Legislator Case Law & Legislation
I CSK 10/21 AI generated

Supreme Court dismisses appeal on reputation rights, citing lack of public interest and valid defense arguments.

Case Number I CSK 10/21
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Outcome Dismissed

Legislator summary

AI generated

The Supreme Court refused to accept the appellant's cassation appeal, ordering the appellant to pay the respondent's costs. The lower courts held that statements made during litigation regarding the economic efficiency of filing lawsuits did not violate the respondent's reputation. The Supreme Court agreed, noting that such remarks fall within the broad freedom of expression in civil proceedings and constitute a valid defense strategy rather than an infringement of good name.

Legislator headnote

AI generated

Art. 24 § 1 k.c.; Art. 3989 § 1 k.p.c.: The Supreme Court rejects cassation appeals unless they raise issues of public interest, as statements made in court defense do not constitute unlawful infringement of a legal person's reputation.

Keywords

AI generated
reputation rights legal person freedom of expression litigation defense cassation appeal good name civil procedure

Cited Legislation

AI generated
Art. 24 § 1 k.c.
Art. 3989 § 1 k.p.c.
Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c.
Art. 3989 § 2 k.p.c.
Z przytoczonych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, nie znajdując też okoliczności, które w ramach przedsądu jest obowiązany brać pod uwagę z urzędu.
Art. 98 § 1 k.p.c.
O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 98 § 1 i 3 w zw.
Art. 98 § 3 k.p.c.
O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 98 § 1 i 3 w zw.
Art. 391 § 1 k.p.c.
Art. 398²¹ k.p.c.
z art. 398²¹ k.p.c. i § 10 ust.
§ 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r.
art. 24 § 1 k.c
art. 3989 § 1 k.p.c
Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c.

Cited Case Law

AI generated
I CSK 450/16
Supreme Court dismissed appeal on personality rights, ruling company's reputation infringed by management's actions in press article.
II CZ 54/69
oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30 maja 1969 r., II CZ 54/69, OSPiKA 1971, nr 2, poz.
I CSK 518/12
Przeciwnego stanowiska nie dowodzi przytoczenie przez powoda tez wyroków Sądu Najwyższego z dnia 27 marca 2013 r., I CSK 518/12, (niepubl.) i z dnia 31 stycznia 2018 r., I CSK 292/17, (niepubl.).
I CSK 292/17
Supreme Court allows private rights claim against secret employee recording, overturning lower court dismissal.
II CR 419/89
II CR 419/89, OSP 1990, nr 11 -12, poz.
II CR 163/68
II CR 163/68, niepubl., z dnia 21 października 2003 r., I PK 4141/02, OSNP 2004r., nr 120, poz.
I PK 4141/02
II CR 163/68, niepubl., z dnia 21 października 2003 r., I PK 4141/02, OSNP 2004r., nr 120, poz.
IV CK 304/02
IV CK 304/02, niepubl., z dnia 7 kwietnia 2009 r., I PK 2101/08, MoP 2009, nr 112, s.
I PK 2101/08
IV CK 304/02, niepubl., z dnia 7 kwietnia 2009 r., I PK 2101/08, MoP 2009, nr 112, s.
IV CSK 587/10
Supreme Court partially allowed appeal, remanding personal rights case for retrial on apology scope.
I CR 216/90
wyroki Sądu Najwyższego z dnia 4 maja 1990 r., I CR 216/90, PS 1992, nr 1, s.
I CR 147/90
53, z dnia 25 kwietnia 1990 r., I CR 147/90, niepubl., z dnia 25 października 1982 r., I CR 239/82, niepubl., i z dnia 19 lipca 1978 r., I CR 254/78, GP 1978, nr 21, s.
I CR 239/82
53, z dnia 25 kwietnia 1990 r., I CR 147/90, niepubl., z dnia 25 października 1982 r., I CR 239/82, niepubl., i z dnia 19 lipca 1978 r., I CR 254/78, GP 1978, nr 21, s.
I CR 254/78
53, z dnia 25 kwietnia 1990 r., I CR 147/90, niepubl., z dnia 25 października 1982 r., I CR 239/82, niepubl., i z dnia 19 lipca 1978 r., I CR 254/78, GP 1978, nr 21, s.
AI generated

