Legislator Case Law & Legislation
I CSK 1677/25 AI generated

Supreme Court dismisses bank's cassation appeal on consumer contract exchange rate clause abuse. The court rejects the claim that the bank's exchange rate table constitutes an unfair term. The appeal is inadmissible due to lack of new legal issues and excessive length.

Case Number I CSK 1677/25
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Outcome Dismissed

Legislator summary

AI generated

The Supreme Court dismissed the Bank's cassation appeal against a lower court ruling that deemed a specific exchange rate clause in a loan contract abusive. The plaintiffs argued the bank's practice of using its own exchange rate tables violated consumer protection laws, while the bank contended the clause allowed consumer choice. The court rejected the appeal because the legal issue was already settled by existing Supreme Court and EU case law, and the lengthy submission failed to demonstrate a need for new judicial interpretation.

Legislator headnote

AI generated

Art. 3989 § 1 k.p.c.; Art. 6 dyrektywy 93/13/EWG: A cassation appeal is inadmissible if the legal issue is already resolved by established case law, as the Supreme Court's function is to ensure uniformity rather than re-examine settled matters.

Keywords

AI generated
cassation appeal admissibility unfair contract terms consumer protection law exchange rate clauses abuse of rights EU directive 93/13 legal precedent

Cited Legislation

AI generated
Art. 3989 § 1 k.p.c.
bank.Powołanie się na istotne zagadnienie prawne (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.) wymaga sformułowania problemu prawnego i uzasadnienia, że ma on precedensowy (nowy) charakter lub znaczenie dla rozwoju prawa.
Art. 3989 § 2 k.p.c.
bank.Powołanie się na istotne zagadnienie prawne (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.) wymaga sformułowania problemu prawnego i uzasadnienia, że ma on precedensowy (nowy) charakter lub znaczenie dla rozwoju prawa.
Art. 98 § 1-11 k.p.c.
3989 § 2, art. 98 § 1-11, art.
Art. 108 § 1 k.p.c.
98 § 1-11, art. 108 § 1, art.
Art. 391 § 1 k.p.c.
108 § 1, art. 391 § 1 i art.
Art. 39821 k.p.c.
391 § 1 i art. 39821 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.
Art. 6 dyrektywy 93/13/EWG
w związku z art. 6 dyrektywy Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r.
Art. 3851 § 1 k.c.
29, dalej – „dyrektywa 93/13”), art. 3851 § 1 k.c. w związku z art.
art. 3989 § 1 k.p.c
bank.Powołanie się na istotne zagadnienie prawne (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.) wymaga sformułowania problemu prawnego i uzasadnienia, że ma on precedensowy (nowy) charakter lub znaczenie dla rozwoju prawa.
art. 3984 § 2 k.p.c
W powiązaniu z art. 3984 § 2 k.p.c.

Cited Case Law

AI generated

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

I CSK 1677/25 POSTANOWIENIE 4 marca 2026 r.Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Paweł Grzegorczyk na posiedzeniu niejawnym 4 marca 2026 r. w Warszawie‎w sprawie z powództwa V.A. i A.A.‎przeciwko Bank spółce akcyjnej w W.‎o zapłatę,‎na skutek skargi kasacyjnej Bank spółki akcyjnej w W.‎od wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku‎z 26 lipca 2023 r., I ACa 774/22, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;

2. obciąża pozwaną kosztami postępowania kasacyjnego, pozostawiając ich wyliczenie referendarzowi sądowemu.

UZASADNIENIE

Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Przepis ten odpowiada charakterowi skargi kasacyjnej, będącej nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, o dominującym publicznoprawnym charakterze, przysługującym od orzeczeń wydanych po przeprowadzeniu dwuinstancyjnego postępowania sądowego, w którym sąd pierwszej i drugiej instancji dysponuje pełną kognicją w zakresie faktów i dowodów.

W powiązaniu z art. 3984 § 2 k.p.c. oznacza to, że w skardze kasacyjnej nieodzowne jest powołanie i uzasadnienie okoliczności o charakterze publicznoprawnym, które stanowią wyłączną podstawę oceny pod kątem przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (przyczyn kasacyjnych). Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca Bank S.A. w W. powołała się na istotne zagadnienie prawne dotyczące okoliczności, które powinny podlegać ocenie przy badaniu abuzywności klauzul przeliczeniowych przewidujących odesłanie do kursu wynikającego z tabeli banku – kredytodawcy w umowie kredytowej powiązanej z walutą obcą, przewidujących stosowanie kursu kupna do wypłaty kredytu lub kursu sprzedaży do spłaty rat kapitałowo - odsetkowych, w tym następczej spłaty kredytu.

