Supreme Court allows retrial by ruling knowledge of a decision's content, not just its issuance, starts the limitation period. The lower court erred in finding the claimant knew the content in September 2008.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court partially overturned the District Court's dismissal of a retrial request filed by G.M. regarding a property partition case. The lower court had rejected the claim because it found G.M. knew the final decision's content by September 2008, which would have expired the three-month filing deadline. The Supreme Court corrected this by clarifying that the limitation period begins only when a party learns the substantive content of the ruling, not merely when they learn it was issued. Consequently, the court determined that the evidence showed G.M. did not know the decision's content until October 2008, thereby validating her timely filing.
Legislator headnote
AI generatedArt. 407 § 1 k.p.c.; Art. 516 k.p.c.: The limitation period for filing a retrial based on inability to act runs from the day the party learns the content of the final ruling, not from the day of its issuance.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Sygn. akt III CZ 33/09 POSTANOWIENIE Dnia 19 sierpnia 2009 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Jan Górowski (przewodniczący) SSN Teresa Bielska-Sobkowicz SSN Barbara Myszka (sprawozdawca) w sprawie ze skargi G.M. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego w K. z dnia 7 maja 2008 r., sygn. akt[...], wydanym w sprawie z wniosku S.B. przy uczestnictwie: [...] o zasiedzenie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 19 sierpnia 2009 r., zażalenia G.M. na postanowienie Sądu Okręgowego w K. z dnia 3 kwietnia 2009 r., sygn. akt [...], uchyla zaskarżone postanowienie w części odrzucającej skargę o wznowienie postępowania (pkt 3). 2 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 3 kwietnia 2009 r.
Sąd Okręgowy w K. – po rozpoznaniu skargi G.M. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem tego Sądu z dnia 7 maja 2008 r., wydanym w sprawie z wniosku S.B. przy uczestnictwie [...] o zasiedzenie – oddalił wnioski skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o udzielenie zabezpieczenie, natomiast skargę o wznowienie postępowania odrzucił. Sąd Okręgowy stwierdził, że w skardze wniesionej dnia 6 lutego 2009 r. G.M. powołała się na pozbawienie możności działania, spowodowane naruszeniem art. 510 § 2 k.p.c. przez zaniechanie wezwania jej do udziału w sprawie, i przytoczyła, że o wyniku postępowania zakończonego postanowieniem z dnia 7 maja 2008 r. dowiedziała się w dniu 6 listopada 2008 r. podczas przeglądania akt w sekretariacie Sądu.
Zgodnie z art. 407 w związku z art. 524 § 2 k.p.c., skargę o wznowienie, gdy podstawą jest pozbawienie możności działania, wnosi się w terminie trzymiesięcznym od dnia, w którym strona dowiedziała się o orzeczeniu kończącym sprawę merytorycznie. Z akt sprawy o zasiedzenie wynika, że o wydaniu postanowienia z dnia 7 maja 2008 r. skarżąca wiedziała już w dniu 10 września 2008 r. Świadczy o tym treść pisma skierowanego przez nią w tym dniu do Sądu, zwłaszcza sformułowanie: „mimo upływu kilku miesięcy od wydania postanowienia przez Sąd do chwili obecnej nikt z ewentualnych właścicieli nie zgłosił się do nas w tej sprawie”.
Zatem twierdzenia skarżącej o uzyskaniu informacji o orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie dopiero w dniu 6 listopada 2008 r. nie odpowiadają rzeczywistemu stanowi rzeczy. Bez znaczenia – podkreślił Sąd Okręgowy – jest natomiast okoliczność czy już w dniu 10 września 2008 r. skarżąca znała dokładną treść postanowienia, gdyż to nie konkretny wynik postępowania jest podstawą wznowienia, lecz sam fakt uniemożliwienia zainteresowanemu udziału w postępowaniu, a termin do wniesienia skargi o wznowienie liczy się od dnia powzięcia wiadomości o wydaniu orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie, nie zaś od dnia, w którym skarżący zapoznał się z jego treścią.
