Supreme Court dismisses cassation appeal for failing to state a legal issue and exceeding factual review limits.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court refused to accept the cassation appeal, ruling that the appellant failed to formulate a general legal issue as required by law. The appellant's argument was overly specific, mixing factual assertions and policy debates with the legal question, which the Court deemed inappropriate for cassation review. Furthermore, the Court emphasized its lack of authority to re-examine factual findings made by lower courts, leading to the dismissal of the appeal.
Legislator headnote
AI generatedArt. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.; Art. 3983 § 3 k.p.c.: A cassation appeal must state a general legal issue suitable for universal interpretation, and the Supreme Court lacks jurisdiction to review factual findings or re-evaluate evidence.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
I CSK 2195/24 POSTANOWIENIE 4 czerwca 2025 r.Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Krzysztof Grzesiowski na posiedzeniu niejawnym 4 czerwca 2025 r. w Warszawiew sprawie z powództwa F. S.przeciwko M. W.o zapłatę,na skutek skargi kasacyjnej F. S.od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiuz 29 stycznia 2024 r., I ACa 2402/22, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. [dr]
UZASADNIENIE
1. Wyrokiem z 21 września 2022 r. Sąd Okręgowy we Wrocławiu uchylił nakaz zapłaty z 11 marca 2019 r. i oddalił powództwo F. S. przeciwko M. W. o zapłatę kwoty 150.000 zł (pkt I); rozstrzygnął w sprawie kosztów procesu (pkt II) i nakazał powodowi uiścić na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego we Wrocławiu bliżej określoną kwotę tytułem nieopłaconych kosztów sądowych (pkt III).
2. Na skutek apelacji powoda Sąd Apelacyjny we Wrocławiu wyrokiem z 29 stycznia 2024 r. oddalił apelację.
3. Od wyroku Sądu Apelacyjnego skargę kasacyjną wywiódł powód. Skarżący wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, powołując się na przesłankę określoną w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Skarżący podniósł, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne sprowadzające się do tego, czy możliwe jest – w rezultacie przeprowadzenia wykładni oświadczeń woli metodą kombinowaną – uznanie umowy określonej przez strony jako umowa pożyczki za skutecznie zawartą umowę nienazwaną w postaci umowy kumulatywnego przystąpienia do długu.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:4.
Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W judykaturze już wielokrotnie wypowiadano się na temat charakterystyki skargi kasacyjnej (zob. postanowienie SN z 13 czerwca 2018 r., II CSK 71/18). Wskazano tam m.in., że skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej.
Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 3989 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1-4 k.p.c.; nie służy zaś merytorycznej ocenie skargi kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanek, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest wówczas usprawiedliwione.5. Szczegółowa analiza sprawy prowadzi do wniosku, że skarga nie zawiera argumentów wystarczających dla uznania, że w sprawie spełniona została przesłanka z art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., uzasadniająca przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.
6. Skarżący przede wszystkim nie sformułował prawidłowo zagadnienia prawnego mającego uzasadniać przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Przedstawione przez niego zagadnienie prawne (w punkcie 5 wyżej podane w formie skróconej – ograniczonej do meritum problemu) zostało sformułowane w sposób niezwykle rozbudowany i zawiera liczne twierdzenia faktyczne, oceny prawne, a ponadto polemikę z rozstrzygnięciem Sądu Apelacyjnego, w szczególności z ustaleniami treści oświadczeń woli stron i ich wykładnią dokonaną przez sądy meriti.
Zagadnienie prawne powinno natomiast być sformułowane w sposób ogólny i abstrakcyjny tak, aby umożliwić Sądowi Najwyższemu udzielenie uniwersalnej odpowiedzi, niesprowadzającej się do samej subsumpcji i rozstrzygnięcia konkretnego sporu (zob. postanowienia SN: z 15 października 2002 r., III CZP 66/02; z 22 października 2002 r., III CZP 64/02, i z 5 grudnia 2008 r., III CZP 119/08; z 24 października 2012 r., I PK 129/12). Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego, powołanie się na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.) powinno spełniać wymagania stawiane zagadnieniu prawnemu przedstawianemu Sądowi Najwyższemu przez sąd drugiej instancji w razie powstania poważnych wątpliwości (art. 390 § 1 k.p.c. – zob. postanowienia Sądu Najwyższego z 23 stycznia 2014 r., I UK 361/13 oraz z 14 września 2012 r., I UK 218/12).
Uzasadnienie skargi kasacyjnej w tym zakresie nie spełnia powyższych wymogów.
7. Niezależnie od powyższego, samo zagadnienie jak i podane uzasadnienie mają charakter kazuistyczny, a przy tym pozostają w ścisłym związku z ustaleniami faktycznymi sprawy, które determinują rozstrzygnięcie w sprawie. Sąd Najwyższy nie ma zaś kompetencji do kontroli prawidłowości poczynionych ustaleń faktycznych (art. 3983 § 3 k.p.c.). Sąd Najwyższy przypomina, że także ustalenie treści oświadczenia woli należy do ustaleń faktycznych i jako takie usuwa się spod kontroli kasacyjnej. Sąd Najwyższy jest sądem prawa, a nie sądem faktu, i nie dokonuje kontroli prawidłowości dokonanych ustaleń faktycznych (zob. wyrok Sądu Najwyższego z 5 stycznia 2011 r., III CSK 72/10).
8. Sąd Najwyższy zwraca ponadto uwagę, że istotne zagadnienie prawne nie może być ujęte w taki sposób, by stawało się aktualne dopiero w razie uznania trafności zarzutów skargi. W innym razie związek między potrzebą rozstrzygnięcia danego zagadnienia a wynikiem postępowania kasacyjnego miałby charakter warunkowy, uzależniony od kierunku oceny zasadności poszczególnych zarzutów. Na etapie orzekania o przyjęciu skargi kasacyjnej do rozpoznania nie jest natomiast dopuszczalne wyprzedzające badanie skuteczności podstaw kasacyjnych i stwierdzanie na tej podstawie, że wystąpiła przyczyna kasacyjna z art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. (zob. postanowienia Sądu Najwyższego: z 15 października 2020 r., V CSK 153/20; z 26 września 2022 r., I CSK 1273/22, i z 15 września 2023 r., I CSK 4360/22).9.
Według Sądu Najwyższego, nie ma przy tym innych przyczyn uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności nieważności postępowania (art. 3989 § 1 pkt 3 k.p.c.).10. Z tych względów Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). [dr][SOP][r.g.]