Supreme Court dismisses appeal for late request of judgment reasoning, ruling statutory duty to instruct applies only to unrepresented parties.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court dismissed the appellant's appeal against the appellate court's decision to reject a late request for the judgment's reasoning. The appellant argued that the court failed to instruct them on procedural deadlines after the second-instance verdict, claiming their official counsel lacked authority to file such requests post-verdict. The court rejected this, holding that the statutory duty to instruct parties on appeal procedures applies exclusively to those acting without professional legal representation.
Legislator headnote
AI generatedArt. 387 § 3 k.p.c.; Art. 327 k.p.c.: The duty of the court to instruct a party on the manner and deadlines for filing an appeal remedy applies only to parties acting without professional legal representation; parties represented by official counsel are not entitled to such instructions.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
Sygn. akt II CZ 127/11 POSTANOWIENIE Dnia 15 grudnia 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Grzegorz Misiurek (przewodniczący) SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (sprawozdawca) SSN Zbigniew Kwaśniewski w sprawie z powództwa T. K. przeciwko Skarbowi Państwa - Komendzie Wojewódzkiej Policji w Ł. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 15 grudnia 2011 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 9 lutego 2011 r., 1) oddala zażalenie i zasądza od powoda na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa 1800 (jeden tysiąc osiemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego 2) przyznaje adw.
E. K. od Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego kwotę 1800 (jeden tysiąc osiemset) złotych powiększoną o stawkę podatku od towarów i usług tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu. 2 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 9 lutego 2011 r. Sąd Apelacyjny odrzucił wniosek powoda T. K. o sporządzenie i doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem, uznając wniosek za spóźniony. Wyrok został ogłoszony w dniu 14 grudnia 2010 r., zatem termin do wniesienia wniosku o sporządzenie i doręczenie odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem upłynął w dniu 21 grudnia 2010 r.
Wniosek powoda zawarty w piśmie z 10 stycznia 2011 r. (k. 405) o „wydanie i przesłanie odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem", nadany w urzędzie pocztowym w dniu 13 stycznia 2011 r. (k. 407), jest zatem spóźniony. Powód zaskarżył zażaleniem powyższe postanowienie i zarzucając naruszenie art. 5 k.p.c. wniósł o jego uchylenie. Przyznał, że złożenie wniosku nastąpiło z przekroczeniem siedmiodniowego terminu wynikającego z art. 387 § 3 k.p.c., ale przekroczenie terminu było wynikiem mylnego przekonania, iż reprezentujący go w postępowaniu odwoławczym pełnomocnik z urzędu jest uprawniony również do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu Apelacyjnego, a doręczenie pełnomocnikowi wyroku z uzasadnieniem otworzy powodowi termin do wniesienia skargi kasacyjnej.
Zdaniem skarżącego, pełnomocnik ustanowiony z urzędu reprezentuje stronę jedynie do czasu prawomocnego zakończenia sprawy, więc zasadne jest wymaganie od Sądu dokonania stosownego pouczenia strony w zakresie obowiązków ciążących na niej po ogłoszeniu wyroku sądu drugiej instancji. Sąd takiego pouczenia nie dokonał, gdyby zaś to uczynił, powód złożyłby wniosek w ustawowo wyznaczonym terminie. Powód jako strona toczącego się postępowania, działająca po ogłoszeniu wyroku sądu drugiej instancji bez pomocy fachowego pełnomocnika, miał prawo do uzyskania od Sądu stosownych pouczeń w zakresie przysługujących praw i obowiązków.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Na podstawie art. 387 § 3 k.p.c. orzeczenie z uzasadnieniem doręcza się tej stronie, która w terminie tygodniowym od ogłoszenia sentencji zażądała doręczenia. Według art. 327 k.p.c. stronie działającej bez adwokata, radcy 3 prawnego lub rzecznika patentowego, obecnej przy ogłoszeniu wyroku, przewodniczący udzieli wskazówek co do sposobu i terminów wniesienia środka zaskarżenia, a jeżeli zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych jest obowiązkowe, należy pouczyć stronę o treści przepisów o obowiązkowym zastępstwie oraz o skutkach niezastosowania się do tych przepisów.
Zarzut naruszenia art. 5 k.p.c. nie jest uzasadniony, skoro nie na tej postawie sąd zobowiązany jest do pouczenia strony o sposobie i terminach wniesienia środka zaskarżenia, pouczenie takie bowiem jest udzielane na podstawie art. 327 § 1 k.p.c. (por. postanowienie SN z dnia 29 października 1999 r., sygn. akt II UKN 596/99, OSNP 2001, nr 4, poz. 135). Obowiązek pouczenia nie dotyczy sytuacji, w której strona jest reprezentowana przez pełnomocnika profesjonalnego (art. 327 k.p.c.). Powód był reprezentowany na rozprawie apelacyjnej przez ustanowionego z urzędu adwokata, zatem nie zaktualizował się obowiązek udzielenia wskazówek co do sposobu i terminów wniesienia środka zaskarżenia.
Za bezzasadny należy uznać zarzut, że pełnomocnik ustanowiony z urzędu reprezentuje stronę jedynie do czasu prawomocnego zakończenia sprawy. W zakresie pełnomocnictwa procesowego z mocy samego prawa mieści się dokonywanie czynności przez umocowanego w sprawie pełnomocnika co prawda już po uprawomocnieniu się orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie, ale dotyczących wcześniejszych jego faz. Pełnomocnik może zatem w ramach umocowania określonego w art. 91 k.p.c. złożyć już po prawomocnym zakończeniu sprawy wniosek o wydanie odpisu wcześniej wydanego orzeczenia, wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia albo wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej itp. (uzasadnienie uchwały 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 5 czerwca 2008 r., sygn. akt III CZP 142/07, OSNC 2008, nr 11, poz. 122).
Wobec powyższego, na podstawie art. 39814 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.