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Sygn. akt I CSK 10/21 POSTANOWIENIE Dnia 29 czerwca 2021 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Monika Koba w sprawie z powództwa Z. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółki komandytowej w Z. ‎przeciwko U. w W. ‎o ochronę dóbr osobistych,‎na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 czerwca 2021 r.,‎na skutek skargi kasacyjnej strony powodowej od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…)‎z dnia 3 września 2020 r., sygn. akt V ACa (…), 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2) zasądza od powoda na rzecz pozwanego kwotę 360 (trzysta ‎ sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów ‎ postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 3 września 2020 r. Sąd Apelacyjny w (…) oddalił apelację powoda Z. Sp. z o.o. sp. k. w Z. od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 15 maja 2019 r., którym oddalone zostało jego powództwo skierowane przeciwko pozwanemu U. w W. o ochronę dóbr osobistych.Sąd Apelacyjny podzielił stanowisko Sądu pierwszej instancji, że użycie w piśmie procesowym skierowanym do sądu, w toku procesu między stronami zainicjowanego przez powoda, stwierdzeń typu: „że bardziej opłacalne ekonomicznie jest składanie pozwów”, „W tej sytuacji jedynym racjonalnym wytłumaczeniem….. jest chęć uzyskania kosztów zastępstwa procesowego przy minimalnym nakładzie pracy….”, „Mamy zatem do czynienia niejako z doskonale funkcjonującym systemem uzyskiwania na masową skalę kosztów zastępstwa procesowego poprzez wytaczanie ogromnej ilości spraw” nie narusza dobrego imienia (renomy) powoda i nie jest bezprawne, skoro zmierzało do ochrony praw pozwanego w sporze sądowym.

Orzeczenie to zostało zaskarżone skargą kasacyjną przez powoda. Wnosząc o przyjęcie jej do rozpoznania, wskazał on na wystąpienie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego sprowadzającego się do odpowiedzi na pytanie czy przekazanie osobom trzecim (rozpowszechnienie) nieprawdziwego zarzutu o niewłaściwym postępowaniu ułomnej osoby prawnej należy do znamion czynu z art. 24 § 1 k.c., tj. do działania naruszającego jej dobro osobiste w postaci dobrego imienia.Pozwany w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o odmowę przyjęcia jej do rozpoznania i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, którego rozpoznanie przez Sąd Najwyższy musi być uzasadnione względami o szczególnej doniosłości, wykraczającymi poza indywidualny interes skarżącego, a mającymi swoje źródło w interesie publicznym.

Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Sąd Najwyższy w ramach przedsądu bada tylko wskazane w skardze kasacyjnej okoliczności uzasadniające jej przyjęcie do rozpoznania, a nie podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie.

Cel wymagania określonego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty tylko przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. W judykaturze Sądu Najwyższego utrwalił się pogląd, że wskazanie przyczyny określonej w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. nakłada na skarżącego obowiązek przedstawienia zagadnienia o charakterze abstrakcyjnym wraz z argumentami prowadzącymi do rozbieżnych ocen prawnych, wykazania, że nie zostało ono rozstrzygnięte w dotychczasowym orzecznictwie, a wyjaśnienie go ma znaczenie nie tylko dla rozstrzygnięcia tej konkretnej sprawy, ale także innych podobnych spraw, przyczyniając się do rozwoju prawa.

Zagadnienie ma cechować się istotnością, czyli być doniosłe z uwagi na rangę zawierającego się w nim problemu prawnego oraz jego znaczenie wykraczające poza potrzeby rozstrzygnięcia sprawy, w której wniesiono skargę (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11, z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, OSNC 2002, nr 12, poz. 151, i z dnia 30 kwietnia 2015 r., V CSK 598/14, niepubl.).Zagadnienie prawne sformułowane przez powoda nie spełnia wyżej sprecyzowanych w judykaturze Sądu Najwyższego wymagań.

We wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, nie przeprowadzono analizy orzecznictwa (poza powołaniem dwóch orzeczeń Sądu Najwyższego) i poglądów doktryny. Argumentacja skarżącego jest ogólnikowa, jednostronna i ogranicza się do przedstawienia własnego poglądu w opozycji do stanowiska prawnego Sądu drugiej instancji. Nie wykazuje zatem, że w sprawie ujawniło się zagadnienie wykładnicze o problemowym czy precedensowym charakterze, którego wyjaśnienie wymagałoby zaangażowania Sądu Najwyższego i sprzyjało rozwojowi prawa.