Wskazała ponadto na potrzebę wykładni art. 3851 § 1 i 2 k.c. w związku z art. 6 dyrektywy Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich (Dz. Urz. WE L 95, s. 29, dalej – „dyrektywa 93/13”), art. 3851 § 1 k.c. w związku z art. 3 ust. 1 dyrektywy 93/13, art. 3851 § 1 k.c. w związku z art. 1 pkt 1 lit.

a) i art. 4 ustawy z dnia 29 lipca 2011 r. o zmianie ustawy – Prawo bankowe oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2011, nr 165, poz. 984, dalej - „ustawa antyspreadowa”) oraz art. 69 ust. 1 pr. bank.Powołanie się na istotne zagadnienie prawne (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.) wymaga sformułowania problemu prawnego i uzasadnienia, że ma on precedensowy (nowy) charakter lub znaczenie dla rozwoju prawa. Problem ten powinien odnosić się do konkretnych przepisów prawa i zostać ujęty w sposób abstrakcyjny, a zarazem wiązać się z rozpoznawaną sprawą; konieczne jest przy tym wskazanie argumentów, które prowadzą do jego rozbieżnych ocen (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11, z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, OSNC 2002, nr 12, poz. 151, z dnia 13 lipca 2007 r., III CSK 180/07, z dnia 10 kwietnia 2014 r., IV CSK 623/13, z dnia 2 grudnia 2014 r., II CSK 376/14, z dnia 9 kwietnia 2015 r., V CSK 547/14).W świetle utrwalonego stanowiska, w celu uzasadnienia potrzeby wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.) konieczne jest natomiast wykazanie, że określony przepis prawa lub zespół tych przepisów, mimo że budzi poważne wątpliwości, nie doczekał się wykładni albo niejednolita wykładnia wywołuje wyraźnie wskazane przez skarżącego rozbieżności w judykaturze w odniesieniu do identycznych lub podobnych stanów faktycznych, które należy przytoczyć (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 13 czerwca 2008 r., III CSK 104/08 i z dnia 28 marca 2007 r., II CSK 84/07).Bliższa analiza wniosku nie pozwalała uznać, by w sprawie zakończonej zaskarżonym wyrokiem wystąpiły twierdzone przyczyny kasacyjne.

Przytoczone i rozwinięte we wniosku wątpliwości, w zestawieniu z zarzutami skargi i przedmiotem postępowania przed Sądami meriti, odnosiły się do konsekwencji zawarcia w umowie kredytowej powiązanej z walutą obcą (frankiem szwajcarskim) postanowień umownych wyrażających ryzyko walutowe i odsyłających do tabel kursowych banku przy przeliczeniu waluty obcej na złote polskie i odwrotnie. Problematyka ta była nie tylko wielokrotnie, lecz także wszechstronnie podejmowana w nowszej judykaturze Sądu Najwyższego w odniesieniu do zbliżonych treścią umów kredytowych oraz w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, co doprowadziło do utrwalenia się jednolitych kierunków orzeczniczych, w które wpisywało się rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonym wyroku, przy czym w judykaturze tej uwzględniano m.in. powołane we wniosku art. 69 i art. 111 pr. bank., jak również przepisy ustawy antyspreadowej (por. np. uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 7 maja 2021 r., III CZP 6/21, OSNC 2021, nr 9, poz. 56, wyroki Sądu Najwyższego z dnia 11 grudnia 2019 r., V CSK 382/18, OSNC-ZD 2021, nr 2, poz. 20, z dnia 10 maja 2022 r., II CSKP 163/22, z dnia 13 maja 2022 r., II CSKP 464/22, z dnia 13 maja 2022 r., II CSKP 405/22, z dnia 20 czerwca 2022 r., II CSKP 701/22, z dnia 9 września 2022 r., II CSKP 794/22, z dnia 26 stycznia 2023 r., II CSKP 722/22, z dnia 20 lutego 2023 r., II CSKP 809/22, z dnia 25 maja 2023 r., II CSKP 1311/22, z dnia 28 lipca 2023 r., II CSKP 611/22, z dnia 25 października 2023 r., II CSKP 820/23, z dnia 29 listopada 2023 r., II CSKP 1460/22 oraz II CSKP 1753/22, i z dnia 19 stycznia 2024 r., II CSKP 874/22 oraz II CSKP 36/23, z dnia 28 sierpnia 2025 r., II CSKP 57/23; postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 23 sierpnia 2022 r., I CSK 1669/22, z dnia 30 marca 2023 r., I CSK 289/22, z dnia 27 kwietnia 2023 r., I CSK 3629/22, z dnia 8 grudnia 2023 r., I CSK 5651/22, z dnia 7 marca 2024 r., I CSK 6678/22 i z dnia 29 maja 2024 r., I CSK 2038/23 oraz powołane tam dalsze orzecznictwo Sądu Najwyższego; w judykaturze Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej zob. zwłaszcza wyroki z dnia 29 kwietnia 2021 r., C-19/20, I.W., R.W. przeciwko Bank BPH S.A., ECLI:EU:C:2021:341, z dnia 18 listopada 2021 r., C-212/20, M.P., B.P. przeciwko „A.”, ECLI:EU:C:2021:934, z dnia 16 marca 2023 r., C-6/22, M.B.,U.B., M.B. przeciwko X S.A.,ECLI:EU:C:2023:216 i z dnia 23 listopada 2023 r., C-321/22, ZL, KU, KM przeciwko Provident Polska S.A., ECLI:EU:C:2023:911).Koniecznego novum w tej materii nie stanowiła akcentowana w skardze okoliczność, że umowa kredytu została wykonana (por. np. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 21 marca 2024 r., I CSK 681/23 i z dnia 20 września 2024 r., I CSK 2542/23).

