Supreme Court dismisses appeal for retrial due to missed three-month statutory deadline following Constitutional Court ruling.

Sygn. akt I CO 23/05

POSTANOWIENIE

Dnia 11 kwietnia 2006 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Marek Sychowicz (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Elżbieta Skowrońska-Bocian

SSN Tadeusz Żyznowski

w sprawie z powództwa Funduszu „G.”

przeciwko M.C.

o zapłatę,

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 11 kwietnia 2006 r.,

na skutek skargi pozwanego o wznowienie postępowania

zakończonego postanowieniem Sądu Najwyższego

z dnia 24 października 2001 r., sygn. akt [...],

odrzuca skargę.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 24 października 2001 r. Sąd Najwyższy odmówił

przyjęcia do rozpoznania kasacji pozwanego M.C. od wyroku Sądu Apelacyjnego z

dnia 13 kwietnia 1999 r. Podstawę tego orzeczenia stanowił art. 393 k.p.c. w

brzmieniu nadanym ustawą z dnia 24 maja 2000 r. o zmianie ustawy – Kodeks

postępowania cywilnego, ustawy o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów,

ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych oraz ustawy o komornikach

sądowych i egzekucji (Dz. U. Nr 48, poz. 554), który stosownie do mającej moc

zasady prawnej uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 17

stycznia 2001 r., III CZP 49/00, (OSNC 2001, nr 4, poz. 53), ma na podstawie art. 5

ust. 2 powołanej ustawy zastosowanie także do kasacji od orzeczeń wydanych

przed dniem 1 lipca 2000 r.

Powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 czerwca 2003 r.,

SK 12/03 (Dz. U. Nr 109, poz. 1036) stwierdzający, że art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 24

maja 2000 r. w związku z art. 393 § 1 k.p.c. w brzmieniu obowiązującym od dnia 1

lipca 2000 r. w zakresie, w jakim nie przewiduje regulacji przejściowej dotyczącej

przyjęcia do rozpoznania kasacji, złożonych przed dniem 1 lipca 2000 r. – jest

niezgodny z art. 2 i nie jest niezgodny z art. 176 Konstytucji, pozwany, w dniu

24 lipca 2003 r., na podstawie art. 4011 k.p.c. wniósł skargę o wznowienie

postępowania zakończonego postanowieniem Sądu Najwyższego wymienionym

na wstępie. Postanowieniem z dnia 24 lipca 2003 r. Sąd Najwyższy odrzucił skargę

jako niedopuszczalną. Uznał mianowicie, że stosownie do art. 399 i 4011 k.p.c.

można jedynie żądać wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym

wyrokiem.

W dniu 9 grudnia 2005 r. pozwany, przytaczając powyższe okoliczności,

wniósł kolejną skargę o wznowienie postępowania. Powołał się na wyrok Trybunału

Konstytucyjnego z dnia 27 października 2004 r., SK 1/04 (Dz. U. Nr 237,

poz. 2384), stwierdzający że art. 4011 k.p.c., w brzmieniu obowiązującym

przed zmianą dokonaną ustawą z dnia 22 grudnia 2004 r. o zmianie ustawy –

Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy – Prawo o ustroju sądów

powszechnych (Dz. U. z 2005 r. Nr 13, poz. 98), jest niezgodny z art. 190 ust. 4

w związku z art. 32 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji. W uzasadnieniu skargi

pozwany wskazał, że „otworzyła się zatem droga do wzruszenia postanowienia

SN z 24. X. 2001 r., co niniejsza skarga ma na celu”.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Jak wynika ze skargi, pozwany wniósł o wznowienie postępowania

zakończonego

prawomocnym

postanowieniem

Sądu

Najwyższego

z

dnia

24 października 2001 r., odmawiającym przyjęcia do rozpoznania kasacji od wyroku

sądu drugiej instancji. Jako podstawę wznowienia wskazał wyrok Trybunału

Konstytucyjnego z dnia 27 października 2004 r., stwierdzający niezgodność art.

4011 k.p.c. z Konstytucją, tj. podstawę przewidzianą w obecnie obowiązującym art.

4011 k.p.c.

Stosownie do art. 407 § 2 k.p.c., w sytuacji określonej w art. 401 1 k.p.c.

skargę o wznowienie wnosi się w terminie trzech miesięcy od dnia wejścia w życie

orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego.

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 października 2004 r. został

ogłoszony w „Dzienniku Ustaw” w dniu 3 listopada 2004 r., wszakże nie wszedł on

w życie z tym dniem, gdyż Trybunał określił termin utraty mocy obowiązującej

art. 4011 k.p.c. z upływem dwunastu miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku

(tj. z dniem 3 listopada 2005 r.), co oznacza, że z tą chwilą wymieniony przepis,

jako niezgodny z Konstytucją, miał być usunięty z porządku prawnego. Jednakże

nie można przyjąć, że wyrok Trybunału wszedł w życie z dniem 3 listopada 2005 r.

Cel zamierzony przez ten wyrok, a mianowicie usunięcie z porządku prawnego

art. 4011 k.p.c., został bowiem osiągnięty wcześniej, mianowicie z chwilą wejścia

w życie ustawy z dnia 22 grudnia 2004 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania

cywilnego oraz ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych, m.in. zmieniającej

art. 4011 i inne przepisy kodeksu postępowania cywilnego z nim związane

przez nadanie im treści zgodnej z Konstytucją. Nastąpiło to z dniem 6 lutego

2005 r. Jest to w zaistniałych okolicznościach „dzień wejścia w życie orzeczenia

Trybunału Konstytucyjnego”, od którego należy liczyć trzymiesięczny termin

do wniesienia skargi o wznowienie postępowania (art. 407 § 2 k.p.c.). Wobec tego,

że pozwany wniósł skargę w dniu 9 grudnia 2005 r., skarga wniesiona została

po upływie przepisanego terminu. Stosownie do art. 410 § 1 k.p.c. podlega więc

odrzuceniu.