Dobra osobiste osoby prawnej to zespół wartości niemajątkowych, dzięki którym osoba ta może funkcjonować zgodnie z zakresem swoich działań. Dobre imię osoby prawnej naruszają wypowiedzi, które - obiektywnie oceniając - narażają osobę prawną na utratę zaufania potrzebnego do prawidłowego jej funkcjonowania w zakresie swoich zadań, co z reguły będzie wiązało się z rozpowszechnieniem nieprawdziwego zarzutu (por. m.in. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 14 listopada 1986 r., II CR 295/86, OSNCP 1988, nr 2 - 3, poz. 40, z dnia 9 czerwca 2005 r., III CK 622/04, IC 2006, nr 5, str. 48, z dnia 9 czerwca 2005 r., III CK 622/04, niepubl., z dnia 26 października 2006 r., I CSK 169/06, niepubl., z dnia 11 sierpnia 2016 r., I CSK 419/15, Rej. 2016, nr 9, str. 182, z dnia 11 stycznia 2007 r., II CSK 392/06, OSP 2009, nr 5, poz. 55, z dnia 13 stycznia 2012 r., I CSK 790/10, niepubl., z dnia 29 marca 2017 r., I CSK 450/16, niepubl. oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30 maja 1969 r., II CZ 54/69, OSPiKA 1971, nr 2, poz. 32).

Nie jest możliwe ustalenie in abstracto - w sposób w jaki tego oczekuje tego skarżący - stałych i sztywnych granic ochrony dobrego imienia osób prawnych w związku ze specyfiką ich funkcjonowania i odpowiednim stosowaniem przepisów o ochronie dóbr osobistych do osób prawnych (art. 43 k.c.). Przeciwnego stanowiska nie dowodzi przytoczenie przez powoda tez wyroków Sądu Najwyższego z dnia 27 marca 2013 r., I CSK 518/12, (niepubl.) i z dnia 31 stycznia 2018 r., I CSK 292/17, (niepubl.). Nie wykazują one odmiennego podejścia do naruszenia dobrego imienia osoby prawnej, skoro drugi z przytoczonych judykatów dotyczy dobra osobistego w postaci prywatności (poufności osób prawnych), a nie ich dobrego imienia.

Ponadto sposób rozstrzygnięcia zagadnienia prawnego formułowanego przez skarżącego nie będzie miał wpływu na wynik sprawy, skoro zajęte przez Sądy stanowisko stwierdzające brak bezprawności po stronie pozwanego - w związku z podjętą obroną w procesie cywilnym - jest zbieżne z orzecznictwem Sądu Najwyższego dotyczącym tego rodzaju stanów faktycznych. Granice wolności słowa stron, uczestników oraz ich pełnomocników w postępowaniu sądowym są szerzej zakreślone z uwagi na cele tych postępowań. Nie wyklucza się zatem posługiwania się w toku postępowań sądowych ocenami będącymi wyrazem emocjonalnego zaangażowania w spór.

W zależności od tego, o jakie sformułowania chodzi, w grę wchodzi potrzeba uwzględnienia ich rozumienia oraz odbioru społecznego i kontekstu sytuacyjnego, w którym te sformułowania zostały użyte (por. m.in. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 19 października 1989 r. II CR 419/89, OSP 1990, nr 11 -12, poz. 377, z dnia 3 maja 1968 r. II CR 163/68, niepubl., z dnia 21 października 2003 r., I PK 4141/02, OSNP 2004r., nr 120, poz. 344, z dnia 9 stycznia 2004 r. IV CK 304/02, niepubl., z dnia 7 kwietnia 2009 r., I PK 2101/08, MoP 2009, nr 112, s. 1242, i z dnia 24 sierpnia 2011 r., IV CSK 587/10, niepubl.).

Dostrzeżenia wymaga, że okolicznościami wyłączającymi bezprawność jest między innymi działanie w dozwolonych prawem granicach do czego - w okolicznościach konkretnego przypadku - może należeć także podejmowanie przez stronę procesu cywilnego obrony, przy uwzględnieniu konieczności każdorazowego rozstrzygnięcia przez sąd kolizji praw podmiotowych powoda i pozwanego (por. m.in. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 4 maja 1990 r., I CR 216/90, PS 1992, nr 1, s. 53, z dnia 25 kwietnia 1990 r., I CR 147/90, niepubl., z dnia 25 października 1982 r., I CR 239/82, niepubl., i z dnia 19 lipca 1978 r., I CR 254/78, GP 1978, nr 21, s. 8).

Z przytoczonych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, nie znajdując też okoliczności, które w ramach przedsądu jest obowiązany brać pod uwagę z urzędu. O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 98 § 1 i 3 w zw. z art. 391 § 1 w zw. z art. 398²¹ k.p.c. i § 10 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 8 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015, poz. 1800, ze zm.). jw