Sąd Najwyższy wskazywał również wielokrotnie, że stanowisko zakładające niemożność utrzymania w mocy umowy kredytu powiązanej z walutą obcą w konsekwencji stwierdzenia abuzywności zawartych w takiej umowie klauzul przeliczeniowych odsyłających do kursu tabelarycznego odnosi się także do umów, w których zobowiązanie opiewało na walutę obcą, a wypłata kredytu, zgodnie z ustaleniami stron, mogła nastąpić i nastąpiła w złotych polskich. Utrzymanie tego rodzaju umowy w mocy przy założeniu jej dalszego wykonywania wyłącznie w walucie obcej zniekształcałoby bowiem wolę stron ukierunkowaną od początku na wypłatę kredytu w walucie krajowej i jego opcjonalną obsługę w tej walucie.

Działanie takie w istocie odpowiadałoby zatem uzupełnieniu umowy treścią nieuzgodnioną przez strony (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 13 maja 2022 r., II CSKP 405/22, z dnia 15 września 2023 r., II CSKP 1356/22 i z dnia 29 listopada 2023 r., II CSKP 1461/22, a także postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 16 listopada 2022 r., I CSK 2237/22 i z dnia 30 czerwca 2023 r., I CSK 3468/22 oraz powołane tam dalsze orzecznictwo).W zakresie, w jakim we wniosku eksponowano fakultatywny charakter mechanizmu przeliczeniowego odsyłającego do tabeli banku, co miałoby zapewnić kredytobiorcy wybór między spłatą kredytu w walucie obcej i w złotych polskich, należało zauważyć, że rozważania wniosku konsekwentnie pomijały stanowisko Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, który w wyroku z dnia 21 września 2023 r., C-139/22, AM i PM przeciwko mBank S.A., ECLI:EU:C:2023:692, wyjaśnił, że włączenie do umowy zawartej z konsumentem dwóch alternatywnych warunków dotyczących wykonania tego samego obowiązku ciążącego na konsumencie, z których jeden jest nieuczciwy, a drugi zgodny z prawem, pozwala przedsiębiorcy na spekulowanie, że przez brak informacji, nieuwagę lub niezrozumienie konsument wykona zobowiązanie zgodnie z warunkiem, który powoduje znaczącą nierównowagę praw i obowiązków stron ze szkodą dla konsumenta.

W konsekwencji postanowienie umowne regulujące sposób wykonania umowy, które należy zakwalifikować jako nieuczciwe, nie traci tego charakteru z tego powodu, że umowa przewiduje możliwość jej wykonania w inny (uczciwy) sposób. Stanowisko to, w nawiązaniu do powołanego wyroku, wyrażono także w orzecznictwie Sądu Najwyższego (por. np. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 25 października 2023 r., II CSKP 810/23 i z dnia 6 czerwca 2025 r., II CSKP 570/23). W okolicznościach sprawy Sąd Apelacyjny uznał ponadto, wbrew stanowisku pozwanej, że strony nie przewidziały w umowie wypłaty kredytu we frankach szwajcarskich, a przyczyny kasacyjne określone w art. 3989 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c. nie mogą mieć warunkowego charakteru, uzależnionego od trafności zarzutów kasacyjnych.W zestawieniu z przywołanym orzecznictwem unijnym, jak również ugruntowaną judykaturą Sądu Najwyższego, wniosek nie ujawniał w konsekwencji potrzeby kolejnej wypowiedzi orzeczniczej Sądu Najwyższego w objętej nim materii, z uwzględnieniem publicznoprawnych, ponadindywidualnych funkcji skargi kasacyjnej.

Należało zatem odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Ubocznie należało podnieść, że wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania liczył blisko sześćdziesiąt stron wywodów, sporządzonych zagęszczonym komputeropisem, częściowo powielających tożsame i wielokrotnie analizowane już argumenty. We wniosku powołano dziesiątki orzeczeń sądów powszechnych, mających dowodzić rozbieżności w orzecznictwie, przy jednoczesnym wybiórczym i jednostronnym sięgnięciu do bogatego orzecznictwa Sądu Najwyższego ukształtowanego w latach 2023-2024 na kanwie zbliżonych spraw.

Wywód o takim charakterze, co trzeba podkreślić, nie przydaje mocy wnioskowi o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania; przeciwnie wręcz – z racji swojej obszerności niweczy precyzję argumentów i osłabia ich przekonujący walor. Jest tak tym bardziej, jeżeli podnoszone kwestie prawne, tożsame z pojawiającymi się w zbliżonych sporach dotyczących umów kredytu powiązanych z walutą obcą, mających w istocie masowy charakter, są przedmiotem obszernego – i znanego Sądowi Najwyższemu – orzecznictwa tego Sądu i Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Z tych względów, na podstawie art. 3989 § 2, art. 98 § 1-11, art. 108 § 1, art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji. Paweł Grzegorczyk (K.G.)[SOP]‎