Supreme Court dismisses appeal claiming local road reservation changes property use or ownership rights.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court rejected the cassation appeal filed by a company against a municipal plan reserving land for a local road. The appellant argued that the reservation altered the property's purpose and necessitated compensation, while the municipality maintained that private ownership remains intact until expropriation. The court ruled that a plan's designation does not change the legal status of private property or restrict current usage, thus finding no legal error warranting review.
Legislator headnote
AI generatedUstawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym; Art. 36 ust. 1: A local plan's designation of land for public use does not alter private ownership or restrict current usage, and compensation is not due unless existing acquired rights are infringed.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Sygn. akt I CSK 246/13 POSTANOWIENIE Dnia 18 grudnia 2013 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Pietrzykowski w sprawie z powództwa P. […] Spółki z o.o. w W., obecnie "L. […] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością P. […]" Spółki Komandytowo-Akcyjnej z siedzibą w W.przeciwko Gminie L.o nakazanie i zasądzenie,na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 18 grudnia 2013 r.,na skutek skargi kasacyjnej strony powodowej od wyroku Sądu Apelacyjnego w […]z dnia 21 listopada 2012 r., sygn. akt I ACa […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
UZASADNIENIE
Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W skardze kasacyjnej jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania podniesiono oczywistą zasadność skargi oraz występujące na jej tle cztery istotne zagadnienia prawne.
Oczywista zasadność skargi ma polegać na tym, że zarezerwowanie w miejscowym planie zagospodarowania nieruchomości na drogę lokalną nie stanowi zmiany przeznaczenia i sposobu korzystania z tej działki – wszak od tej pory właściciel może korzystać z działki tylko wraz z innymi osobami (musi znosić korzystanie z niej przez inne osoby). W tej sprawie skarga nie jest oczywiście uzasadniona, trafnie bowiem Sąd Apelacyjny wskazał, że samo przeznaczenie terenu na określone funkcje w planie zagospodarowania terenu nie świadczy o zmianie sposobu korzystania z tego terenu.
Dopóki bowiem działka będzie własnością prywatną, dopóty nie może stać się drogą publiczną. Ewentualne przeznaczenie jej na ten cel może jedynie służyć w przyszłości wdrożeniu postępowania wywłaszczeniowego. Skoro zatem dotychczas działka jest wykorzystywana jako droga prywatna, a w planie przeznaczono ją na drogę lokalną, to nic się nie zmieniło i nie ma podstaw do żądania jej wykupienia, a skarga nie jest oczywiście uzasadniona. Można oczywiście bronić odmiennej interpretacji mających zastosowanie w sprawie przepisów, co czyni skarżący w skardze kasacyjnej, jednakże niewątpliwie sposobu wykładni dokonanej przez Sąd Apelacyjny nie można uznać za oczywiście wadliwego, tym bardziej, że znajduje on swoje uzasadnienie w orzecznictwie sądów administracyjnych.
Pierwsze zagadnienie prawne sprowadza się do pytania o skutki zarezerwowania działki w planie miejscowym na drogę publiczną co do prawa własności tej działki. Sąd Apelacyjny trafnie wskazał w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku SA, że jest to bez znaczenia – jeżeli działka pozostaje własnością prywatną, to właściciel może uniemożliwić korzystanie z niej osobom trzecim, choćby plan przeznaczał ją na drogę publiczną. Nie stanowi to również ograniczenia korzystania z tej nieruchomości, skoro dotychczas była wykorzystywana jako droga.
Ewentualne ograniczenie mogłoby mieć miejsce dopiero przy realizacji planu, np. wywłaszczeniu. Wreszcie ze sformułowania art. 36 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym jasno wynika, że dotyczy on również nieruchomości nieobjętych bezpośrednio planem miejscowym, jeśli uchwalenie tego planu jednoznacznie rzutuje na korzystanie z nich. Przedstawione zagadnienie prawne stanowi zatem wyłącznie subiektywną wątpliwość skarżącego. Wykładnia art. 36 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie budzi w tym zakresie wątpliwości – przewidziane tam roszczenie przysługuje wyłącznie, gdy plan miejscowy „narusza prawa nabyte”, tzn. ingeruje w sposób korzystania z nieruchomości.
Sam plan nie może przy tym zmieniać własności i samo przeznaczenie konkretnej nieruchomości w planie nie ogranicza praw właściciela. Jedyny skutek planu jest taki, że właściciel nie będzie mógł zmienić sposobu korzystania ze swojej nieruchomości na niezgodny z planem, ponieważ np. nie dostanie pozwolenia na budowę. Jednakże takiej sytuacji, tj. wyłączenia prawa do zmiany sposobu korzystania z nieruchomości przez właściciela, art. 36 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie normuje. Inaczej bowiem każde uchwalenie planu miejscowego łączyłoby się z potencjalnymi roszczeniami właścicieli nieruchomości objętych planem, co byłoby absurdem.
Skoro zatem przedstawione w skardze zagadnienia prawne dadzą się wyjaśnić w drodze typowej wykładni prawa, a poruszone w nich problemy jurydyczne trafnie rozstrzygnął Sąd II instancji, to brak podstaw do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.W skardze kasacyjnej wniesionej w niniejszej sprawie nie została wykazana żadna z okoliczności wskazanych w art. 3989 § 1 k.p.c., dlatego Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania. awdb