Supreme Court quashes a verdict for failing to notify the prosecutor of changes to a summary conviction request.

WYROK Z DNIA 20 STYCZNIA 2012 R. III KK 387/11 Z art. 63 § 2 k.p.s.w. wynika, że sąd może uzależnić uwzględnienie wniosku od dokonania w nim określonych przez siebie zmian. Wprawdzie, w przepisie tym wspomina się o możliwości sprzeciwu wobec tych zaproponowanych zmian tylko ze strony obwinionego, niemniej, biorąc pod uwagę istotę wniosku o skazanie bez rozprawy, także oskarżyciel publiczny, który jest autorem wniosku, powinien wyrazić w tej materii swoje zdanie lub przynajmniej powinno się umożliwić mu przedstawienie stanowiska.

Sprzeciw oskarżyciela wobec zaproponowanych przez sąd zmian, o których mowa w art. 63 § 2 k.p.s.w., powoduje, że albo sąd odstąpi od określonych wcześniej przez siebie zmian we wniosku i uwzględni go w wersji pierwotnej albo uzna, że brak podstaw do uwzględnienia wniosku i na podstawie art. 63 § 5 k.p.s.w. sprawa podlegać będzie rozpoznaniu na zasadach ogólnych. Możliwe jest także określenie nowych propozycji i przedstawienie ich stronom. Przewodniczący: sędzia SN J. Szewczyk. Sędziowie SN: M. Laskowski (sprawozdawca), B. Skoczkowska.

Sąd Najwyższy w sprawie Sebastiana Ł., skazanego za wykroczenie z art. 54 pkt 1 ustawy z dnia 20 marca 2009 r. o bezpieczeństwie imprez masowych, po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w dniu 20 stycznia 2012 r., kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego, na korzyść skazanego od wyroku Sądu Rejonowego w T. z dnia 17 sierpnia 2011 r., 2 u c h y l i ł zaskarżony wyrok i p r z e k a z a ł sprawę Sądowi Rejonowemu w T. do ponownego rozpoznania. U Z A S A D N I E N I E Sąd Rejonowy w T. wyrokiem z dnia 17 sierpnia 2011 r., uznał Sebastiana Ł. za winnego tego, że w dniu 25 kwietnia 2010 r. w T. na Stadionie Miejskim podczas trwania imprezy masowej – meczu piłkarskiego rozgrywanego pomiędzy zespołami E. T. i B.

G. nie podporządkował się poleceniu porządkowemu wydanemu przez spikera zawodów oraz służbę ochrony, to jest za winnego wykroczenia z art. 54 pkt 1 ustawy z dnia 20 marca 2009 r. o bezpieczeństwie imprez masowych (Dz. U. z 2009 r. Nr 62, poz. 504 ze zm.) i za to wymierzył mu karę 2 000 zł grzywny. Ponadto w punkcie II wyroku, na podstawie art. 65 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2009 r. o bezpieczeństwie imprez masowych sąd orzekł wobec obwinionego środek karny w postaci zakazu wstępu na imprezy masowe sportowe – mecze piłkarskie wszystkich lig rozgrywanych przez kluby sportowe na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na okres 2 lat.

W punkcie III wyroku, sąd na podstawie art. 65 pkt 3 ustawy z dnia 20 marca 2009 r. o bezpieczeństwie imprez masowych zobowiązał obwinionego do osobistego stawiennictwa we właściwej dla miejsca zamieszkania jednostce organizacyjnej Policji w czasie trwania imprezy masowej wymienionej w punkcie II wyroku. Wyrok nie został zaskarżony i uprawomocnił się z dniem 27 sierpnia 2011 r. Prokurator Generalny zaskarżył wyrok ten w całości kasacją na korzyść obwinionego Sebastiana Ł. W kasacji zarzucił wyrokowi:

1. rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa procesowego – art. 63 § 2 i § 5 k.p.s.w. w zw. z art. 58 § 1 3 k.p.s.w., polegające na rozpoznaniu sprawy przeciwko obwinionemu Sebastianowi Ł. na posiedzeniu, pomimo nieuwzględnienia złożonego przez oskarżyciela publicznego wniosku o wydanie wyroku bez przeprowadzenia rozprawy i dokonania przez sąd istotnej jego zmiany w zakresie orzeczenia o środku karnym – na niekorzyść obwinionego – bez uprzedniego uzyskania zgody oskarżyciela na jego modyfikację, co obligowało sąd do rozpoznania sprawy na zasadach ogólnych, 2. rażące naruszenie przepisu – art. 65 ust. 4 ustawy z dnia 20 marca 2009 r. o bezpieczeństwie imprez masowych, polegające na orzeczeniu wobec obwinionego środka karnego wskazanego w art. 65 ust. 2 tej ustawy, w postaci zakazu wstępu na mecze piłkarskie na okres 2 lat bez wymaganego określenia meczy piłkarskich i nazw klubów sportowych, których zakaz ten ma dotyczyć.

Prokurator Generalny wniósł o uchylenie zaskarżonego kasacją wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w T. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja Prokuratora Generalnego okazała się zasadna w stopniu pozwalającym na jej uwzględnienie na posiedzeniu wyznaczonym na podstawie art. 535 § 5 k.p.k. Przypomnieć na wstępie należy, że wraz z wnioskiem o ukaranie oskarżyciel skierował do sądu na podstawie art. 58 k.p.s.w. wniosek o skazanie Sebastiana Ł. bez przeprowadzania rozprawy i wymierzenie mu, uzgodnionej z obwinionym, kary 2 000 zł grzywny oraz orzeczenie środka karnego w postaci zakazu wstępu na mecze piłkarskie rozgrywane pomiędzy zespołami E. T. a B.