O fakcie wszczęcia 3 postępowania skarżąca wiedziała zresztą znacznie wcześniej, gdyż w dniu 21 lutego 2007 r. złożyła wniosek o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania. Wniosek ten został oddalony postanowieniem Sądu Rejonowego z dnia 14 marca 2007 r., którego G.M. nie zaskarżyła. Konkludując, Sąd Okręgowy stwierdził, że skarga o wznowienie została wniesiona po upływie przepisanego terminu i z tej przyczyny, zgodnie z art. 410 k.p.c., ulega odrzuceniu. W zażaleniu na postanowienie odrzucające skargę o wznowienie G.M. zarzuciła naruszenie art. 407 w związku z art. 524 § 2 k.p.c. przez przyjęcie, że termin do wniesienia skargi biegnie od dnia dowiedzenia się o „wydaniu orzeczenia” oraz błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na przyjęciu, że o orzeczeniu kończącym sprawę merytorycznie dowiedziała się przed dniem 6 listopada 2008 r.
W konkluzji żaląca wnosiła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w części odrzucającej skargę (pkt 3).
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Żaląca trafnie zauważa, że ani jej wcześniejsza wiedza o toczącym się postępowaniu w sprawie o zasiedzenie, ani fakt nie zaskarżenia postanowienia Sądu pierwszej instancji o odmowie dopuszczenia do wzięcia udziału w sprawie nie mają znaczenia dla dokonania oceny czy skarga o wznowienie postępowania została wniesiona w przepisanym terminie. Termin ten bowiem liczy się od dnia, w którym żaląca dowiedziała się o postanowieniu Sądu Okręgowego z dnia 7 maja 2008 r. Skargę o wznowienie – jak stanowi art. 407 § 1 k.p.c. – wnosi się w terminie trzymiesięcznym; termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji – od dnia, w którym o wyroku dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy.
W postępowaniu nieprocesowym chodzi oczywiście o dowiedzenie się o postanowieniu orzekającym co do istoty sprawy (art. 516 k.p.c.). Żaląca ma rację podnosząc, że w art. 407 § 1 k.p.c. jest mowa o dowiedzeniu się o wyroku (postanowieniu), nie zaś o dowiedzeniu się o wydaniu wyroku (postanowienia). Dowiedzenie się o wyroku (postanowieniu) w rozumieniu powołanego przepisu oznacza natomiast – wbrew odmiennym zapatrywaniom 4 Sądu Okręgowego – uzyskanie informacji o treści tego orzeczenia, a nie o samym fakcie jego wydania. To bowiem znajomość treści orzeczenia, a nie wiedza o samym fakcie jego wydania, umożliwia podjęcie decyzji o wniesieniu skargi o wznowienie postępowania.
Trafnie też zarzuca żaląca, że Sąd Okręgowy swoje stanowisko, o dowiedzeniu się przez nią najpóźniej w dniu 10 września 2008 r. o prawomocnym postanowieniu w sprawie o zasiedzenie, wywiódł z analizy pisma skierowanego w tym dniu do Sądu, ograniczonej – niestety – do jednego zdania wyrwanego z kontekstu. W piśmie tym żaląca i M.M. zwracali się do Sądu z „.......prośbą o przekazanie informacji w sprawie osób, ich udziałów i adresów, które uzyskały w sprawie sygn. akt [...] w drodze zasiedzenia własność kamienicy przy ul.
S. 24 w K......”. W odpowiedzi Sąd Rejonowy pismem z dnia 16 października 2008 r., doręczonym żalącej w dniu 22 października 2008 r., poinformował ją, że może przeglądać akta sprawy. Analiza całego pisma z dnia 10 września 2008 r. nie pozwala na wyprowadzenie wniosku, że już w dniu jego sporządzenia żaląca znała treść postanowienia z dnia 7 maja 2008 r. wydanego w sprawie o zasiedzenie. Wyrażone zatem w zaskarżonym postanowieniu stanowisko o wniesieniu skargi o wznowienie po upływie przepisanego terminu trzeba uznać za przedwczesne.
Z powyższych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39815 § 1 zdanie pierwsze w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. uchylił zaskarżone postanowienie w części odrzucającej skargę o wznowienie postępowania (pkt 3).