestnikom spółdzielcze własnościowe prawo i ono podlegało podziałowi miedzy byłymi małżonkami. Drugi z argumentów mających świadczyć o oczywistej zasadności skargi nie jest zrozumiały, nie jest zaś rolą Sądu domyślanie się tego, co skarżący miał na myśli, zatem i ten argument nie może przekonać o potrzebie przyjęcia skargi do rozpoznania. Trzecie zagadnienie natomiast dotyczy ustaleń, które stanowią podstawę rozstrzygnięcia Sądu Okręgowego.
Ocena prawidłowości poczynionych ustaleń faktycznych nie podlega kontroli kasacyjnej, co wynika z treści art. 3983 § 3 k.p.c. Również zarzut oczywistego błędu w formułowaniu sentencji postanowienia poprzez zawarcie części orzeczenia „dotyczącego rozliczenia kosztów korzystania zamiast w sentencji, to w uzasadnieniu” jest nieuzasadniony, skoro koszty te zostały ujęte w sentencji poprzez umniejszenie o nie wielkości spłaty należnej uczestnikowi. Sposób rozliczenia natomiast jest pochodną ustaleń faktycznych i obowiązków współwłaściciela nieruchomości i nie ma podstaw do stwierdzenia jego oczywistej błędności.
W tym stanie rzeczy wymieniona przez skarżącego podstawa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie zachodzi. Okoliczności sprawy nie wskazują także, aby wystąpiły inne przesłanki przedsądu przewidziane w art. 3989 § 1 k.p.c. Z tych przyczyn Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia tej skargi do rozpatrzenia.O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie 520 § 3 k.p.c. oraz art. 108 § 1 w zw. z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. i art. 13 § 2 k.p.c. oraz w zw. z § 4 pkt 8 w zw. z § 2 pkt 7 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.
U. z 2015 r., poz. 1800). jw