G. na okres 2 lat. Sąd wyznaczył w sprawie wniosku posiedzenie w dniu 29 czerwca 2011 r., na które nie stawili się oskarżyciel i obwiniony. Sąd postanowił wtedy uzależnić uwzględnienie wniosku od dokonania w nim zmiany, polegającej na orzeczeniu środka 4 karnego w postaci zakazu wstępu na wszystkie mecze piłkarskie rozgrywane na terenie Polski przez okres 2 lat. Sąd postanowił także doręczyć odpis postanowienia obwinionemu, pouczając go o możliwości złożenia sprzeciwu i odraczając posiedzenie do dnia 17 sierpnia 2011 r. Obwiniony nie podjął tej przesyłki i uznano ją za doręczoną.

Na posiedzeniu w dniu 17 sierpnia 2011 r., pod nieobecność oskarżyciela i obwinionego, wydany został zaskarżony kasacją wyrok. Nie ulega wątpliwości, że wniosek o skazanie bez rozprawy, o którym mowa w art. 58 § 1 k.p.s.w. jest rezultatem swego rodzaju porozumienia pomiędzy oskarżycielem publicznym i obwinionym. Porozumienie to z natury rzeczy polega na wyrażeniu zgody na takie zakończenie postępowania zarówno przez oskarżyciela publicznego, jak i obwinionego. Z art. 63 § 2 k.p.s.w. wynika, że sąd może uzależnić uwzględnienie wniosku od dokonania w nim określonych przez siebie zmian.

Wprawdzie, w przepisie tym wspomina się o możliwości sprzeciwu wobec tych zaproponowanych zmian tylko ze strony obwinionego, niemniej, biorąc pod uwagę istotę wniosku o skazanie bez rozprawy, także oskarżyciel publiczny, który jest autorem wniosku, powinien wyrazić w tej materii swoje zdanie lub przynajmniej powinno się umożliwić mu przedstawienie stanowiska. Sprzeciw oskarżyciela wobec zaproponowanych przez sąd zmian, o których mowa w art. 63 § 2 k.p.s.w., powoduje, że albo sąd odstąpi od określonych wcześniej przez siebie zmian we wniosku i uwzględni go w wersji pierwotnej albo uzna, że brak podstaw do uwzględnienia wniosku i na podstawie art. 63 § 5 k.p.s.w. sprawa podlegać będzie rozpoznaniu na zasadach ogólnych.

Możliwe jest także określenie nowych propozycji i przedstawienie ich stronom (zob. T. Grzegorczyk: Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia. Komentarz, Warszawa 2008, s. 286 – 287; A. Kiełtyka, J. Paśkiewicz, M. Rogalski, A. Ważny: Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia. Komentarz, Warszawa 5 2009, s. 277; A. Skowron: Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia. Komentarz, Warszawa 2010, s. 383 – 384). W przedmiotowej sprawie uznać można, że określone przez sąd w toku posiedzenia w dniu 29 czerwca 2011 r. zmiany we wniosku przedstawione zostały obwinionemu.

Nie sposób jednak przyjąć, aby oskarżyciel wiedział o zaproponowanych przez sąd zmianach i aby mógł w tej kwestii wyrazić swoje stanowisko. Sam fakt odroczenia posiedzenia wynikać mógł z różnych przyczyn, a z treści art. 63 k.p.s.w. nie można wywodzić obowiązku oskarżyciela co do sprawdzania, czy odroczenie nie wynikało z faktu określenia przez sąd propozycji modyfikacji wniosku. Pierwszy zarzut kasacji należało w tej sytuacji uznać za oczywiście zasadny, zaś stwierdzone rażące naruszenie art. 63 § 2 i 5 k.p.s.w. w zw. z art. 58 § 1 k.p.s.w. powoduje, że zaskarżony wyrok należało uchylić i sprawę przekazać Sądowi Rejonowemu w T. do ponownego rozpoznania.

Również drugi zarzut sformułowany w kasacji Prokuratora Generalnego jest zasadny w stopniu oczywistym. W realiach rozpoznawanej sprawy sąd miał możliwość orzeczenia wobec Sebastiana Ł. na podstawie art. 65 ust. 2 ustawy z dnia 20 marca 2009 r. o bezpieczeństwie imprez masowych (Dz. U. z 2009 r. Nr 62, poz. 504 ze zm.) środka karnego w postaci zakazu wstępu na imprezę masową na okres od 2 do 6 lat. W punkcie II zaskarżonego kasacją wyroku Sąd Rejonowy w T. orzekł na tej podstawie środek karny w postaci zakazu wstępu na imprezy masowe sportowe – mecze piłkarskie wszystkich lig rozgrywanych przez kluby sportowe na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na okres 2 lat.

W kolejnym punkcie wyroku sąd zobowiązał obwinionego na podstawie art. 65 ust. 3 cytowanej ustawy do osobistego stawiennictwa we właściwej dla miejsca zamieszkania jednostce organizacyjnej Policji w czasie trwania imprezy masowej wymienionej w punkcie II wyroku, a więc w czasie trwania każdego meczu piłkarskiego rozgrywanego w Polsce przez 6 kluby sportowe, na poziomie wszystkich lig piłkarskich, to jest na 9 poziomach, nie licząc meczów rozgrywanych przez kobiety. Takie określenie przedmiotowych granic zakazu jest nieracjonalne, praktycznie niemożliwe do wykonania i sprzeczne z istotą art. 65 ust. 4 cyt. ustawy, który nie bez powodu obliguje do określenia rodzaju meczów, nazw klubów sportowych i zakresu terytorialnego zakazu.

W tej sytuacji Sąd Najwyższy orzekł jak w części dyspozytywnej wyroku.