Court dismissed unjust enrichment claim against bailiff who transferred funds to creditors after debtor's death.

Sygn. akt I C 1573/14

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 października 2014r. Sąd Rejonowy w Świdnicy I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący SSR Maja Snopczyńska Protokolant Martyna Kamińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 października 2014r. w Ś. sprawy z powództwa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. (...) Oddział w W. przeciwko A. S. o zapłatę kwoty 486,57 zł powództwo oddala. Sygn. akt I C 1573/14

UZASADNIENIE

Strona powodowa Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. wniosła o zasądzenie od pozwanego A. S. – Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Ś.kwoty 486,57 zł wskazując, że Komornik prowadził egzekucje z emerytury Z. T., który zmarł 31 I 2014r; po zgonie dłużnika pozwanemu została przekazana kwota 486,57 zł za miesiąc luty; żądanie swoje strona powodowa oparła o przepis art. 405 kc. Pozwany w odpowiedzi na pozew wniósł o oddalenie powództwa wskazując, że na konto kancelarii w dniu 7 II 2014r wpłynęła kwota 486,57 zł, która po sporządzeniu planu podziału w dniu 11 II 2014r została przelana na rachunki (...) wierzycieli; 20 II 2014r Komornik otrzymał pismo powoda z informacją o zgonie dłużnika.

W uzasadnieniu pozwany wskazał, że w żadnym momencie nie jest właścicielem przekazanych kwot, posiada status powiernika, a rachunek Komornika jest w zakresie tych kwot rachunkiem powierniczym; nie może być uznany za bezpodstawnie wzbogaconego, gdyż kwota ta nie weszła do jego majątku; z majątku powoda na nie przeszła żadna korzyść do majątku Komornika; wskazał także że nie rozporządził korzyścią, bo jej nie uzyskał. W TOKU POSTĘPOWANIA SĄD USTALIŁ NASTĘPUJĄCY STAN FAKTYCZNY Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w Świdnicy A.

S. prowadził egzekucję przeciwko dłużnikowi Z. T. w sprawach Km (...), Km (...), Km (...), Km (...) Km (...) Km (...). W toku postępowania zostało zajęte świadczenie emerytalne przysługujące dłużnikowi. Dłużnik zmarł 31 stycznia 2014r. Na konto kancelarii w dniu 7 lutego 2014r wpłynęła kwota 486,57 zł, która po sporządzeniu planu podziału w dniu 11 II 2014r została przelana na rachunki (...) wierzycieli. 20 lutego 2014r Komornik otrzymał pismo powoda z informacją o zgonie dłużnika. DOWÓD: wezwania do potrąceń k. 6-11 odpis aktu zgonu k. 12 plan podziału i karty rozliczeniowe znajdujące się w aktach KM(...) Pozwany na wezwanie strony powodowej o zwrot przekazanej kwoty odmówił przekazania wskazując, że środki przekazał wierzycielom.

DOWÓD: wezwanie do zapłaty k. 13 pismo Komornika Sądowego k. 14 W TAK USTALONYM STANIE FAKTYCZNYM SĄD ZWAŻYŁ: Powództwo jest bezzasadne. Strona powodowa wniosła o zasądzenie od pozwanego kwoty 486,57 zł wskazując, że kwota ta powinna zostać zwrócona na podstawie art. 405 kc, gdyż kwota ta została przekazana Komornikowi już po zgonie dłużnika. Pozwany w odpowiedzi na pozew wniósł o oddalenie powództwa wskazując, że w żadnym momencie nie jest właścicielem przekazanych kwot, posiada status powiernika, a rachunek komornika jest w zakresie tych kwot rachunkiem powierniczym, nie może być uznany za bezpodstawnie wzbogaconego, gdyż kwota ta nie weszła do jego majątku.

Zgodnie z art. 405 kc kto bez podstawy prawnej uzyskał korzyść majątkową kosztem innej osoby obowiązany jest do wydania korzyści w naturze, a gdyby to było niemożliwe do zwrotu jej wartości. Natomiast z treści art. 409 kc wynika, że obowiązek zwrotu korzyści wygasa, jeżeli ten kto korzyść uzyskał zużył ją lub utracił w taki sposób, że nie jest już wzbogacony, chyba że wyzbywając się korzyści powinien liczyć się z obowiązkiem zwrotu. Okoliczności faktyczne niniejszej sprawy były pomiędzy stronami bezsporne. Pozwany nie zaprzeczał, że otrzymał kwotę pieniężną wskazaną przez stronę powodową, przyznał także, że nastąpiło to już po śmierci dłużnika.

Strona powodowa podnosiła, że po stronie pozwanego nastąpiło bezpodstawne wzbogacenie. Dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy istotnym jest ustalenie czy środki przekazane przez ZUS na konto Komornika w związku z dokonanym zajęciem stanowią własność Komornika, a więc tym samym czy powodują powstanie korzyści majątkowej w majątku Komornika. W tym zakresie zgodzić się należy ze stanowiskiem pozwanego zawartym w odpowiedzi na pozew, że konto Komornika w zakresie wyegzekwowanych kwot ma charakter rachunku powierniczego, a przekazane środki nie wchodzą w skład majątku komornika.

W sytuacji kiedy po zgonie dłużnika nastąpiło przekazanie środków z emerytury zmarłego dłużnika nie zachodzą przesłanki do zwrotu przez Komornika przekazanej kwoty. Skoro świadczeniodawca wypłacił kwotę emerytury i część z tej kwoty przekazał Komornikowi, to Komornik miał obowiązek przekazać tę kwotę wierzycielom - co – jak wynika z akt egzekucyjnych - nastąpiło. Przekazana przez stronę powodową kwota została zgodnie z obowiązującymi przepisami rozdysponowana pomiędzy wierzycieli oraz na pokrycie kosztów egzekucyjnych - według sporządzonego 7 lutego 2014r planu podziału tej sumy w sprawach KM (...).

Wskazać należy, że nie jest obowiązkiem Komornika ustalenie czy kwoty przekazane na konto Komornika przez ZUS są należne dłużnikowi (a więc w jakiej wysokości i czy dłużnik żyje w chwili spełnienia świadczenia lub czy świadczenie jest jeszcze należne dłużnikowi np. przy świadczeniach przyznanych na czas określony). Komornik po otrzymaniu środków ma obowiązek sporządzić plan podziału i wykonać go. Wskazać należy, że zgodnie z art. 22 ustawy z dnia 29 VIII 1997r o Komornikach Sądowych i Egzekucji (t.j. Dz. U. 2011/231/1376 z późn. zm.) komornik ma obowiązek w terminie 4 dni przekazać uprawnionemu wyegzekwowane należności.

Z powyższych rozważań wynika, że brak jest podstaw do uznania, że po stronie pozwanego Komornika nastąpiło bezpodstawne wzbogacenie, które mogłoby skutkować powstaniem obowiązku zwrotu kwoty wskazanej w pozwie. Wskazać także należy, że nie zachodzą podstawy odpowiedzialności odszkodowawczej po stronie pozwanego. Zgodnie bowiem z treścią art. 415 kc kto z winy swej wyrządził drugiemu szkodę obowiązany jest do jej naprawienia. Jak wynika z powyższych rozważań zachowaniu Komornika nie można przypisać winy. Tym, bardziej, że o zgonie dłużnika Komornik dowiedział się już po rozdysponowaniu przekazanej przez stronę powodową kwoty.

W związku z powyższym na podstawie powołanych przepisów powództwo oddalono jako bezzasadne.